|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen bazı yapım işlerinin ihalesinin, gerekli mülkiyet işlemleri tamamlanmadan yapıldığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesi, yapım işlerinin arsa temini, mülkiyet ve kamulaştırma işlemlerinin tamamlanmadan ihaleye çıkılamayacağını belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, bazı projelerin Maliye Hazinesi veya ilçe belediyelerine ait alanlarda gerçekleştirildiği ve İdareye ait mülkiyet veya tahsis işlemlerinin bulunmadığı tespit edilmiştir.
Denetim bulguları, belirli yapım işlerinin mülkiyet durumlarıyla ilgili gerekli etütlerin ve toplantıların yapılmasına rağmen, bazı projelerin ihale sürecine girdiğini göstermektedir. İdare, mülkiyeti kendisine ait olmayan projelerin ihale edilmediğini savunsa da, incelemeler bu beyanın aksini ortaya koymaktadır. Örneğin, belirli projeler için ortak kullanım protokolleri imzalanmasına rağmen, diğerleri için henüz herhangi bir tahsis veya protokol yapılmamıştır. Sonuç olarak, yapım işlerinin ihalesinin, gerekli mülkiyet işlemleri tamamlanmadan gerçekleştirilmemesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bazı Yapım İşlerinde Gerekli Mülkiyet İşlemleri Yapılmadan İhaleye Çıkılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından ihalesi yapılan bazı yapım işlerinde gerekli mülkiyet işlemleri gerçekleştirilmeden ihaleye çıkıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (c) bendinde; yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamayacağı hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede, bazı yapım işi mahallerinin Maliye Hazinesine, ilçe belediyelerine ait veya tahsisli olduğu ve İdareye ait herhangi bir tahsis, mülkiyet, arsa temini işlemi vs. olmadığı halde ihaleye çıkıldığı görülmüştür.
Aşağıdaki tabloda bazı imalatların yapıldığı arsaların ortaklık ve pay bilgileri gösterilmiştir.
Tablo 30: Bazı Yapım İşleri Mahallerinin Mülkiyet Durumu
| İş | İBB Pay Oranı | Milli Emlak Payı Oranı |
İlçe Belediyesi Payı Oranı |
Diğer | İhale Tarihinde Protokol- Tahsis Vs. Durumu |
| Çekmeköy Çamlık Mahallesi Kültür Merkezi İnşaatı |
%100 | Yok | |||
| Sultangazi İlçesi,Belediye Hizmet Birimleri, Pazar Alanı ve Zeminaltı Otopark İnşaatı |
%100 | Yok | |||
| 2023/772341 İKN’li Gaziosmanpaşa Merkez Mahallesi Meydan, Spor Alanları ve Zeminaltı Otopark Tamamlama İnşaatı | %94,58 | %2,77 | – | %2,65 (Tescil Dışı Alan) |
Yok |
Yukarıda yer verilen denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; 2021 yılından
itibaren ihalesi yapılarak sözleşmeye bağlanan işlerin yapılacağı yerlerin mülkiyet durumlarıyla ilgili Etüd ve Projeler Dairesi Başkanlığıyla toplantılar yapıldığı, mülkiyeti İdareye ait olmayan ya da tahsis, meclis kararı, ortak kullanım protokolü vb. bulunmayan projelerin ihale edilmediği, belirtilen işlerden birinde 30.07.2024 tarihinde ortak kullanım protokolü imzalandığı, diğer işler için ise henüz herhangi bir tahsis, protokol vs. yapılmadığı ve çalışmaların devam ettiği ifade edilmiştir.
İdare cevabında her ne kadar mülkiyeti İdareye ait olmayan işlerin ihale edilmediği ifade edilmiş olsa da örneği yukarıda verilen işlere ait mülkiyetlerin tamamının İdareye ait olmadığı ve herhangi bir protokol, tahsis vb. yapılmadan ihalenin yapıldığı görülmektedir.
Sonuç olarak, yapım işlerinde gerekli mülkiyet işlemleri tamamlanmadan ihaleye çıkılmaması gerekmektedir.