BULGU: Bazı Yapım İşlerinde “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler)” Poliçesinde Yüzde İkiden Fazla Muafiyet Uygulanması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Yapım İşlerinin “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler/All Risk)” poliçelerindeki bazı risk unsurlarına %2 (yüzde iki)’den fazla muafiyet uygulandığı görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İş ve işyerinin sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinde; yapım işlerinde yüklenicinin ihale dokümanında belirtilen süre ve şartlara uygun olarak iş yerlerindeki her türlü araca-gerece, malzemeye ve oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı sigorta yaptırması zorunlu olduğu ifade edilmiştir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesine göre; sigorta poliçesinde tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranı azami %2’dir. Deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek koasürans oranı azami %20’dir. Bunun dışında kalan riskler için koasürans uygulanmaz. Muafiyet ve koasürans kısmına isabet eden hasarların karşılanması yüklenicinin sorumluluğundadır.
Yapılan incelemede; İdarenin bazı yapım işleri için düzenlenen inşaat sigortası poliçelerinde deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri dışında kalan bir takım riskler için muafiyet belirlendiği, bu suretle mevzuatınca belirlenen %2 oranın üzerinde muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine İdare tarafından; 2024 yılı içerisinde yapım işlerine ilişkin olarak düzenlenen sigorta poliçelerinde (Bütün Riskler/All Risk) risk unsurlarına %2 muafiyet uygulandığı ifade edilmiş ve örnek sigorta poliçesinin de Kurum cevabı eki olarak gönderildiği belirtilmiştir.
İdare tarafından her ne kadar, 2024 yılında düzenlenen poliçelerde (Bütün Riskler/All Risk) risk unsurlarına %2 muafiyet uygulandığı ifade edilmiş olsa da, örnek olarak sadece bir yapım işine ait poliçe gönderilmiştir. İdare cevabında 2024 yılı içerisinde Belediye tarafından sadece bir tane yapım işi ihale edildiğne dair bir ifade yer almamaktadır. Ayrıca geçmiş yıllarda ihale edilmek olmakla birlikte 2024 yılında devam eden yapım işlerine ait olup ta, Bütün Riskler/All Risk) risk unsurlarına %2’den fazla muafiyet uygulanmak suretiyle düzenlenmiş olan poliçelerin (bulgu 2022 yılı raporunda da yer aldığından geçmiş yıllarda düzenlenmiş ve %2’den fazla muafiyet uygulanmak suretiyle düzenlenmiş sigorta poliçeleri bulunmaktadır) zeyilname düzenlemek suretiyle düzeltildiğine dair her hangi bir açıklamaya da İdare cevabında yer verilmemiştir.
Sonuç olarak, mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere; yapım işlerinin “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler/All Risk)” poliçelerindeki bazı risk unsurlarına azami %2 (yüzde iki) muafiyet uygulanmalı; deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri dışındaki risklere ise koasürans uygulanmamalıdır.


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bazı yapım işlerinde “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler)” poliçelerinde %2’den fazla muafiyet uygulanmıştır. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ve Yapım İşleri Genel Şartnamesi, bu poliçelerde azami %2 muafiyet ve belirli riskler için %20 koasürans uygulanmasını öngörmektedir. İdare, 2024 yılı poliçelerinde %2 muafiyet uygulandığını belirtse de, yalnızca bir örnek poliçe sunulmuş ve geçmiş yıllara ait poliçelerdeki muafiyet uygulamaları hakkında açıklama yapılmamıştır. Mevzuat gereği, muafiyet oranı %2 ile sınırlı olmalıdır.