ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı işyerlerine ilişkin ilan ve reklam vergisinin tahakkuk ve tahsilatının yapılmadığını ortaya koymuştur. Büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri içerisinde, belediye sınırları ve mücavir alanlarda faaliyet gösteren işyerlerinden bazıları için mükellefiyetlerin sağlanmadığı tespit edilmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, bu tür ilan ve reklamların vergiye tabi olduğunu ve mükelleflerin vergi yükümlülüğü bulunduğunu belirtmektedir.

Yapılan incelemelerde, belediyenin yetki alanında bulunan 100 işyerinden 37’sinin ilan ve reklam içeren tabelalarının mevcut olmasına rağmen vergi mükellef kaydının bulunmadığı görülmüştür. Ayrıca, belediyeden elde edilen verilere göre, ilan ve reklam beyannamesi veren işyeri sayısı 438 iken, faal işyeri sayısı 1379 olarak kaydedilmiştir. Bu durum, mükellefiyetlerin eksik olduğunu ve denetimlerin artırılması gerektiğini göstermektedir.

Sonuç olarak, ilan ve reklam vergisi, belediyenin önemli gelir kaynaklarından biridir. Bu nedenle, belediye tarafından yapılacak denetimler ile vergi kaybı riski minimize edilerek, mükellefiyetlerin hızla sağlanması ve tahakkuk ile tahsilat işlemlerinin başlatılması gerekmektedir. Kamu İdaresi, gerekli çalışmaların başlatıldığını bildirmiştir.

BULGU: Bazı İşyerlerine İlişkin İlan ve Reklam Vergisi Tahakkuk ve Tahsilatının Yapılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediye hizmet sınırları içerisinde faaliyet gösteren işyerlerinden bir kısmına ilişkin mükellefiyetin sağlanmayarak ilan ve reklam vergisi tahakkuk ve tahsilatının yapılmadığı görülmüştür.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 12 ve 13’üncü maddelerinde; belediye sınırları ile mücavir alanlar içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın ilan ve reklam vergisine tabi olduğu ifade edilmiş, ilan ve reklamı kendi adına yapan veya yaptıran gerçek veya tüzel kişilerin ise verginin mükellefi olduğu belirtilmiştir.

Diğer yandan, aynı Kanun’un 16’ncı maddesinde, söz konusu verginin, ilan ve reklam işinin mükellefçe yapılması halinde bu işin yapılmasından önce mükellef tarafından; ilan ve reklam işinin bu işi mutat meslek olarak ifa edenler tarafından yapılması halinde ise işi yapanlarca ilan veya reklamın yapıldığı ayı takip eden ayın 20’nci günü akşamına kadar verilecek beyanname üzerine, tarh ve tahakkuk ettirileceği hüküm altına alınmıştır.

Yapılan incelemede; örnekleme yöntemiyle seçilmiş, Belediyenin yetki alanı içerisinde kalan ve faaliyetine devam eden 33 adet işyeri ile Belediye mülkiyetinde bulunup kiraya verilen 67 adet işyerinin ilan ve reklam vergisi yönünden, zabıta ve gelir yoklama memurları aracılığıyla fiili denetim yaptırılması sonucunda 100 işyerinden 37 adet işyerinin, ilan ve reklam içeren tabelaları mevcut olmasına rağmen, ilan ve reklam vergisi mükellef kayıtlarının bulunmadığı görülmüştür.

Ayrıca Belediyeden alınan veriler karşılaştırılmış olup İdarenin ilan ve reklam beyannamesi veren iş yeri sayısının 438, faal olarak bulunan iş yeri sayısının ise 1379 oluğu görülmüştür. Aradaki farkın oluşmasında istisna kapsamında olacak mükelleflerin varlığı dikkate alınsa dahi bahse konu sayının yüksekliği bu alanda çalışma yapılması ihtiyacını ortaya koymaktadır. Bu kapsamda Belediye tarafından yapılacak denetimler ile bu alanda oluşabilecek vergi kaybı riski ortadan kaldırılabilecektir.

Kamu İdaresi cevabında, gerekli çalışmalara başlandığı ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, İdare tarafından gerçekleştirilen hizmetlerin finansmanı için önemli bir gelir kaynağı olan ilan ve reklam vergisine ilişkin gerekli saha çalışmaları yapılmak suretiyle mükellefiyetlerin ivedilikle sağlanarak tahakkuk ve tahsilat işlemlerine başlanması gerekmektedir.