|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı işyerleri ve atık su abonesi konutlar için çevre temizlik vergisinin tahakkuk ettirilmediğini ortaya koymuştur. Bu durum, ilgili belediyenin gelir kaybına yol açmıştır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Çevre temizlik vergisi” başlıklı mükerrer 44. maddesi, belediye sınırları içinde bulunan konut ve işyerlerinin bu vergiye tabi olduğunu belirtmekte ve mükellefiyetin binanın kullanımıyla başladığını vurgulamaktadır.
Söz konusu maddenin beşinci fıkrası, her yıl güncellenen tarifelerin dikkate alınarak çevre temizlik vergisinin tarh edilmesi gerektiğini ifade etmektedir. İşyerleri için vergi hesaplamasında, tarifedeki grup ve belediye meclislerince belirlenen dereceler esas alınmalıdır. Ayrıca, su ihtiyacını büyükşehir belediyesine bağlı su ve kanalizasyon idaresi dışında karşılayan konutlar için de belirli bir tarife üzerinden vergi hesaplanmalıdır. Yapılan incelemelerde, ilçe sınırlarında faaliyet gösteren işyerleri arasından yapılan örneklemelerde, ruhsatlı 20 işyerinden 9’unun ve ruhsatlandırma yetkisi dışındaki 20 işyerinden 5’inin çevre temizlik vergisi mükellefi olmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, çevre temizlik vergisi mükelleflerinin belirlenmesi için ilgili kurumlardan düzenli olarak veri talep edilmesi ve bu veriler üzerinden kontrol işlemlerinin gerçekleştirilmesi önem arz etmektedir. |
BULGU: Bazı İşyerleri ve Konutlara İlişkin Çevre Temizlik Vergisinin Tahakkuk Ettirilmemesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından bazı işyerleri ve atık su abonesi olan konutlara ilişkin çevre temizlik vergisinin tahakkuk ettirilmemesi suretiyle gelir kaybına neden olunduğu görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Çevre temizlik vergisi” başlıklı mükerrer 44′ üncü maddesinde; belediye sınırları içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu, vergi mükellefinin binaları kullananlar olduğu ve mükellefiyetin binanın kullanımı ile başlayacağı hüküm altına alınmıştır.
Bu bağlamda, bahsi geçen maddenin beşinci fıkrasında yer verilen ve her yıl Tebliğler ile güncellenen tarife dikkate alınarak işyerleri ve diğer şekillerde kullanılan binalar için çevre temizlik vergisi tarh edilmelidir. Tarh edilecek verginin hesabında ise işyerleri için tarifede bulundukları grup ve belediye meclislerince belirlenen dereceye tekabül eden tutarın esas alınması gerekmektedir.
Diğer taraftan, su ihtiyacını büyükşehir belediyesine bağlı su ve kanalizasyon idaresi tarafından tesis edilmiş su şebekesi haricinden karşılayan konutlar için ise tarifenin yedinci grubu ve belediye meclislerince belirlenen derece üzerinden çevre temizlik vergisinin hesap edilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, ilçe sınırlarında aktif olarak faaliyet gösteren işyerlerinin listesi istenilerek bu listeden örnekleme suretiyle seçim yapılmış olup İdarenin ruhsatlandırdığı 20 adet işyerinden 9 adedinin; ruhsatlandırma yetkisi dışındaki 20 adet işyerinden ise 5 adedinin çevre temizlik vergisi mükellefi olmadığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, çevre temizlik vergisi mükelleflerinin tespit edilebilmesini teminen ilgili kurumlardan söz konusu verilerin belli periyotlar ile talep edilmesi ve bu veriler üzerinden gerekli kontrol işlemlerinin yapılması gerekmektedir.