|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı ilçe belediyelerinin Erzurum Büyükşehir Belediyesi’ne olan borçlarını ödemediğini ortaya koymuştur. Yapılan incelemede, Yakutiye İlçe Belediyesi’nin 2009 yılında kapanan Kazımkarabekir, Dadaşköy ve Dumlu belediyelerine ait toplam 1.236.824,00 TL’lik borcun henüz tahsil edilmediği belirlenmiştir. Aziziye İlçe Belediyesi’ne ait Dadaşkent ve Ilıca belediyelerinin borçları ile 2016 yılında verilen asfalt malzemesi için 1.004.494,90 TL’nin yalnızca 373.990,30 TL’sinin ödendiği, kalan 630.504,60 TL’nin ise tahsil edilmediği tespit edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 60. maddesi, belediyelerin giderleri arasında ilçe belediyelerine borç vermeyi düzenlemezken, 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu’nun 27. maddesi, büyükşehir belediyesinin bağlı kuruluşlarıyla nakit ihtiyaçlarını karşılayabileceğini belirtmektedir. Ancak, yapılan ödemelerin ilçe belediyelerinin yatırım programında yer alan ortak projelerle ilgili olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durum, Erzurum Büyükşehir Belediyesi’nin ilçe belediyelerine borç verme işlemlerinin mevzuata uygun olmadığını göstermektedir. Kamu idaresinin verdiği yanıtta, Yakutiye Belediyesi’nin borcunun tamamının tahsil edildiği, Aziziye Belediyesi’nden ise 75.905,25 TL’nin tahsil edildiği bildirilmiştir. Kalan 554.599,35 TL’lik borç için gerekli resmi yazıların yazıldığı ve tahsilat işlemlerinin hızlandırıldığı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, kurum alacaklarının faiziyle birlikte tahsil edilmesi için gerekli adımların atılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Bazı İlçe Belediyelerin Kuruma Olan Borçlarının Tahsil Edilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Aziziye İlçe Belediyesi ile Yakutiye İlçe Belediyelerinin kuruma ödemeleri gereken borçlarının tahsil edilmediği görülmüştür.
Yapılan incelemede;
Yakutiye İlçe Belediyesine ait; 2009 yılında 5747 Sayılı Kanun ile kapanıp hem gelirleri hem de borçları ile Yakutiye İlçe Belediyesine devir edilen Kazımkarabekir Belediyesi, Dadaşköy Belediyesi ve Dumlu Belediyesine ait Büyükşehir Belediyesince verilen toplamda 1.236.824,00-TL borcun hala tahsil edilmediği,
Aziziye İlçe Belediyesine ait; 2009 yılında 5747 Sayılı Kanun ile kapanıp hem gelirleri hem de borçları ile Aziziye İlçe Belediyesine devir edilen Dadaşkent Belediyesi ile Ilıca Belediyesine ait Büyükşehir Belediyesince verilen borç tutarlarının ve 2016 yılında Aziziye İlçe Belediyesine Asfalt Malzemesi olarak verilen toplamda 1.004.494,90-TL tutarından 373.990,30-TL ödenmiş olup kalan 630.504,60-TL tutarın hala tahsil edilmediği,
Görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 60’ncı maddesinde belediyenin giderleri sayılmıştır. Söz konusu giderler arasında ilçe belediyelerine borç verme yer almamaktadır. 5393 sayılı Kanun çerçevesinde, belediyelerin diğer belediyelere veya başka herhangi bir kişi veya kuruma faizli veya faizsiz olarak borç vermesi mümkün değildir.
5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu’nun 27’nci maddesinde ise; büyükşehir belediyesi ile bağlı kuruluşlarının, belediye başkanının onayı ile birbirlerinin nakit ihtiyacını karşılayabilecekleri ve bu şekildeki ödünç vermelerde faiz uygulanmayacağı hüküm altına alınmıştır. Bu maddeye göre de büyükşehir belediyesi sadece bağlı idaresine nakit borç verebilmektedir.
5216 sayılı Kanun’un 27’nci maddesinde ayrıca; “Büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ile ortak projeler geliştirebilir ve yatırım yapabilir. Büyükşehir belediyesi, kesinleşmiş en son yıl bütçe gelirinin %10’unu aşmamak ve bütçede ödeneği ayrılmış olmak şartıyla, ilgili belediyenin yatırım programında yer alan projelerin finansmanı için büyükşehir belediye başkanının teklifi ve meclisin kararıyla ilçe belediyelerine mali ve ayni yardım yapabilir” denilmektedir.
Anılan madde hükmüne göre büyükşehir belediyeleri, ilçe belediyeleri ile ortak projeler gerçekleştirebilir ve yatırım yapabilir. Ancak bunun için projenin ilçe belediyesinin yatırım programında yer alması, büyükşehir belediye başkanın teklifi ve meclis kararının olması gerekir. Kurumca ilçe belediyelerine yapılan söz konusu ödemelerin ilçe belediyelerinin yatırım programında yer alanı ortak proje olmadığı görülmüştür. Ödeme listesi aşağıdadır.
Ödeme Listesi
| Hesap Kod | Hesap Adı | Ekod 4 |
Borç Toplam |
| Takipteki Kurum Alacaklari Hesabi (Yakutiye Beld.) | 1.236.824,00 | ||
| Takipteki Kurum Alacaklari Hesabi (Aziziye Beld.) | 630.504,69 | ||
| TOPLAM | 1.867.328,69 |
Yukarıdaki mevzuat hükümleri ve açıklamalar çerçevesinde, Erzurum Büyükşehir Belediyesinin ilçe belediyelerine borç vermesi mevzuat hükümlerine uygun değildir. Kurum alacaklarının faiziyle birlikte tahsil edilmesi gerekmektedir.
Kamu idaresi tarafından verilen cevapta özetle; Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından Yakutiye Belediye Başkanlığının borcu olan 1.236.824,00 TL’lik tutarın tamamının tahsil edildiği, Aziziye Belediye Başkanlığının borcundan 75.905,25 TL lik kısmı tahsil edildiği, kalan 554.599,35 TL’lik borcu için ilgili ilçe Belediye Başkanlığının bilgisi dahilinde ilgili Kurumlarla tahsilat yapılabilmesi adına gerekli resmi yazıların yazıldığı ve işlemlerin hızlandırıldığı ifade edilmiştir.
Nihai olarak; ilgili mevzuat hükümleri ve açıklamalar çerçevesinde, Kurum alacaklarının faiziyle birlikte tahsil edilmesi yönünde atılan adımların sonuçlandırılması gerekmektedir.