Bazı Kurum Taşınmazlarının Kiraya Verilmesinde Yetki, Usul ve Süre Yönünden Mevzuata Uygun Hareket Edilmemesi (Sayıştay)

Bazı Kurum taşınmazların kiraya verilmesinde yetki, usul ve süre yönünden mevzuata uygun hareket edilmemiştir.

A-Taşınmaz Kira Sözleşmelerinin Noter Tasdikli Olmaması

Belediyenin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na göre ihale ile verdiği taşınmazlara ait kira sözleşmelerinin noter tasdiğinin olmadığı görülmüştür.

2886 sayılı Kanun’un “Sözleşme yapılmasında müteahhit veya müşterinin görev ve sorumluluğu” başlıklı 57’nci maddesinin birinci fıkrasında, “Sözleşme yapılması gerekli olan hallerde müteahhit veya müşteri 31 inci maddeye göre onaylanan ihale kararının veya Maliye Bakanlığının vizesi gereken hallerde bu vizenin yapıldığının bildirilmesini izleyen günden itibaren 15 gün içinde geçici teminatı kesin teminata çevirerek noterlikçe tescil edilmiş sözleşmeyi, idareye vermek zorundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Kanuna göre ihale komisyonunun verdiği kararın ita amirince onaylanmasından sonra 15 gün içinde ihaleyi kazanan kişi noterlikçe tescil edilmiş sözleşmeyi idareye vermelidir.

Yapılan incelemede, belediyedeki kira sözleşmelerinin idare ile kiralayan arasında imzalandığı ayrıca noterliğe tescil ettirilmediği görülmüştür. Taşınmazlara ait kira sözleşmelerinin noterlikçe tescil edilmiş olması gerekmektedir.

B-Belediye Encümen Kararıyla Üç Yıldan, Belediye Meclisi Kararıyla On Yıldan Fazla Süreli Taşınmaz Kiraya Verilmesi

Belediye mülkiyetindeki yedi taşınmazdan 2021 yılı öncesi beş, 2021 yılında bir taşınmaz Belediye Encümen Kararı ile 3 yıldan fazla süreli, bir taşınmaz ise 2007 yılında 10 yıldan fazla süreli olarak Belediye Meclisi tarafından kiraya verilmiştir.

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu 1’inci maddesinde; belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanunda yazılı hükümlere göre yürütüleceği belirtilmiştir.

Söz konusu Kanunun “Kiralarda sözleşme süresi”ni düzenleyen 64’üncü maddesinin 1 ve 2’nci fıkralarında; Kiraya verilecek taşınır ve taşınmaz malların kira süresi, on yıldan çok olamayacağı; sadece turistik tesis kurulacak yerlerin, turistik tesislerin, enerji üretimi tesisleri ile iletim, dağıtım tesis ve şebekelerinin ihtiyacı olan arazilerin ve doğal gaz iletim, dağıtım, depolama tesis ve şebekelerinin ihtiyacı olan arazilerin on yıldan fazla süre ile kiraya verilmesi mümkün olduğu belirtilerek; üç yıldan fazla süre ile kiraya verme işlerinde, belediyeler için kendi özel kanunlarının uygulanacağı; açık olarak düzenlenmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun Belediye Encümeninin görev ve yetkilerini belirleyen 34’üncü madde (g) bendinde, Belediye Encümeninin üç yıla kadar kiralama yetkisinin olduğu belirtilmiştir.

Belediye Encümen Kararları ile altı taşınmazın üç yıldan fazla süreli, bir taşınmazın Belediye Meclis kararıyla 10 yıldan fazla süreli kiraya verildiği görülmüştür.

Kamu idaresi tarafından verilen cevapta, bulgu konusu hususa iştirak edildiği, kiralamalarla ilgili sözleşmelerin notere tasdik ettirileceği, 5393 sayılı kanuma uygun olmayan idari işlemlerin yapılmamasına özen gösterileceği belirtilmiştir.

Sonuç olarak, 5393 sayılı Kanun çerçevesinde, Belediye Encümeninin üç yıldan fazla, Belediye Meclisinin ise on yıldan fazla taşınmaz kiralama ihale yetkisi bulunmamaktadır. Bu sebeple, kanuna uygun olmayan idari işlemlerin düzeltilerek, mevzuata uygun hale getirilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.