İhale şartnamesinde resmi tatil günlerinde çalışacak personelin ücret grubu belirsizliği teklif fiyatlarını nasıl etkiler (KİK)

Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nce 05.09.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan “2008-2009 Mali Yılı 266 Kişi İle Dön. Serm. İşl. Gel. Tah. Hizm. Ot. Sist. İçin Vhki Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan Kamu İhale Kurulunun 12.11.2007 tarih ve 2007/UH.Z-3659 sayılı kararında; “4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline“
Oybirliği ile karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Merdan Sağlık Hizm. Bilg. İşl. Otom. Gıda Tem. Turz. San. Dış. Tic. A.Ş. tarafından açılan davada, Ankara 16. İdare Mahkemesinin 28.03.2008 tarih ve E.2008/51 sayılı kararı ile;

“Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliğince Açık İhale Usulü ile 05.09.2007 tarihinde 2007/87614 kayıt no ile yapılan “2008-2009 Mali Yılı 266 Kişi ile Döner Sermaye İşletmesi GelirTahakkuku Hizmet Otomasyon Sistemleri için VHKİ Hizmet Alımı İhalesine ait İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan masraflar” başlıklı26.3.(A).l maddesinde; “İstekli teklif bedelini 24 ay üzerinden verecektir. Ayrıca 24 aylık giyim bedeli istekli tarafından ayni olarak teknik şartnamede özellikleri ve sayıları (bir yazlık, bir kışlık olacak şekilde l yıl için toplam 2 takım olacak şekilde temin edilecektir. İki yıl için toplam 4 takım kıyafet temin edilecek) belirtilen şekilde karşılanacak ve teklif fiyata dahil edilecektir. Firma personelinin (266 kişi) yol ücret bedeli olarak çalışılan gün sayısı kadar (26 gün) l gidiş l geliş olarak İETT otobüs bileti ücreti ödeyecektir. Bu ödemede İETT otobüs bilet ücreti esas alınacaktır. 26 günlük üzerinden günlük brüt 2,60 YTL yol gideri istekli tarafından nakdîolarak karşılanacak olup, teklif fiyata dahiledilecektir. Çalışan personelin yemek ihtiyacı idare tarafından karşılanacağındanteklif fiyatadahil edilmeyecektir” düzenlemesi, 26.3.(A).2 maddesinde; “Bu hizmet işinde çalıştırılacak personelinaylık ücretleri, Bilgisayar Mühendisi l kişi asgari ücretin % 600 fazlası, personel şefi l kişi asgari ücretin % 100 fazlası, donanım destek sorumlusu 5 kişi asgari ücretin % 60 fazlası, veri giriş ve kontrol elemanı 259 kişi asgari ücretin % 30 fazlası olup teklif fiyata dahiledilecektir. 506 sayılı Kanunun değişik 78 inci maddesinin değişik birincifıkrası gereğince alınacak prim ve verilecek ödeneklerin hesabına esas tutulan günlük kazancın alt sınırı 4857 sayılı İş Kanununun 39 uncu maddesine göre 16 yaşından büyükler için belirtilen günlük asgari ücrettir. Üst sınırı ise günlük asgari ücretin 6,5katıdır” düzenlemesi, 26.3.(B) maddesinde; “İhale konusu işte çalışacak personele ait iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %1,5 olarak alınacaktır” düzenlemesi, 26.3.(C) maddesinde; “Resmi tatil günlerinde 27 gün çalıştırılacak veri giriş ve kontrol elemanı sayısı 20 olup, firma tarafından bu çalışanlara 4857 sayılı İş Kanununun 47 inci maddesi uyarınca ücret verilecek ve teklif fiyata dahil edilecektir” düzenlemesi yer almaktadır.

Dava dosyasının incelenmesinden; Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliğince Açık İhaleUsulü ile05.09.2007tarihinde 2007/87614 kayıt no ile yapılan “2008-2009 Mali Yılı 266 Kişi ile Döner Sermaye İşletmesi Gelir Tahakkuku Hizmet Otomasyon Sistemleri için VHKİ Hizmet Alımı” ihalesinde İhaleye 4 istekli tarafından teklif verildiği, l isteklinin geçici teminat tutarının yetersiz olması nedeniyle ihale dışı bırakıldığı, ihale komisyonu tarafından yaklaşık maliyetin altında teklif veren geçerli 3 teklifin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve bu isteklilerden tekliflerine açıklık getirmelerinin talep edildiği, üç isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği açıklamaların değerlendirilmesi sonucunda ihalenin en düşük fiyatı veren davacı firma üzerinde kaldığı, bu karara karşı Sezen Yavuz Lpg. Elektrik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye 08.10.2007 tarihinde yapılan şikayet başvurusunun idarenin 15,10.2007 günlü yazısı ile reddi üzerine, adı geçen şirketçe Kamu İhale Kurumuna 25.10.2007 tarihili yazıyla itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, bu başvuru üzerine Kamu İhale Kurumunun dava konusu 12.11.2007 gün ve 2007/UH.Z-3659 sayılı kararıyla; İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından giyim için yapılan açıklamanın belgelendirilmek suretiyle yapıldığı dikkate alındığında, ihalenin anılan istekli üzerinde bırakılmasında mevzuata aykırılık olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde bulunmadığı, ancak, idarece ihale konusu iş için toplam 266 personel çalıştırılacağı düzenlendiği, bu 266 personel içinasgari ücretin % 600 fazlası, asgari ücretin % 100 fazlası, asgari ücretin % 60 fazlası ve asgari ücretin % 30 fazlası seklinde olmak üzere 4 ayrı ücret grubu belirlenmesine rağmen, resmi tatil ve bayram günleri çalışacak personelin bu ücret gruplarından hangisine dahil olduğuna ilişkin bir düzenlemeye idari şartnamede yer verilmediği, birden fazla ücret grubu belirlenmesine rağmen, resmi tatil günlerinde hangi gruptan personelin çalışacağına ilişkin düzenlemenin idari şartnamede yer almamasından dolayı teklif fiyatın belirlenmesi ve asgari isçilik maliyetinin hesaplanması ile tekliflerin objektif olarak değerlendirilmesinin mümkün bulunmadığı, sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğunun tespit edildiğinden bahisle, ihale işlemleri ile ihale kararının iptaline karar verilmesi üzerine ihale üzerinde kalan davacı firma tarafından görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda; İhale üzerinde bırakılan Merdan Sağlık Hizm. Bil. İsi. Otom. Gıda Tem. Turz. San. Dış Tic. A.Ş. 6.778.136,09 YTL tutarındaki teklif fiyatına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği açıklamada; yol gideri dahil 6.769.916,29 YTL personel maliyeti, 7.980,39 YTL giyim bedeli, 239,41 YTL giyim için sözleşme bedeli seklinde açıklamada bulunduğu, İhale üzerinde bırakılan Merdan Sağlık Hizm. Bil. İsi. Otom. Gıda Tem. Turz. San. Dış Tic. A.Ş. giyim için beyan ettiği 7.980,39 YTLmaliyet için Alp İş Elbiseleri San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınmış Proforma Fatura ibraz ettiği, İhaleye teklif veren diğer isteklilerin giyim için, Bilgen İns. Elek. Oto. VeriTopl. Hizm. San. Tic. Ltd. Şti.; 72.352,00 YTL, Sezen Yavuz Lpg Elek. İns. San. Tic. Ltd. Şti.; 106.400,00 YTL fiyat beyan ettiği, ihale komisyonunca idari şartnamede yapılan düzenlemeler esas alınarak yapılan hesaplama sonucunda, yol gideri dahil 6.766.330,65 YTL asgari isçilik maliyeti ortaya çıktığı, bu tutara ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim için beyan ettiği 7.980,39 YTL ve 239,41YTL sözleşme gideri eklendiğinde 6.774.550,45 YTL tutar oluştuğu, bu tutarın ihale üzerinde bırakılan isteklinin 6.778.136,09 YTL tutarındaki teklif fiyatından düşük bulunduğu görüldüğünden ihalenin en düşük fiyat teklifi veren davacı Merdan Sağlık Hizm. Bil. İşi. Otom. Gıda Tem. Turz. San. Dış Tic A.Ş. üzerinde bırakılmasına karar verildiği görülmüştür. Bu durumda; söz konusu hizmet alımı ihalesini kazanan davacı firma tarafından giyim için belirlenen 7.980,39-YTL bedelin 266 personel için ihale idari şartnamesinde belirtilen ve her bir personele toplamda 2 yıl olan ihale hizmet süresi için, yılda l yazlık ve l kışlık olmak üzere ayrı ayrı verilecek pantolon, gömlek, kravat/fular, süveter/yelek, hırka/kazak, ayakkabı’dan oluşan toplam 4 takımın bedeli olarak yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kullanılan kişibaşı 304,00 YTL bedelin çok aşağısında olan yaklaşık 30,00-YTL tutarında teklif verildiği, idarece belirlenen kıyafet hariç isçilik maliyeti hemen hemen aynı olduğundan hizmet alımı ihalesinde isteklilerin teklif ettiği fiyatta giyim bedeli maliyet unsurunun ekonomik açıdan en avantajlı teklifin ortaya çıkmasını sağladığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 266 personel içinihale teknik şartnamesindebelirtilen ve her bir personele ayrı ayrı verilecek kıyafet için gösterdiği toplam 30,00 YTL (takım başına 7,50 YTL) kıyafet maliyetinin ekonomik gerçeklerle bağdaşmadığı ve hayatın olağan akışına ters düştüğü, bu nedenle Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Bashekimliğince Açık İhale Usulü ile 05.09.2007 tarihinde 2007/87614 kayıt no ile yapılan “2008-2009 Mali Yılı 266 Kişi ile Döner Sermaye İşletmesi Gelir Tahakkuku Hizmet Otomasyon Sistemleri için VHKİ Hizmet Alımı” ihalesinde rekabetin sağlanmadığıanlaşıldığından Kamu İhale Kurulunun aksiyöndeki değerlendirmesindehukuka uyarlık görülmemiştir.

Öte yandan; Kamu İhale Kurulunun; 4 ayrı ücret grubu belirlenmesine rağmen, resmi tatil ve bayram günleri çalışacak personelin bu ücret gruplarından hangisine dahil olduğuna ilişkin bir düzenlemeye idari şartnamede yer verilmediği, birden fazla ücret gurubu belirlenmesine rağmen, resmi tatil günlerinde hangi gruptan personelin çalışacağına ilişkin düzenlemenin idari şartnamede yer almamasındandolayı teklif fiyatın belirlenmesi ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanması ile tekliflerin objektifolarak değerlendirilmesinin mümkün bulunmadığına ilişkin ihalenin iptali gerekçesine gelince; İdari şartnamenin 26.3.(A).2 maddesinde ihale konusu hizmet isinde çalışacak 4 grup personelin sayıldığı, toplam 265 personelden 259’unun Veri Giriş Kontrol Elemanı olarak görevlendirileceğinin belirlendiği ve asgari ücretin %30 fazlası oranında aylık ücret alacaklarının düzenleme altına alındığı, idari şartnamenin 26.3.(C) maddesinde ise ihale süresi olan 2 yılda Resmi tatil günleri toplamı 27 gün için bu “elemanlardan” 20 kişinin çalıştırılacağı ve firma tarafından bu çalışanlara 4857 sayılı İş Kanununun 47 inci maddesi uyarınca ücret verileceğinin açıkça düzenleme altına alındığı, ayrıca ihalede değerlendirmeye alınan 3 firmanın tekliflerinde bu kısım için aynı miktarın belirlendiği, yani teklif fiyatının belirlenmesi ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanması ile tekliflerin objektif olarak değerlendirilmesinde gerek idari şartnamenin düzenlemesi gerek bu düzenlemenin yorumlanmasında herhangi bir anlaşmazlığın ve objektif değerlendirmeyi zedeleyecek bir durumun bulunmadığı anlaşıldığından dava konusu ihalenin iptaline ilişkin Kamu İhale Kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.”gerekçesi ile yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

2709 sayılı T.C Anayasasının 138/4 üncü maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan; 2577 sayılı İdari yargılama Usulü Kanununun 27/2 nci maddesinde; Danıştay veya idari mahkemelerin idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebileceği, aynı Kanunun 28/1 inci maddesinde ise; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Buna göre Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nce 05.09.2007 tarihinde Açık İhale Usulü ile yapılan 2007/87614 ihale kayıt numaralı “2008-2009 Mali Yılı 266 Kişi İle Dön. Serm. İşl. Gel. Tah. Hizm. Ot. Sist. İçin Vhki Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak yapılan şikayet başvurusu üzerine alınan Kamu İhale Kurulu’nun 12.11.2007 tarih ve 2007/UH.Z-3659 sayılı kararının yürütülmesinin, Ankara 16. İdare Mahkemesinin 28.03.2008 tarih ve E.2008/51 sayılı kararı ile durdurulmuş olması nedeniyle Kamu İhale Kurulunca kararın icaplarına göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

Ankara 16. İdare Mahkemesinin 28.03.2008 tarih ve E.2008/51 sayılı yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne dair kararının uygulanması için;

1- Kamu İhale Kurulu’nun 12.11.2007 tarih ve 2007/UH.Z-3659 sayılı Kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararı doğrultusunda, 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.