|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporları, Türkiye Çevre Ajansı’na aktarılması gereken geri kazanım katılım paylarının, kanunda belirlenen süreler içinde yapılmadığını ortaya koymuştur. 7261 sayılı Türkiye Çevre Ajansının Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun çerçevesinde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, ajansın görevlerini yerine getirmesi için gerekli düzenlemeleri yapmıştır. Ancak, geri kazanım katılım paylarının 2024 yılında belirtilen tarihlerden daha geç veya hiç aktarılmadığı tespit edilmiştir.
Kanunun 8. maddesi, ajansın gelir kaynaklarını belirlerken, geçici 2. maddesi geri kazanım katılım paylarının nasıl tahsil edileceğini düzenlemektedir. Bu kapsamda, 2021-2025 yılları arasında tahsil edilen payların yüzde yirmisinin, tahsilatın yapıldığı ayı izleyen ayın sonuna kadar Türkiye Çevre Ajansı hesabına aktarılması gerektiği belirtilmiştir. Ancak yapılan incelemeler, 2024 yılında bu sürelere uyulmadığını ve 3.680.445.000,00 TL tutarında bir miktarın hala aktarılmadığını göstermektedir. İlgili idare, 18 Ekim 2024 tarihinde, belirtilen tutarın hesaplara aktarılması için gerekli adımları atacaklarını ifade etmiş olsa da, sorunun devam ettiği anlaşılmaktadır. Bu durum, geri kazanım katılım paylarının zamanında aktarılması için gerekli önlemlerin alınmasını zorunlu kılmaktadır. |
BULGU: Ajansa Aktarılması Gereken Geri Kazanım Katkı Paylarının Kanunda Belirtilen Sürede Aktarılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Diğer Kamu İdareleri
2024 yılında Türkiye Çevre Ajansına aktarılması gereken geri kazanım katılım paylarının TÜÇA hesabına Kanunda belirlenen tarihlerden daha geç tarihlerde aktarıldığı ya da hiç aktarılmadığı görülmüştür.
tarihli ve 31350 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7261 sayılı Türkiye Çevre Ajansının Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile verilen görevleri yerine getirmek üzere Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile ilgili, tüzel kişiliğe haiz, bu Kanunda belirtilen hususlar dışında özel hukuk hükümlerine tabi Türkiye Çevre Ajansı kurulmuştur.
7261 sayılı Türkiye Çevre Ajansının Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un “Ajansın Gelirleri, Bütçesi ve Muafiyetler” başlıklı 8’inci maddesinde;
“Ajansın gelirleri;
Genel bütçeden aktarılan tutarlardan,
Her türlü bağış ve yardımlardan,
Ajansın faaliyetlerinden elde edilen gelirlerden,
Sair gelirlerden, oluşur.“
“Geri kazanım katılım payı (GEKAP)” başlıklı Geçici 2’nci maddesinde;
“01/01/2021 tarihinden 31/12/2025 tarihine kadar 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun ek 11 inci maddesi uyarınca tahsil edilen geri kazanım katılım paylarının yüzde yirmi beşi tahsil edildiği ayı izleyen ayın sonuna kadar Türkiye Çevre Ajansı hesabına aktarılır.
Aktarılacak tutarlar karşılığında Bakanlık bütçesinde gerekli ödenek öngörülür.” Hükümleri yer almaktadır.
Yapılan inceleme sonucunda Geri Kazanım Katılım Paylarının 2024 yılında Türkiye Çevre Ajansı hesabına Kanunda belirlenen tarihlerden daha geç tarihlerde aktarıldığı ya da hiç aktarılmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespiti üzerine İdare tarafından; Bakanlık nezdinde bulguda belirtilen husus ile ilgili 18.10.2024 tarihinde ilgili tutarın hesaplara aktarılması için gerekli girişimlerde bulunulduğu ve konunun takibinin sağlanacağını ifade edilmişse de bulgu konusu hususun devam ettiği ve 3.680.445.000,00 TL tutarın halen Türkiye Çevre Ajansı’na gönderilmediği anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; Geri Kazanım Katkı Paylarının Kanunda belirtilen sürede aktarılması için gerekli çalışmaların yapılması gerekmektedir.