|
ÖZET: Üniversitenin arazi ve arsalar hesabında enflasyon düzeltmesi işlemlerinin hatalı yapıldığı ve kayıtların gerçek durumu yansıtmadığı tespit edilmiştir. 2023 yılında mevcut arsa ve binaların rayiç değer güncellemeleri gerçekleştirilmiş olmasına rağmen, enflasyon düzeltmesi ile arazi ve arsa varlıkları hesaplara yaklaşık 9 kat fazla değerle kaydedilmiştir. Kamu idarelerinde enflasyon düzeltmesi uygulamasını düzenleyen tebliğin ilgili maddeleri, 2017 sonrası alınan veya güncellenen taşınmazların dikkate alınmadığını ortaya koymaktadır. Bu durum, 2023 yılı fiyatlarıyla güncellenen taşınmazların yeniden değer güncellemesine tabi tutulmasına neden olmuştur.
Kamu İdaresi, Hazine ve Maliye Bakanlığına yazdığı yazıda, enflasyon düzeltmesinin tebliğ hükümlerine uygun yapıldığını belirtmiş, ancak 2017 sonrası güncellenen taşınmazlar için istisna maddesi bulunmaması nedeniyle hatalı bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından tahsisi iptal edilen bir arazi yerine yeni bir parselin üniversiteye tahsis edilmesi kararlaştırılmıştır. Sonuç olarak, hatalı enflasyon düzeltmesi nedeniyle kayıtlardan çıkarılan taşınmazın yerine yeni parselin muhasebe kayıtlarına alınması gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu süreç, ilgili yevmiye işlemleri ile düzeltilmiştir. |
BULGU: Arazi ve Arsalar Hesabına Enflasyon Düzeltmesi İşlemlerinin Hatalı Yapılması ve Kayıtların Gerçek Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversite mevcut arsa ve binalarının rayiç değer güncellemesini 2023 yılında yaptığı halde, ayrıca enflasyon düzeltmesi yapılmasıyla arazi ve arsa varlıkları hesaplara gerçek değerinin yaklaşık 9 kat fazlasıyla alınmış olduğu görülmüştür.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde enflasyon düzeltmesi uygulamasını düzenleyen 85 sıra No.lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 5’inci maddesinin üçüncü fıkrasında; ek 1’de yer alan kalemlerin düzeltmeye esas tarihlerinin kayıtlara alındıkları tarih olarak belirlenmiş, geçici 2’nci maddesi ile ilk düzeltme işlemi için uygulanacak özel katsayılar maddesi eklenmiştir. Buna göre 250 Arazi ve Arsalar hesabının düzeltmesinin 2023 fiyat endeksinin 2017 yılı fiyat endeksine bölünmesi ile oluşacak katsayı ile yapılacağı belirtilmiştir. Ancak geçici maddede, 2017 yılından sonra aktiflere alınan veya rayiç değer güncellemesi yapılan taşınmazların dikkate alınmadığı görülmektedir.
Kamu İdaresi taşınmazlarını 2023 yılı fiyatları ile güncelleyerek 17.020.297.412,00 TL olarak aktiflere almış, ilaveten yapılan bu enflasyon düzelmesi ile Arazi ve Arsalar hesabı tutarı 156.756.939.164,00 TL’ye yükselmiştir.
Konunun 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporunda gündeme getirilmesi üzerine Kamu İdaresinin Hazine ve Maliye Bakanlığına yazdığı yazıya aldığı cevapta; özetle, enflasyon düzeltmesinin 85 sıra No.lu Genel Tebliğ’in geçici 2’nci maddesine göre yapıldığı ve bir yanlışlık olmadığı belirtilmiştir.
Ancak Tebliğ’in geçici 2’nci maddesinde envantere 2017 sonrası giren veya 2017 sonrasında güncellemesi yapılan arsa ve araziler için istisna maddesi konulmaması nedeniyle, zaten 2023 yılında rayiç değeri belirlenen arazi ve arsaların, tekrardan 6 yıllık değer güncellemesi yapıldığı görülmektedir.
Ayrıca yukarıda enflasyon düzeltmesine konu arazinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Üniversite Yer Seçim Kurulunun 13.04.2023 tarih ve 5/3 sayılı kararı ile tahsisi iptal edilmiş olup bu arazinin yerine yine Ardıçlı mevkiinde 1230 (imar sonrası 1290) parsel ile belirtilen alanın Üniversiteye tahsis edilmesi kararlaştırılmıştır.
Kamu İdaresinin cevabında, Selçuklu İlçesi Ardıçlı Mahallesinde bulunan 44911 ada 4 parsel numaralı taşınmazın kayıtlardan çıkarıldığı, Selçuklu İlçesi, Ardıçlı Mahallesi, 1290 parsel numaralı taşınmazın ise Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığınca yapılan değerleme işlemine istinaden muhasebe kaydına alındığı ifade edilmiştir.
Bu durumda hatalı enflasyon düzeltmesine konu olan arazinin tahsisinin kaldırılması ile Milli Emlak Daire Başkanlığına iade edilmiş, bunun yerine 1290 parsel numaralı arazi Konya Teknik Üniversitesi hesaplarına alınması gerekmektedir.
Kamu İdaresinin cevabında, Selçuklu İlçesi Ardıçlı Mahallesinde bulunan 44911 ada 4 parsel numaralı taşınmazın 2024/7481 yevmiye numaralı işlem ile kayıtlardan çıkarıldığı, Selçuklu İlçesi, Ardıçlı Mahallesi, 1290 parsel numaralı taşınmazın ise Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığınca yapılan değerleme işlemine istinaden 2024/6907 yevmiye numaralı işlem ile muhasebe kaydına alındığı ifade edilmiştir.
Söz konusu tespit; kurum tarafından Selçuklu İlçesi Ardıçlı Mahallesinde bulunan 44911 ada 4 parsel numaralı taşınmazın 2024/7481 yevmiye numaralı işlem ile kayıtlardan çıkarılması, Selçuklu İlçesi, Ardıçlı Mahallesi, 1290 parsel numaralı taşınmazın 2024/6907 yevmiye numaralı işlem ile muhasebe kaydına alınması suretiyle düzeltilmiştir.