|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı ilk madde ve malzeme alımlarının, 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmeden doğrudan gider olarak kaydedildiğini ortaya koymuştur. Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin çeşitli ihtiyaçları için satın aldığı stoklanabilir yiyecek, içecek ve akaryakıt malzemeleri, bu hesapta izlenmeden giderleştirilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür malzemelerin kaydının nasıl yapılması gerektiğini açıkça belirtmektedir.
İncelemeler, 2024 yılı içerisinde alınan ve depolarda saklanan yiyecek ve içecek malzemeleri ile akaryakıt alımlarının, 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmeden doğrudan gider kaydedildiğini göstermektedir. Bu durum, satın alınan ilk madde ve malzemelerin stok kontrolünü imkansız hale getirmekte ve mali tabloların doğruluğunu etkilemektedir. Yönetmelik gereği, bu malzemelerin öncelikle 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmesi, ardından tüketilen miktarların 630-Giderler Hesabına borç kaydı yapılması gerekmektedir. Sonuç olarak, bu kayıtların eksikliği, mali tabloların hatalı sonuçlar üretmesine yol açmakta ve belediyenin mali yönetiminde sorunlar yaratmaktadır. Bu nedenle, ilgili hesapların doğru bir şekilde tutulması büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bazı İlk Madde ve Malzeme Alımlarının İlk Madde ve Malzeme Hesabına Kaydedilmeden Doğrudan Giderleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin muhtelif ihtiyaçları için satın alınan stoklanabilir mahiyetteki yiyecek ve içecek malzemeleri ile akaryakıt alımlarının 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmeden doğrudan gider kaydedildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı’na ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 115’inci maddesinde bu hesabın kurumlarca satılmak, üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, artık ve hurda gibi bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tüketilecek veya paraya çevrilecek varlıkların izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Yönetmelik’in 116’ncı maddesinde, tüketilmek amacıyla Belediyenin ilgili birimlerine verilen veya kullanılan ilk madde ve malzemelerin bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç yazılacağı belirtilmiştir.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 10’uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ilgili mevzuatı çerçevesinde kabul edilerek teslim alınan taşınırların girişleri ile taşınırların çıkış ve ambarlar arasında devir işlemlerinde, dayanıklı taşınırların niteliklerini değiştiren esaslı onarım ve ilaveler sonucu değer artışlarında, kayıtlara esas olmak üzere taşınır işlem fişi düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede; 2024 yılı içinde alımı yapılarak İdarenin depolarında muhafaza edilen ve tüketime peyderpey sunulan yiyecek ve içecek malzemesi ve akaryakıt alımlarının 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kayıt yapılmaksızın doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Dolayısıyla, tüketilmek üzere satın alınan ilk madde ve malzemenin 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabında takip edilmemesi stok kontrolünü olanaksız hale getirmektedir.
Sonuç olarak; satın alınan stoklanabilir mahiyetteki ilk madde ve malzemelerin öncelikle 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabına kaydedilmesi, sonrasında kullanılarak tüketilen ilk madde ve malzemeler için bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydı yapılarak kullanılan miktarın gider kaydedilmesi gerekmektedir. Söz konusu kayıtlar yapılmadığından, mali tablolarda 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı ve 630-Giderler Hesabı hatalı sonuçlar üretmektedir.