ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı büyükşehir ilçe belediyelerinin duran varlık hesaplarında birikmiş amortisman tutarlarının, ilgili duran varlıkların kayıtlı değerlerini aştığını ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 202. maddesi, maddi duran varlıkların ekonomik ömürleri boyunca giderleştirilmesi ve yok edilmesini izlemek amacıyla birikmiş amortisman hesaplarının kullanılacağını belirtmektedir. Bu bağlamda, bir yıldan fazla kullanılabilen ve yıpranmaya maruz kalan maddi duran varlıklar için amortisman ayrılması zorunludur.

Denetim sonuçlarına göre, ilgili idarenin bilançosunda yer alan 251, 252, 253, 254 ve 255 nolu hesaplarda kayıtlı maddi duran varlıklar için ayrılan birikmiş amortisman tutarları, toplamda 4.067.054,09 TL fazladır. Bu durum, 257 nolu Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın da 4.067.054,09 TL fazla gösterilmesine neden olmuştur. Dolayısıyla, duran varlıkların kayıtlı değerleri ile birikmiş amortisman tutarları arasında uyumsuzluk söz konusudur ve bu durum, mali raporlamada dikkat edilmesi gereken bir husustur.

BULGU: Bazı Duran Varlık Kalemlerinin Birikmiş Amortisman Tutarlarının İlgili Duran Varlığın Kayıtlı Değerinden Yüksek Olması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Bazı duran varlık hesaplarının birikmiş amortisman tutarları, ilgili duran varlığın kayıtlı değerinden yüksek gösterilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “257 Birikmiş amortismanlar hesabı (-)” ile ilgili 202’inci maddesinde;
“Bu hesap, maddi duran varlık bedellerinin ekonomik ömrü içerisinde giderleştirilmesi ve hesaben yok edilmesini izlemek için kullanılır.”
İfadesi yer almaktadır.
Bir yıldan fazla kullanılabilen ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz kalan maddi duran varlıklar için amortisman ayrılması gerekir.
Aynı zamanda, duran varlıklar tamamen amorti edilene kadar amortisman ayrılması gerekmektedir. Haliyle, duran varlıklar için birikmiş amortisman tutarları, maddi duran varlıkların kayıtlı değerlerinden fazla olamayacaktır.
Yapılan incelemeler neticesinde; İdarenin Bilançosunda yer alan 251, 252, 253, 254 ve 255 nolu hesaplarda kayıtlı maddi duran varlıklar için ayrılan birikmiş amortisman tutarları, maddi duran varlıkların kayıtlı değerinden toplam 4.067.054,09 TL fazladır. Böylece, 257- Birikmiş Amortismanlar Hesabı 4.067.054,09 TL fazla gösterilmiştir.