|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı iş yerlerinin çevre temizlik vergisi mükellefiyetinin bulunmadığını ortaya koymaktadır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44. maddesi, belediye sınırları içinde yer alan konut ve iş yerlerinin çevre temizlik vergisine tabi olduğunu belirtmektedir. Bu vergi, her yıl Ocak ayında tahakkuk ettirilmekte ve emlak vergisi taksit sürelerinde ödenmektedir. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı’nın verilerine göre, Ataşehir ilçesinde 47.555 faal iş yeri bulunmaktadır; ancak, 2022 yılı itibarıyla yalnızca 19.762 iş yerinin çevre temizlik vergisi mükellefiyeti tesis edilmiştir.
Denetim bulgularına göre, mükelleflerin adi ortaklık kurarak sanal ofis hizmetlerinden yararlandığı ve kapanış işlemleri yapılmayan iş yerlerinin bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, vergi dairelerinin iş yerlerinin açılış ve kapanışlarını belediyelere bildirmesi durumunda vergi kayıplarının önlenebileceği vurgulanmıştır. Ancak, faal iş yerleri ile mükellefiyet tesis edilen iş yerleri arasındaki fark, yalnızca bu nedenlerle açıklanamayacak kadar büyüktür. Sonuç olarak, İdarenin çevre temizlik vergisi gelir kaybını önlemek için sorumluluk alanındaki tüm iş yerlerinde gerekli denetim ve kontrolleri yapması, ilgili kurumlarla iş birliği ve bilgi akışını sağlaması büyük önem taşımaktadır. Bu durum, kamu menfaatleri açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: Bazı İşyerlerinin Çevre Temizlik Vergisi Mükellefiyetinin Olmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarenin yetki ve sorumluluk alanında faaliyette bulunan iş yerlerinden önemli bir kısmının çevre temizlik mükellefiyeti bulunmamaktadır.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44’üncü maddesinde, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu, iş yerleri ve diğer şekilde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisinin maddede belirtilen tarifeye göre alınacağı ve büyükşehirlerde %25 artırımlı uygulanacağı, bu verginin belediyelerce binaların tarifedeki derecelere intibak ettirilmesi üzerine her yılın Ocak ayında yıllık tutarı itibarıyla tahakkuk etmiş sayılacağı, tahakkuk eden bu verginin her yıl emlak vergisinin taksit sürelerinde ödeneceği, bu maddede yer alan tutarların her yıl yeniden değerleme oranında artırılacağı ve bu tutarların belirlenmesinde, vergi tutarlarının yüzde beşini aşmayan kesirlerin dikkate alınmayacağı hüküm altına alınmıştır.
İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığından alınan verilere göre Ataşehir ilçe sınırları içerisinde 47.555 iş yeri faal durumdadır. Ancak, İdare tarafından 2022 yılı sonu itibari ile 19.762 iş yerine çevre temizlik vergisi mükellefiyeti tesis edilmiştir.
Denetim tespiti sonrasında, İdare tarafından: mükelleflerin adi ortaklık kurduğu ve sanal ofis hizmetlerinden yararlandığı, faaliyeti sona eren iş yerleri için de kapanış işlemlerinin yapılmaya devam edildiği; vergi dairelerinin iş yerlerinin açılış ve kapanışlarını bir link üzerinden ilgili belediyelere bilgi vermesi halinde vergi kayıplarının önüne geçilebileceği, mükelleflere tebligat yapılır iken Ataşehir dışında ikamet edenlerin MERNİS adreslerine ilgili kurum tarafından yetki verilmediğinden dolayı ulaşılamadığı; 2022 yılı yoklama ve denetimlerinin, İdarenin sorumluluğu altında bulunan alanlarda önemle devam ettiği ifade edilmiştir.
Ancak, Ataşehir ilçe sınırları içerisindeki faal iş yerleri ile İdarenin çevre temizlik vergisi mükellefiyet tesis ettiği iş yerleri arasındaki fark sadece yukarıdaki gerekçelerle açıklanamayacak kadar fazladır.
Netice olarak, İdarenin, çevre temizlik vergisinden mahrum kalıp gelir kaybına uğramaması için sorumluluğu altında bulunan tüm alanlarda gerekli çalışma ve kontrollerin yapılması, ilgili kurumlarla koordinasyonun ve bilgi akşının sağlanması kamu menfaatleri açısından önem arz etmektedir.