|
ÖZET: Abone borçlarının taksitlendirilmesi sürecinde, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, gecikme faizi yerine tecil faizi uygulanmıştır. Aydın Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün Tarifeler Yönetmeliği’nin 47. maddesi, abone alacaklarının taksitlendirilmesine olanak tanımakta ve bu süreçte uygulanacak faiz oranlarının belirlenmesini yönetim kuruluna bırakmaktadır. 6183 sayılı Amme Alacakları Tahsili Usulü Kanunu’nun 48. maddesi, amme borçlarının tecil edilmesi durumunda uygulanacak faiz oranlarını düzenlerken, 51. maddesi gecikme zammı oranlarını belirlemektedir.
Yapılan incelemelerde, yaklaşık 2000 abonenin zamanında ödenmeyen borçlarının, 6183 sayılı Kanun’un 48. maddesine göre %36 ve yıl sonuna kadar %48 oranında tecil faizi ile taksitlendirildiği tespit edilmiştir. Ancak, yönetmelik gereği bu borçların 51. maddede belirtilen gecikme faizi oranı üzerinden taksitlendirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. İdare, 1932 aboneye ait borçların tecil faizi ile taksitlendirildiğini belirtirken, aradaki %0,5 oranında ek tahakkukların yapıldığını ve 321 abonenin tahsilatının sağlandığını ifade etmiştir. Sonuç olarak, abone borçlarının taksitlendirilmesinde 6183 sayılı Kanun’un 51. maddesinde yer alan gecikme faizi oranlarının uygulanması gerektiği, bu durumun sağlanması için gerekli tahakkukların yapılması ve borçların tahsil edilmesi gerektiği ortaya çıkmaktadır. |
BULGU: Abone Borçlarının Taksitlendirilmesinde Tecil Faizi Uygulanması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
ASKİ Yönetim Kurulu Kararı ile taksitlendirilen abone borçlarına gecikme faizi yerine tecil faizi uygulandığı görülmüştür.
Aydın Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Tarifeler Yönetmeliği’nin “Abonelerden olan alacakların taksitlendirilmesi” başlıklı 47’nci maddesinin birinci fıkrasında;
“İdare abone alacaklarını taksitlendirebilir. Taksitlere, 6183 sayılı Kanunun 51.maddesinde belirtilen yetki oranı ilgili dönemde uygulanır. Doğal afetler, kanuni grev, genel salgın hastalık, kısmî veya genel seferberlik vb. mücbir sebepler taksitlendirme isteklerinde kabulü gerekli mazeretler olup, bunların dışındaki taksitlendirme koşullarını ve şeklini belirlemeye yönetim kurulu yetkilidir” hükmü,
6183 sayılı Amme Alacakları Tahsili Usulü Kanunu’nun “Tecil” başlıklı 48’inci maddesinde;
“Amme borcunun vadesinde ödenmesi veya haczin tatbiki veyahut haczolunmuş malların paraya çevrilmesi amme borçlusunu çok zor duruma düşürecekse, borçlu tarafından yazı ile istenmiş ve teminat gösterilmiş olmak şartıyla, alacaklı amme idaresince veya yetkili kılacağı makamlarca; amme alacağı 36 ayı geçmemek üzere ve faiz alınarak tecil olunabilir” hükmü,
Aynı Kanunun “Gecikme zammı nispet ve hesabı” başlıklı 51’inci fıkrasında;
“Amme alacağının ödeme müddeti içinde ödenmeyen kısmına vadenin bitim tarihinden itibaren her ay için ayrı ayrı %4 (%4,5) oranında gecikme zammı tatbik olunur. Ay kesirlerine isabet eden gecikme zammı günlük olarak hesap edilir” hükmü,
21.05.204 tarih ve 32552 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Seri: C ve 8 Sıra numaralı Tahsilat Genel Tebliği’nin 1’inci maddesinde;
“6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 48 inci maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetki kapsamında, yıllık %36 olarak uygulanmakta olan tecil faizi oranı bu Tebliğin yayımı tarihinden itibaren yıllık %48 olarak belirlenmiştir” hükmü yer almaktadır.
Abone borçlarının taksitlendirilmesine yönelik yapılan incelemede, yaklaşık 2000 aboneye ilişkin zamanında ödenmeyen borcun 6183 sayılı Kanunun 48’inci maddesinde belirtilen (21.05.2024 tarihine kadar %36, yıl sonuna kadar ise %48 oranı üzerinden) tecil faizi ile taksitlendirildiği anlaşılmıştır.
Söz konusu ASKİ Tarifeler Yönetmeliği’nin 47’nci maddesinde ise abone borçlarının yönetim kurulu kararı ile 6183 sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde yer alan faiz oranı ile taksitlendirilebileceği ifade edilmiştir.
İdare cevabında, abone borçlarının taksitlendirilmesine yönelik yapılan incelemede, yaklaşık 1932 aboneye ilişkin zamanında ödenmeyen borcun 6183 sayılı Kanun’un 51’inci maddesinde yer alan faiz oranı yerine 6183 sayılı Kanunun 48’inci maddesinde belirtilen (21.05.2024 tarihine kadar %36, yıl sonuna kadar ise %48 oranı üzerinden) tecil faizi ile taksitlendirildiğinin bulguda belirtildiği, aradaki %0,5 oranın söz konusu abonelere ayrıca tahakkuklarının yapılmış olduğu, 321 adedinin de tahsilatının sağlandığı ve geri kalanların tahsilat ve takip işlemlerinin devam ettiği belirtilmiştir.
Bu durumda 6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesinde düzenlenen tecil faizi yerine 51’inci maddesinde belirtilen gecikme (21.05.2024 tarihine kadar aylık %4, yıl sonuna kadar ise %4,5) faiz oranı üzerinden abone borçlarının taksitlendirilmesi gerektiğinden faiz farkına ilişkin tahakkukların yapılarak söz konusu farkların borcu taksitlendirilen abonelerden tahsili sağlanmalıdır.