Kesinleşen ihale kararı alınıp isteklilere bildirildikten sonra yapılan şikâyet başvurusu üzerine ihale komisyonunun ihaleyi iptal etme yetkisi bulunup bulunmadığı (KİK)

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:     

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Prizma Sosyal Hizmetler İnş. Bilg. Taş. ve Dan. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti.-Anka Sosyal Hizm. Teknik Destek ve İşl. Hizm. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

1042 Cad. 1337 Sok. No: 2/2 Öveçler Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yeşilyurt Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü,

Yakınca Yakınkent Caddesi 1. km No: 95 44920 Yeşilyurt/MALATYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/57053 İhale Kayıt Numaralı “Destek Hizmetleri Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

            Yeşilyurt Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 10.06.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Destek Hizmetleri Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Prizma Sosyal Hizmetler İnş. Bilg. Taş. ve Dan. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti.-Anka Sosyal Hizm. Teknik Destek ve İşl. Hizm. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 30.06.2015 tarih ve 54931 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.06.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1731 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1) Söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi oldukları, idareye yaptıkları şikâyet başvurusu üzerine düzeltici işlem tesis edilmesi gerekirken idarenin işin niteliği ve miktarının değiştiği gerekçesiyle ihaleyi iptal ettiği, bahse konu ihalenin her aşamasının rutin bir şekilde seyir ettiği, kesinleşen ihale kararının isteklilere bildirildiği, neredeyse sözleşme aşamasına gelinmiş işte bu aşamaya kadar işin miktarı ve niteliğinde değişiklik olmadığı, itiraz dilekçesi veren personellerine dilekçe vermeleri halinde ihalenin iptal edileceğinin sözlü olarak bildirildiği, aynı idare tarafından 06.03.2015 tarihinde yapılan 2015/10832 ihale kayıt numaralı ihalenin üzerlerinde kalmasına rağmen işin niteliği ve miktarının değiştiği gerekçesiyle iptal edildiği,  yapılan uygulamanın mevzuata aykırı olduğu, zira Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nda iş artışına ilişkin düzenlemenin bulunduğu, ihale yetkilisini iptal yetkisini kullanma hususunda sınırsız bir takdir yetkisinin bulunmadığı, ihalenin yaklaşık maliyetin çok altında bir fiyatla sonuçlanacağı,  bu nedenle ihalenin iptal edilmesinin mevzuata aykırı olduğu

            2) İhale üzerinde bırakılan firmadan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ancak bu firmanın aşırı düşük izahat vermesinin imkansız olduğu, 16 adet araca ilişkin giderlerin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından öngörülen 153.440,00 TL ile karşılanmasının mümkün olmadığı, motorlu taşıtlar vergisi, trafik sigortası, kasko, muayene ücreti, lastik gideri vb. giderlerin uygun şekilde belgelendirilmediği, bu nedenle ihale üzerinde bırakılan firmanın değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak iptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

            İhale konusu iş destek hizmetleri hizmet alımı işi olup, bu kapsamda üç yıl süreyle 354 personel (175 düz işçi; mühendis, tekniker, operatör vb. farklı meslek ve unvanlarda 179 kişi) ve 16 araç çalıştırılmasının söz konusu olacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, 17.06.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen Poit Oto. İlaçl. Taah. Tic. Tem. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Prizma Sosyal Hizmetler İnş. Bilg. Taş. ve Dan. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti.-Anka Sosyal Hizm. Teknik Destek ve İşl. Hizm. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, anılan komisyon kararının 17.06.2015 tarihinde ihale yetkilisi tarafından onaylandığı ve aynı gün kesinleşen ihale kararının isteklilere EKAP üzerinden tebliğ edildiği tespit edilmiştir. Bunun üzerine Prizma Sosyal Hizmetler İnş. Bilg. Taş. ve Dan. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti.-Anka Sosyal Hizm. Teknik Destek ve İşl. Hizm. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı iddiasıyla 25.06.2015 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunmuş, ancak söz konusu ihale 25.06.2015 tarihinde “yaklaşık maliyet hesap tablosuna proje koordinatörü unvanının yazılmamış olması, hesap tablosundaki bazı unvanların sayı olarak eksik kaldığı, mobil temizlik aracı ve teleskopik vinçli oto kurtarıcı kalemlerinin ikişer adet yazılmış olması ancak bu araçların çalışacağı alanların birer araç ile aynı hizmeti yapabileceğinin anlaşılmış olması üzerine, ihalenin üç yıl süreli olduğu göz önünde bulundurulduğunda bahse konu iş kalemlerinde yapılacak değişikliğin idareleri ve kamu menfaati açısından önem teşkil ettiği” gerekçesiyle ihale komisyonu kararıyla iptal edilmiş ve bu iptal kararı 25.06.2015 tarihinde ihale yetkilisi tarafından onaylanmıştır.

Yapılan incelemede yaklaşık maliyet hesap cetvelinde ve birim fiyat teklif cetvelinde proje koordinatörüne ilişkin herhangi bir belirlemenin yapılmamış olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca,  ihalenin iptal gerekçesinde bazı unvanların sayı olarak eksik kaldığı değerlendirmesinin yapıldığı görülmüştür. İptal gerekçesinde yer alan bu hususlar esasen ihtiyacın asıl sahibi olan idare tarafından değerlendirilebilecek ve takdir edilebilecek niteliktedir.

Öte yandan, başvuru konusu ihale kapsamında iki adet mobil temizlik aracı (kapalı sosyal alanlar ve ibadethaneler için) ve iki adet teleskopik vinçli oto kurtarıcı çalıştırılması öngörülmüş iken, iptal kararında bu araçların çalışacağı alanlarda birer araç ile hizmetin gördürülebileceği gerekçesine de yer verildiği tespit edilmiştir. Yaklaşık maliyet hesap cetvelinin incelenmesinden, bir adet mobil temizlik aracının üç yıllık maliyetinin 219.200,00 TL, bir adet teleskopik vinçli oto kurtarıcının üç yıllık maliyetinin ise 230.160,00 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü yer almaktadır.

Anılan maddenin gerekçesinde; “Tekliflerin yaklaşık maliyete kıyasla çok yüksek olması veya yaklaşık maliyete göre çok yüksek olmamakla birlikte mevcut ödeneğin verilen teklifleri karşılayamaması, Kanunun temel ilkelerine uygun olmayan durumların tespiti gibi nedenlerle, ihale yetkilisinin onayından önceki herhangi bir aşamada ihale komisyonunun kararı üzerine idareye uluslararası mevzuata paralel bir şekilde ihaleyi iptal etme yetkisi verilerek, buna ilişkin hükümler düzenlenmiştir.” açıklaması yer almaktadır.

Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde ise; “İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu ihale kapsamında proje koordinatörü çalıştırılmasına yer verilmesi gerekirken bu unvanın idare tarafından ihale kapsamına dahil edilmediği,  yine idare tarafından ihale konusu iş kapsamında bazı unvanların sayı olarak eksik ve yetersiz kalacağı değerlendirmesinin yapıldığı, anılan hususlara ilişkin ortaya çıkan ihtiyacın hangi yöntemle karşılanacağı hususunda idarenin takdir yetkisine haiz olduğu, bu konudaki idari ve hukuki sorumluluğun ihale yetkilisine ait olduğu, anılan eksikliklerin sözleşmenin uygulanması aşamasında değil ihale süreci içerisinde ortaya çıkmış olduğu hususları bir arada değerlendirildiğinde, ihalenin idare tarafından iptal edilmiş olmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır. 

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre gerçekleştirilen ihalelerde, ihale komisyonunun görevi, tekliflerin değerlendirilmesi ile sınırlıdır. Bu çerçevede, kesinleşen ihale kararı alınıp isteklilere bildirildikten sonra yapılan şikâyet başvurusu üzerine ihale komisyonunun 4734 sayılı Kanun’un 39’uncu maddesine göre ihaleyi iptal etme yetkisi bulunmamaktadır. İhale komisyonunun başvuru konusu ihalede kesinleşen ihale kararının bildirilmesi sonrasında yapılan şikâyet üzerine Kanun’un 39’uncu maddesine göre işin niteliği veya miktarının değiştiği gerekçesiyle ihalenin iptaline karar verdiği görülmekle birlikte, esasen bu aşamada anılan gerekçeyle ihalenin iptaline karar vermek sadece söz konusu Kanun’un 40’ıncı maddesi çerçevesinde ihale/harcama yetkilisi tarafından değerlendirilmesi gereken bir husustur.  Buna göre, başvuru konusu ihalede ihale komisyonunca işin niteliği ve miktarının değişmesi dayanak gösterilerek 4734 sayılı Kanun’un 39’uncu maddesine göre iptal kararı verilmesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Ancak sonuç itibariyle ihale komisyonu tarafından alınmış olan iptal kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı anlaşıldığından, başvuru konusu ihaledeki söz konusu aykırılık esasa etkili görülmemiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak;

Yapılan incelemede, 17.06.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen Poit Oto. İlaçl. Taah. Tic. Tem. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Prizma Sosyal Hizmetler İnş. Bilg. Taş. ve Dan. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti.-Anka Sosyal Hizm. Teknik Destek ve İşl. Hizm. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, anılan komisyon kararının 17.06.2015 tarihinde ihale yetkilisi tarafından onaylandığı ve aynı gün kesinleşen ihale kararının isteklilere EKAP üzerinden tebliğ edildiği tespit edilmiştir. Bunun üzerine Prizma Sosyal Hizmetler İnş. Bilg. Taş. ve Dan. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti.-Anka Sosyal Hizm. Teknik Destek ve İşl. Hizm. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı iddiasıyla 25.06.2015 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunmuş, ancak söz konusu ihale bu şikâyet başvurusu üzerine 25.06.2015 tarihinde idare tarafından iptal edilmiştir.

Söz konusu ihale idare tarafından iptal edildiğinden ve başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yapılan inceleme neticesinde idare tarafından ihalenin iptal edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı kararı verildiğinden, başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığına ilişkin ikinci iddiası ile ilgili bir değerlendirme yapılmasına gerek bulunmamaktadır.  

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

   Oybirliği ile karar verildi.