Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Mal ve Hizmet Alımlarında Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Olmadan Aşılması (Sayıştay)

BULGU: Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Mal ve Hizmet Alımlarında Bütçeye Konulan Ödeneğin %10’unun Kamu İhale Kurulunun Uygun Görüşü Olmadan Aşılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı – YİKOB

Başkanlık tarafından 2024 yılı içinde parasal sınırlara tabi doğrudan temin (22/d) ve pazarlık usulü (21/f) maddelerine göre yapılan mal ve hizmet alımlarında Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan bütçe ödeneklerinin %10’luk sınırını aşıldığı görülmüştür..

22.01.2002 tarih ve 24648 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin (ı) bendinde; anılan Kanun’un 21 ve 22’nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşılamayacağı ifade edilmiştir.

31.12.2020 tarihli ve 31351 sayılı resmî Gazetede yayımlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 62nci Maddesinin (ı) bendi Kapsamında Yapılacak Başvurulara İlişkin Tebliğ’in “Genel Esaslar” başlıklı 4’üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince 4734 sayılı Kanunun 62’nci maddesinin (ı) bendine göre, Kanun kapsamında yer alan ve bütçe sahibi olan kamu idareleri; Kanunun gerek 21 inci maddesinin (f) bendi, gerekse temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımlar hariç 22’nci maddesinin (d) bendi kapsamında yapacakları harcamalarda, bütçelerine bu amaçla konulan ödeneklerin % 10’unu Kurulun uygun görüşü olmadan aşamaz. Bu oran aşılarak Kuruma yapılan başvurular reddedilir.

Anılan maddenin üçüncü fıkrası gereğince 4734 sayılı Kanunun 21’inci maddesinin (f) bendi ve 22’nci maddesinin (d) bendine göre ihtiyaçların temininde bütçe sahibi olan kamu idareleri tarafından, yıllık bütçelerine bu amaçla konulan toplam ödenek tutarı dikkate alınır. Mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için bütçelerine bu amaçla konan yıllık toplam ödenekleri üzerinden her biri için ayrı ayrı %10 oranı hesaplanması gerekmektedir.

Ayrıca mezkûr maddenin 4’üncü fıkrası gereğince de bütçe sahibi olan kamu idareleri tarafından %10 oranının aşılıp aşılmadığı takip edilerek ödenek aktarılırken veya harcama yapılırken bu durum göz önünde bulundurması gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri kapsamında; mal alımı, hizmet alımı veya yapım işleri için 21/f ve 22/d kapsamında yapılan harcamaların, her biri için ayrı ayrı olmak üzere bütçelerine bu amaçla konulan ödeneklerin %10 oranını aşıp aşmadığının takip edilmesi ve %10 oranın aşılacağının anlaşılması halinde, uygun görüş için Kamu İhale Kurumuna başvurulması gerekmektedir.

Tablo 5: Mal Alımları, Hizmet ve Yapım İşlerine Ayrılan Ödenek ve Harcama Tutarları

Yapılan inceleme sonucunda Başkanlığın, 4734 sayılı Kanun’un 21 ve 22’nci maddeleri kapsamında mal alımlarında 3.401.923,97 TL ve hizmet alımlarında 512.308,58 TL Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü alınmadan bütçe ödeneklerinin %10’luk sınırının aşıldığı görülmüştür.

Başkanlık bünyesinde birçok harcama birimi olması, harcama çeşitliliğinin fazla olması nedeniyle yapılan alımların birleştirilemediği ve %10 limiti için Kamu İhale Kurumu nezdinde yapılacak yazışmaların İçişleri Bakanlığı üzerinden gönderilmesi nedeniyle geçecek süre içerisinde işlerin aksayacağı ifade edilmiştir.

Başkanlığın mal ve hizmet alımları ile yapım işleri için bütçesine konan yıllık toplam ödenekleri dikkate alarak, her bir alım için %10 oranının aşıp aşmadığının kontrol edilmesi ve %10 oranının aşılması zorunluluğu durumunda ise buna ilişkin başvuruların, ilgili veya bağlı bulundukları kurum ve kuruluşlar aracılığıyla Kamu İhale Kurumuna yapılarak uygun görüş alınması gerekmektedir.