|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay denetim raporları, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi’nin Döner Sermaye Saymanlığı tarafından alınan 7.876.599,10 TL tutarındaki sipariş avanslarının mahsubunun yapılmadığını ortaya koymuştur. 01.05.2007 tarihli ve 26509 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 276 ve 277. maddeleri, alınan sipariş avanslarının izlenmesi ve muhasebeleştirilmesi ile ilgili detayları belirlemektedir. Bu düzenlemelere göre, hastalardan tahsil edilen avansların, hastane hizmeti sunulduktan sonra faturalandırılarak mahsubunun gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde, 2013-2020 yılları arasında alınan sipariş avanslarının mahsubunun yapılmadığı ve ilgili gelir, alacak, borç ve satış hesapları ile Katma Değer Vergisi hesaplarına kaydedilmesi gereken işlemlerin geciktiği tespit edilmiştir. Bu durum, mali tabloların güvenilirliğini ve doğruluğunu olumsuz etkilemektedir. Dolayısıyla, alınan sipariş avanslarının, hastane hizmeti sunumundan sonra düzenlenecek faturalara dayanarak mahsubunun yapılması gerektiği değerlendirilmektedir. |
BULGU: Alınan Sipariş Avanslarının Mahsubunun Yapılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi hizmetleri dolayısıyla Döner Sermaye Saymanlığı tarafından alınan 7.876.599,10 TL sipariş avansının mahsubunun yapılmadığı görülmüştür.
01.05.2007 gün ve 26509 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 276 ve 277’inci maddesinde 340 Alınan Sipariş Avansları Hesabı, hesabın niteliği ve işleyişi aşağıdaki gibi belirlenmiştir.
“Alınan sipariş avansları hesabı, işletmenin satış amacıyla gelecekte yapacağı mal ve hizmet teslimleri ile ilgili olarak peşin tahsil ettiği tutarların izlenmesi için kullanılır.
Alınan sipariş avansları hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir.
a) Alacak
1) Alınan sipariş avansları bu hesaba alacak, tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç kaydedilir.
b) Borç
1) Alınan sipariş avansına konu mal teslim edildiğinde veya öngörülen hizmet yapıldığında alınan avans tutarı bu hesaba, yapılan tahsilat tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç, mal veya hizmetin satış bedeli “60 Brüt Satışlar” grubunun ilgili hesabına, bu bedel üzerinden hesaplanan katma değer vergisi 391 Hesaplanan Katma Değer Vergisi Hesabına alacak kaydedilir.
2) Alınan sipariş avanslarından yapılan iadeler bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.”
Anılan düzenlemeden anlaşılacağı üzere hastane hizmeti verilmeden önce hastalardan tahsil edilen avansların hastane hizmeti sunulduktan sonra faturalandırılarak mahsubunun yapılması gerekir. İlgili tahsilat tahsilatın şekline göre ilgili hesaplara borç, mal veya hizmetin satış bedeli “60 Brüt Satışlar” grubunun ilgili hesabına, bu bedel üzerinden hesaplanan katma değer vergisi 391 Hesaplanan Katma Değer Vergisi Hesabına alacak kaydedilir. Alınan sipariş avanslarından yapılan iadeler bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.”
İlgili Döner Sermaye Saymanlığı Cari Kartlarının ve 340 Alınan Sipariş Avansları Hesabı ayrıntılarının incelenmesinden 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 yıllarında alınmış sipariş avanslarının bulunduğu ve bu avansların mahsubunun yapılmadığı, gelir, alacak, borç ve satış hesapları ile Katma Değer Vergisi Hesaplarına kaydı gereken işlemlerin kaydının geciktiği anlaşılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi içermesi için alınan sipariş avanslarının, hastane hizmeti sunumundan hemen sonra düzenlenecek faturalara göre mahsubunun yapılarak kapatılmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.