BULGU: Bazı Gelir Kalemlerinde Tahakkukun Tahsilata Dönüşme Oranlarının Düşük Olması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyenin bazı gelir kalemlerinde tahakkukun tahsilata dönüşme oranlarının düşük olduğu görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun ”Belediye Başkanının Görev ve Yetkileri” başlıklı 38’inci maddesinde belediye başkanına, belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek, belediyenin hak ve menfaatlerini korumak, belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek gibi görevler vermiş ve bu hususlarda belediye başkanına sorumluluk yüklemiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun 60’ıncı maddesinin (e) bendinde, ilgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek mali hizmetler biriminin görevleri arasında sayılmış, 61’inci maddesinin birinci ve ikinci fıkrasında, gelir ve alacakların tahsilinin muhasebe hizmeti olduğu, bununla birlikte muhasebe yetkilisinin, bu hizmetlerin yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun, saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından sorumlu olduğu belirtilmiştir.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un, “Ödeme zamanı ve önce ödeme” başlıklı 37’nci maddesi ve “Ödeme emri” başlıklı 55’inci maddeleri gereğince: amme alacaklarına ilişkin olarak amme borçlusuna bir “ihbarname” düzenlenmeli ve tebliğ edildikten sonra 1 ay içinde ödeme yapılması istenmelidir. Buna rağmen ödeme yapılmazsa borçluya, 7 gün içinde borçlarını ödemesi veya mal bildiriminde bulunması için bir “ödeme emri” düzenlenerek tebliğ edilmelidir.
Kurumun 2023 yılı hesabının incelenmesi neticesinde; Bütçe Gelir Kesin Hesap Cetvelinde önemli görülen ancak tahakkukun tahsilata dönüşme oranı düşük kalarak gelecek yıla devreden bazı gelir kalemleri aşağıda gösterilmiştir.
– Bina Vergisi Tahsilat Oranı %38,55
– Arsa Vergisi Tahsilat Oranı %27,41
– Arazi Vergisi Tahsilat Oranı %15,52
– Su Hizmetlerine İlişkin Gelirler Tahsilat Oranı %27,44
Sonuç olarak, tahakkukun tahsilata dönüşme oranları düşük seviyede kalan gelir kalemleri için takip ve tahsil işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yapılması uygun olacaktır.


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bazı ilçe belediyelerinin gelir kalemlerinde tahakkukun tahsilata dönüşme oranlarının düşük olduğu tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu, belediye başkanına ve mali hizmetler birimine gelirlerin tahakkuk ettirilmesi ve tahsil edilmesi konusunda sorumluluk yüklemektedir. Bina, arsa, arazi vergileri ve su hizmetlerine ilişkin gelirlerin tahsilat oranları sırasıyla %38,55, %27,41, %15,52 ve %27,44 olarak belirlenmiştir. Bu durum, mevzuata uygun takip ve tahsil işlemlerinin gerekliliğini ortaya koymaktadır.