|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Kalkınma Ajansları için düzenlenen bazı hizmet alımlarında mevzuatın uygulanmasına dair önemli bulgular sunmaktadır. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü, Kalkınma Ajanslarının ortak ihtiyaçları doğrultusunda doğrudan temin yöntemiyle çeşitli hizmet alımları gerçekleştirmiştir. Bu kapsamda, bir yıl süreli bilgi sistemleri ve medya takip sistemleri alımları için Çerçeve Protokolleri imzalanmış, ayrıca veri merkezi erişim hizmetleri gibi diğer hizmetler de temin edilmiştir.
Ancak, bu alımların gerçekleştirilmesinde Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıklarının yer almadığı ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu belirtilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na tabi olan Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıkları, Kalkınma Ajansları ile ilgili mevzuat hükümlerinden muaf tutulmaktadır. Bu nedenle, Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü tarafından yapılan ortak alım protokollerine dahil edilmeleri mümkün değildir. Sonuç olarak, Bakanlık koordinasyonunda gerçekleştirilecek ortak satın alma işlemlerine Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıklarının katılımı, mevcut mevzuat çerçevesinde uygunluk taşımamaktadır. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından dikkatle ele alınması gereken bir konudur. |
BULGU: Bazı Hizmet Alımlarında Kalkınma Ajansları İçin Düzenlenen Mevzuatın Uygulanması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü tarafından Kalkınma Ajanslarının ortak ihtiyaçları için bazı hizmetlerin doğrudan temin yöntemiyle alımı işine Bölge Kalkınma İdarelerinin de dâhil edildiği görülmüştür.
Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü tarafından 2024 yılında uygulanmak üzere Kalkınma Ajansları Mal Hizmet ve Yapım İşi Satın Alma ve İhale Usul ve Esasları’na göre doğrudan temin usulü ile aşağıda belirtilen alımlar yapılmıştır:
– Bir Şirketten bir yıl süreli bilgi sistemleri alım işi gerçekleştirilmiş, söz konusu alıma ilişkin Çerçeve Protokol (sözleşme) 25.12.2023 tarihinde imzalanmış, Protokol kapsamına tüm Kalkınma Ajansları ve Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıkları da dâhil edilmiştir.
– Bir Haber Ajansından bir yıl süreli medya takip sistemi alım işi gerçekleştirilmiş, söz konusu alıma ilişkin Çerçeve Protokol (sözleşme) 31.12.2023 tarihinde imzalanmış, Protokol kapsamına tüm Kalkınma Ajansları ve Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıkları da dâhil edilmiştir.
– Bir Şirketten veri merkezi erişim hizmeti, internet erişim hizmeti güvenlik duvarı hizmeti, yedekleme hizmeti, bulut işlemleri, e-mail ve dosya paylaşım hizmeti satın alınmış, söz konusu alıma ilişkin Çerçeve Protokol (sözleşme) 09.08.2022 tarihinde imzalanmış, Protokol kapsamına tüm Kalkınma Ajansları ve Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıkları da dâhil edilmiştir.
Söz konusu Esaslar’ın “Temel İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında, “Ajanslar arası koordinasyonu ve uygulama birliğini sağlamak üzere kaynakların verimli kullanılmasını teminen Ajansların ortak ihtiyaçlarına yönelik mal ve hizmetler için Bakanlık koordinasyonunda merkezi düzeyde şartname hazırlanarak fiyat teklifleri toplanıp ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenebilir. Bu mal ve hizmetler ajans tarafından doğrudan temin yolu ile alınır. Satın alma dosyasına; bakanlık protokolü, merkezi düzeyde hazırlanan şartname ve fiyat teklifleri eklenir. Ajans gerek görmesi durumunda tarafların yükümlülükleri için ayrıca sözleşme imzalar.” hükmü yer almaktadır.
Bu fıkra kapsamında Kalkınma Ajansları merkezi düzeyde yapılacak işlemlerle ortak olarak doğrudan temin yöntemiyle ihtiyaçlarını karşılayabilirler. Ancak Kalkınma Ajansları için getirilen ihtiyaçların ortak teminine ilişkin Usul ve Esaslar’da Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıklarına yer verilmemiştir.
Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıkları, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na tabi olup Kalkınma Ajansları ile ilgili mevzuat hükümlerine tabi değildir. Bu nedenle Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıkları, Genel Müdürlük tarafından Kalkınma Ajansları için yapılan ortak alım protokollerine dâhil edilemez.
Kamu İdaresi cevabında Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğünün yazıları (direkfifleri) doğrultusunda; bilgi sistemleri alım işi, medya takip sistemi alım işi ve veri merkezi erişim hizmeti, internet erişim hizmeti, güvenlik duvarı hizmeti, yedekleme hizmeti, bulut işlemleri, e- mail ve dosya paylaşım hizmetinin gerçekleştirildiğini ifade etmiştir. Cevapta Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü ile görüşüldüğü ve elektronik bilgi erişimini ilgilendiren sözleşmenin iptal edildiği belirtilerek bu alandaki iş ve işlemlerin Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Kamu İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde gerçekleştirileceği bilgisi de yer almaktadır.
Sonuç olarak, Bakanlık koordinasyonunda yapılacak ortak satın alma işlerine Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlıklarının dâhil edilmesi mevzuata uygun değildir.