|
ÖZET: All Risk Sigorta Poliçelerinde Yüksek Muafiyet Oranları Tespit Edildi
2024 yılı Sayıştay denetim raporları, üniversite tarafından ihale edilen yapım işlerine ait all risk sigorta poliçelerinde bazı risk kalemlerine %2’yi aşan muafiyet oranlarının uygulandığını ortaya koymuştur. Yapım İşlerine Ait Tip Sözleşmesi’nin 17. maddesi, yüklenicilerin iş yerlerindeki araç, malzeme ve makineleri, doğal afetler ve hırsızlık gibi risklere karşı all risk sigortası yaptırmalarını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen muafiyet oranlarının azami %2 olduğu ve diğer riskler için koasürans uygulanmayacağı vurgulanmıştır. Ancak, denetim bulguları, bazı risklerde (örneğin, üçüncü şahıs mali mesuliyeti, hırsızlık ve yangın gibi) muafiyet oranlarının bu sınırın üzerinde belirlendiğini göstermektedir. Bu durum, yüklenicinin sorumluluklarını ortadan kaldırmamakla birlikte, karşılaşabileceği riskleri artırmaktadır. Ayrıca, üniversitenin bu tür poliçeleri onaylaması, kurum için ek sorumluluklar doğurmaktadır. Kamu idaresi, gelecekte belirtilen önerilere uygun hareket edileceğini ifade etmiştir. Sonuç olarak, yapım işlerine ait all risk sigorta poliçelerinde tüm riskler için %2’den fazla muafiyet uygulanmaması gerektiği değerlendirilmiştir. |
BULGU: All Risk Sigorta Poliçesinde Bazı Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranlarının Yüksek Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversite tarafından ihale edilen yapım işlerine ait all risk sigorta poliçelerinde bazı risk kalemlerine %2’den fazla muafiyet uygulandığı görülmüştür.
Yapım İşlerine Ait Tip Sözleşmesi’nin 17’nci maddesinin 17.1’inci bendinde, yüklenicinin işyerlerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde yer alan hükümler çerçevesinde “all risk” sigortası yapmak zorunda olduğu, 17.3’üncü bendinde de yüklenicinin iş ve iş yerinin korunması ve sigortalanması ile ilgili sorumlulukları konusunda Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde yer alan hükümlerin uygulanacağı hükme bağlanmıştır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinin değişik üçüncü fıkrasında, kıymetlerin sigortalanmasında tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranın azami %2, deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek koasürans oranının azami %20, bunun dışında kalan riskler için koasürans uygulanmayacağı, muafiyet ve koasürans kısmına isabet eden hasarların karşılanmasının yüklenicinin sorumluluğunda olduğu belirtilmiştir.
All risk sigorta poliçelerinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen uygulanabilecek azami muafiyet oranlarının üzerinde oranların belirlenmiş olması yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmamakla birlikte karşılaşacağı riskleri de artırmaktadır. Diğer taraftan Yapım işleri Genel Şartnamesi’ne uygun olmayan all risk sigorta poliçelerinin Üniversite tarafından uygun görülmesi de Üniversiteye sorumluluk doğurmaktadır.
Buna rağmen Üniversite tarafından ihale edilerek sözleşmeye bağlanan yapım işlerine ait all risk sigorta poliçelerinde; Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda zikredilen hükmüne aykırı olarak; bir kısım risklerde (Üçüncü şahıs mali mesuliyet, kazı/iksa/ankraj, hırsızlık, yangın v.b durumlarda) muafiyet oranları %2’nin üstünde belirlenmiştir.
Kamu idaresi cevabında özet olarak; bundan sonra bulguda belirtilen öneri doğrultusunda hareket edileceği açıklanmıştır.
Sonuç olarak; yapım işlerine ait bütün riskler (all risk) sigorta poliçelerinde tüm riskler için % 2’den fazla muafiyet uygulanmaması gerektiği değerlendirilmektedir.