|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, aile yardımı ödemelerine ilişkin aile durum tablosunda tespit edilen hataları ve bazı personelin mükerrer eğitim yardımı almasını ortaya koymaktadır. Yapılan incelemelerde, çocuğu olmayan bireylerin eğitim yardımı aldığı, çocuğu bulunmayanların aile yardımı ödemelerini çocuklu kişiler için belirlenen tutar üzerinden aldığı ve eğitim yardımını birden fazla kez aldığı belirlenmiştir. Personel ücretleri, toplu iş sözleşmesi, ücret bordroları ve aile durum tabloları üzerinden değerlendirilmiştir.
Aile yardımı, toplu iş sözleşmesinin ilgili maddelerinde bekârlar, evliler ve çocuklu kişiler için farklı kategorilerde düzenlenmiştir. Eğitim yardımı ise her eğitim düzeyindeki çocuk için ayrı tutarlarda belirlenmiştir. BELKA, ABB’nin çeşitli daire başkanlıklarına personel temin hizmeti sunmakta olup, en fazla personel istihdamının bulunduğu birimler arasında ASKİ, ABB Fen İşleri Daire Başkanlığı ve ABB Kent Estetiği Daire Başkanlığı yer almaktadır. İncelemeler sonucunda, aile durum tablosunda çocuğu olmadığı belirtilen kişilerin, ücret bordrosunda çocuklu kişilere ödenen tutarlardan yararlandığı tespit edilmiştir. Şirketin açıklamasında, aile durum tablosunun güncel durumu yansıtmadığı ve yeni durumların bu tabloya işlenmeden ödeme sistemine kaydedildiği belirtilmiştir. Ancak bu durumun doğruluğu sorgulanmaktadır. Eğitim yardımlarının, çocuğu olmayan kişilere iki ay boyunca yapılması ve yüksek okul öğrenim belgelerinin ekim ayında alınması gibi durumlar, e-devlet üzerinden her zaman erişilebilen belgelerle çelişmektedir. Sonuç olarak, aile durum tablolarının ve ücret bordrolarının gerçek durumu yansıtmadığı anlaşılmakta; bu nedenle personelin doğru bilgi beyan etmesi ve kontrol mekanizmalarının güçlendirilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Aile Yardımı Ödemelerine Esas Alınan Aile Durum Tablosunda Hatalar Bulunması ve Personelden Bir Kısmına Mükerrer Eğitim Yardımı Ödenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Personel ücretlerine ilişkin evrakların incelenmesi neticesinde; çocuğu olmadığı halde eğitim yardımı alanlar, çocuğu olmayıp aile yardımını çocuklu kişiler için öngörülen tutar üstünden alanlar ve eğitim yardımını mükerrer alan kişiler olduğu tespit edilmiştir.
Personel ücretleri; toplu iş sözleşmesi, ücret bordroları ve kişilerin aile bilgilerinin bulunduğu aile durum tabloları üstünden incelenmiştir. Aile yardımı, toplu iş sözleşmesinin 31’inci maddesinde “bekârlar”, “evliler” ve “evli veya bekâr çocuklu kişiler” için olmak üzere üç farklı kategoride ve tutarda düzenlenmiştir. Sözleşmenin 38’inci maddesinde de her bir eğitim düzeyindeki çocuk için farklı tutarda olacak şekilde personele ödenecek öğrenim yardımı belirlenmiştir. Personele toplu iş sözleşmesiyle tanınan haklar ücret bordrolarında karşılığını bulmakta, sözleşmede öngörülen bazı sosyal haklar için gerekli bilgiler ise aile durum tablosu adı verilen tabloda yer almaktadır.
BELKA, ABB’nin 9 adet daire başkanlığına ve ASKİ’ye doğrudan personel temin hizmeti vermektedir. Bunlardan en çok sayıda personel istihdamının bulunduğu birimler; ASKİ, ABB Fen İşleri Daire Başkanlığı ve ABB Kent Estetiği Daire Başkanlığıdır.
Bu üç birimde toplu iş sözleşmesi, ücret bordroları ve aile durum tablosunun birlikte incelenmesi neticesinde; aile durum tablosunda çocuğu olmadığı bilgisi bulunan kişilerden ücret bordrosunda aile yardımını çocuklu kişiler için öngörülen tutar üstünde alanlar, yine aile durum tablosunda çocuğu olmadığı bilgisi bulunan kişilerden ücret bordrosunda öğrenim yardımı alan kişiler ve öğrenim yardımını hem eylül hem de ekim aylarında alan kişiler bulunduğu tespit edilmiştir.
Şirket tarafından verilen cevapta, aile durum tablosunun personelin güncel durumunu içermediği, bu sebeple ortaya çıkan yeni durumların bu tabloya işlenmeksizin doğrudan ödeme sistemine kaydedildiği belirtilmektedir. Ne var ki, bu durum teyidi mümkün olmayan bir beyandır. Diğer taraftan eğitim yardımının çocuğu veya yüksek öğrenimde okuyan çocuğu olmadığı bilgisi bulunan kişilere hem eylül hem de ekim aylarında yapılmasıyla ilgili olarak yüksek okul öğrenim belgelerinin ekim aylarında alındığı ifade edilmektedir. Oysa e-devlet uygulamasıyla istenen her zaman yüksek okul öğrencileri için de öğrenim belgesi alınabilmektedir.
Bu sonuçlar aile durum tablosu ve ücret bordrolarının kişilerin gerçek durumlarını yansıtmadığını ortaya koymaktadır. Bu tablolarda yer alan veriler doğrudan kişilere yapılan ödemeleri etkilemektedir. Bundan dolayı personelin kendisi ve ailesiyle ilgili doğru bilgileri beyan etmelerinin sağlanması ve bu verilerin doğruluğu noktasında gerekli kontrol mekanizmalarının kurulması gerekmektedir.