|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan il kapsamındaki bazı ilçe belediyelerinde çevre temizlik vergisinin tahakkuk ve tahsilatında eksiklikler olduğunu ortaya koymuştur. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, belediye sınırları içindeki konut, iş yeri ve diğer binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğunu belirtmektedir. Bu bağlamda, binaların kullanımı ile birlikte mükellefiyetin başladığı ve her yıl Ocak ayında tahakkuk ettirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Yapılan incelemeler sonucunda, belediyenin yetki alanında faaliyet gösteren 320 işyerinden 237’sinin çevre temizlik vergisi tahakkukunun yapılmadığı tespit edilmiştir. Kamu İdaresi, bu işyerleri için gerekli işlemlerin başlatıldığını bildirmiştir. Ancak, çevre temizlik vergisi mükellefiyetine ilişkin denetimlerin düzenli olarak yapılmaması, idarenin gelir kaybına yol açmaktadır. Sonuç olarak, çevre temizlik vergisi mükelleflerinin tespiti ve bu verginin tahsilatı için gerekli adımların atılması önem arz etmektedir. Bu durum, belediyenin mali sürdürülebilirliği açısından kritik bir öneme sahiptir. |
BULGU: Bazı İşyerlerine İlişkin Çevre Temizlik Vergisi Tahakkuk ve Tahsilatının Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdare hizmet sınırları içerisinde faaliyet gösteren işyerleri ya da diğer şekillerde kullanılan binalardan bir kısmına ilişkin çevre temizlik vergisi tahakkuk ve tahsilatının yapılmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Çevre temizlik vergisi” başlıklı mükerrer 44’üncü maddesinde; belediye sınırları içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu, vergi mükellefinin binaları kullananlar olduğu ve mükellefiyetin binanın kullanımı ile başlayacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı maddenin dört ve beşinci fıkrasında çevre temizlik vergisi tarifesi belirtilmiş olup sekizinci fıkrasında ise; işyeri ve diğer şekillerde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisinin belediyelerce binaların tarifedeki derecelere intibak ettirilmesi üzerine her yılın Ocak
ayında yıllık tutarı itibarıyla tahakkuk etmiş sayılacağı hükmü ile işyeri ve diğer şekilde kullanılan binalarla ilgili olarak tahakkuk eden bu verginin her yıl, emlak vergisinin taksit sürelerinde ödeneceği belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, belediye sınırları içinde yer alan ve belediyenin çevre temizlik hizmetlerinden faydalanan tüm konut, işyerleri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisi mükellefi olması gerekmektedir.
Yapılan incelemede Belediyenin yetki ve sorumluluk sahasında faaliyet gösteren 320 adet işyeri bulunmakta olup yapılan yoklama neticesinde 237 adet işyerinin çevre temizlik vergisine ilişkin vergi tahakkukunun yapılmadığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, Belediyenin yetki ve sorumluluk sahasında faaliyet gösteren işyerlerinden çevre ve temizlik vergisi tahakkuku yapılmayan işyerlerine yönelik işlemlerin başlatıldığı belirtilmektedir.
Sonuç olarak, çevre temizlik vergisi mükellefiyetine ilişkin denetim, yoklama ve tespitlerin düzenli yapılmaması İdarenin gelir kaybına uğramasına sebebiyet vermekte olup çevre temizlik vergisi mükellefi işyerlerinin tespiti ve söz konusu verginin alınması konusunda gerekli çalışmaların yapılması gerekmektedir.