|
ÖZET: Bazı işletmelerin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyet gösterdiği ve bu durumun idarenin gelir kaybına yol açtığı tespit edilmiştir. 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, belediye sınırları içerisinde faaliyet gösteren iş yerlerinin, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 81. maddesi gereği işyeri açma izni harcına tabi olduğu belirtilmiştir. İlgili yönetmelik, bu iş yerlerinin ilgili belediyeden ruhsat almasını zorunlu kılmaktadır. Ancak, bazı meslek grupları, 3572 sayılı Kanun’daki muafiyet düzenlemeleri kapsamında ruhsat alma yükümlülüğünden muaf tutulmuştur.
Yapılan denetimlerde, 31 Aralık 2022 itibarıyla belediye tarafından 4.294 işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, ancak bu iş yerlerinden yalnızca bir kısmının işyeri açma izni harcı ödendiği ortaya çıkmıştır. Denetimler sonucunda, 430 işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği ve bu durumun idarenin gelir kaybına neden olduğu belirlenmiştir. Bu bağlamda, idarenin yetki ve görev alanındaki işletmelerin ruhsat durumlarını takip etmesi ve işyeri açma izni harcını zamanında tahsil etmesi büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bazı İşletmelerin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı Olmaksızın Faaliyette Bulunması ve Buna Bağlı Olarak İşyeri Açma İzni Harcının Tahsil Edilmemiş Olması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye sınırları içerisinde faaliyet gösteren bazı iş yerlerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan faaliyette bulunduğu ve bu nedenle İdarenin gelir kaybına uğradığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “İşyeri açma izni harcı” başlıklı 81’inci maddesinde;
“Belediye sınırları veya mücavir alanlar içinde bir işyerinin açılması “İşyeri Açma İzni Harcına” tabidir.” hükmü yer almaktadır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’e göre de, belediye sınırları içinde bu Yönetmelik kapsamında faaliyet gösterecek işyerlerinin ilgili belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatı almış olması gerekmektedir.
Diğer yandan, 3572 sayılı Kanun’daki muafiyet düzenlemesi ile avukatlık büroları, serbest muhasebeci ve mali müşavirlik hizmeti veren iş yerleri, tabipler, noterler, mimar ve mühendisler gibi bazı meslek grupları işyeri açma ve çalışma ruhsatı almaktan muaf tutulmuştur. İlgili kanunlarında da, bu iş yerlerinin faaliyet sahalarına göre bakanlıklar ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından faaliyetleri ile ilgili izin alacakları ve bu izin belgelerinin de işyeri açma ve çalışma ruhsatı niteliğinde olacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, Belediyenin yetki ve görev sınırları içinde 31.12.2022 tarihi itibariyle 4.294 adet işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği ve sadece bu iş yerlerinden işyeri açma izni harcı tahsil edildiği; yapılan denetimler sonucu 430 adet işyerinin ruhsatsız faaliyet gösterdiği, buna bağlı olarak da İdarenin, işyeri açma ve çalışma ruhsat harcı geliri kaybının olduğu tespit edilmiştir.
İdarenin yetki ve görev alanındaki işletmelerin, işyeri açma ve çalışma ruhsatından muaf olanları da dikkate alarak, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının bulunup bulunmadığının takibini sağlaması ve buna bağlı olarak da işyeri açma izni harcının zamanında tahsil edilmesi gerekmektedir.