BULGU: Banka Hesaplarında Bulunan Nakdin Nemalandırılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Erzincan İl Özel İdaresinin mali kaynakların kamu sermayeli bankalarda tutulduğu halde günlük olarak nemalandırılmadığı tespit edilmiştir.
08.03.2019 tarihli 30708 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Haznedarlığı Yönetmeliği’nin 1’inci maddesinde;
Bu Yönetmelik, kapsamda yer alan kurumların, mali kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ve takibini teminen Kamu Haznedarlığına ilişkin esas ve usulleri belirlemek amacını taşıdığı,
“Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde; Kamu Sermayeli Bankalarının: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, T.C. Ziraat Bankası A.Ş., T. Halk Bankası A.Ş., T. Vakıflar Bankası T.A.O. ve sermayesinin yarısından fazlası doğrudan ve/veya dolaylı olarak kamuya ait olan diğer mevduat ve katılım bankalarını, ifade ettiği belirtilmiştir.
Anılan Yönetmelik’in “Uygulama ve kullanılacak araçlar” başlıklı 5’inci maddenin ikinci fıkrasında;
“ (2) Genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idareleri, kendi bütçeleri veya tasarrufları altında bulunan her türlü mali kaynaklarını kamu sermayeli bankalarda aşağıdaki araçları kullanarak değerlendirmekle yükümlüdür:
TL cinsi vadesiz ve/veya vadeli mevduat ile özel cari hesap ve/veya katılma hesabı.
Gerekli görülmesi halinde ve ihtiyaçları ölçüsünde döviz cinsi ödemeleri için vadeli ve/veya vadesiz mevduat ile özel cari hesap ve/veya katılma hesabı.
İhale, doğrudan satış, ihale öncesi rekabetçi olmayan teklif ya da ikincil piyasadan doğrudan ya da ters repo yoluyla temin etmek suretiyle 4749 sayılı Kanun kapsamında Bakanlıkça ihraç edilen borçlanma senetleri ve/veya kira sertifikaları.
ç) Organize para piyasalarında TL cinsi borç verme işlemleri.
Kamu sermayeli bankalar tarafından ihraç edilen borçlanma araçları ile 7/6/2013 tarihli ve 28670 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kira Sertifikaları Tebliği (III-61.1) uyarınca kamu sermayeli katılım bankalarının kaynak kuruluş/fon kullanıcı olarak yer aldığı kira sertifikaları ihracı ve katılım bankacılığı prensiplerine uygun piyasalarda emtia alım satımına dayalı katılım bankacılığı prensiplerine uygun finansman yöntemleri “
denilmektedir.
Anılan Yönetmelik’in “Kaynakların değerlendirilmesi ve nemalandırma” başlıklı 6’ncı maddesinde ise Kurumların mevduat, ters repo ve katılma hesabı olarak değerlendirmeyi öngördükleri mali kaynakları için uygulanacak vadeli mevduat ve ters repo faiz oranı ile katılma hesabı beklenen/tahmini getiri oranının, Ek-1’de yer alan ve ilgili vadelere karşılık gelen oranlardan daha yüksek olamayacağı ifade edilmiştir.
Söz konusu Yönetmelik, genel bütçe dışındaki kamu idarelerinin, mali kaynaklarını etkin kullanılması için yayımlanmış olup mahalli idareler mali kaynaklarını, kamu bankalarında vadeli mevduat veya diğer yatırım araçları ile değerlendirmesi gerekmektedir. Mali kaynakların değerlendirmesinde elde edebileceği ayni veya nakdi tek menfaat, faiz veya kâr payıdır.
Banka hesaplarının incelenmesinde; 001580072260652920 nolu hesabın günlük kalan bakiyelerinin vadeli hesaba aktarılarak gecelik olarak değerlendirilmediği görülmüştür.
İdarenin mali kaynaklarının, kısa sürelerde olsa bile banka hesaplarında bulunduğu dikkate alındığında, mevduatların gecelik veya hafta sonu ( Cuma-Pazar dahil ) 3 günlük veya haftalık vadeli hesaplarda değerlendirildiği takdirde faiz geliri elde edilecektir.
İdarenin kendibütçesinde tasarrufu altında bulunan mali kaynaklarını, kamu bankalarında faiz geliri elde edebilecek şekilde gecelik veya hafta sonu da dahil olmak üzere 3 günlük mevduat hesaplarında nemalandırılması, kaynakların Yönetmelik’e uygun olarak etkili ve verimli kullanılması ve İdare gelirlerinin artırılması bakımından önemli bir araç olabileceği değerlendirilmektedir.