|
ÖZET: Belediyenin gelir kalemlerinden bazıları, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre düşük tahsilat oranları göstermektedir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 38’inci maddesi, belediye başkanına gelirlerin takip ve tahsilatından sorumlu olma görevini vermektedir. Ayrıca, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, mali hizmetler birimi ve muhasebe yetkilisinin gelirlerin tahakkuk ve tahsilat işlemlerini yürütme sorumluluğunu vurgulamaktadır.
Denetim sonucunda, Bütçe Gelir Kesin Hesap Cetveli’nde yer alan bazı gelir kalemlerinin tahsilat oranlarının düşük olduğu tespit edilmiştir. Örneğin, bina vergisi tahsilat oranı %22,18, arsa vergisi %32,31 ve arazi vergisi %8,39 seviyelerindedir. Belediye, bu düşük tahsilat oranları için gerekli önlemleri alacağını ve çalışmalarını sürdüreceğini belirtmiştir. Bu bağlamda, tahakkukun tahsilata dönüşüm oranlarının artırılması amacıyla, ilgili birimler tarafından mevzuata uygun takip ve tahsilat işlemlerinin zamanında gerçekleştirilmesi önem arz etmektedir. Kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve vergi adaletinin sağlanması için, sistemlerin kurulması ve hukuki prosedürlerin belirlenen süreler içinde uygulanması gerekmektedir. |
BULGU: Belediye Gelirlerinden Bazılarının Tahsilat Oranlarının Düşük Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin “Bütçe Gelir Kesin Hesap Cetveli”ni oluşturan gelir kalemlerinden bazılarının tahsilat oranlarının düşük düzeyde kaldığı görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun ”Belediye Başkanının Görev ve Yetkileri” başlıklı 38’inci maddesinde belediye başkanına, belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek, belediyenin hak ve menfaatlerini korumak, belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek gibi görevler vermiş ve bu hususlarda belediye başkanına sorumluluk yüklemiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 60’ıncı ve 61’inci maddelerinde; idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek görev ve sorumluluğunun mali hizmetler birimi ve muhasebe yetkilisinde olduğu belirtilmiş; aynı Kanun’un 38’inci maddesinde ise, kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanların, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumlu olduğu ifade edilmiştir
Bu doğrultuda Belediyenin vergi/kira/para cezası gelirlerinin de tahakkuk ve tahsil işlemlerinin mevzuata uygun olarak zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasına ilişkin görev ve sorumluluk İdarenin Üst Yönetici ile Mali Hizmetler Müdürlüğünün uhdesindedir.
İdarenin 2024 yılı Hesabının incelenmesi neticesinde; Bütçe Gelir Kesin Hesap Cetvelinde önemli görülen, ancak tahakkukun tahsilata dönüşme oranı düşük kalan bazı gelir kalemleri aşağıda gösterilmiştir.
– Bina Vergisi Tahsilat Oranı %22,18
– Arsa Vergisi Tahsilat Oranı %32,31
– Arazi Vergisi Tahsilat Oranı %8,39
Belediye cevabında özetle; tahsilat oranı düşük gelir kalemleri için gerekli tedbirler alınmakta olup, çalışmaların artarak devam edeceğini ifade etmiştir.
Bu itibarla, tahakkukun tahsilata dönüşme oranları düşük seviyede kalan gelir kalemleri için takip ve tahsil işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yapılması, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmasını, mükellefler arasında vergi adaletinin sağlanmasını teminen, gelirlerin zamanında tahsilini sağlamaya yönelik sistemlerin kurulması, etkin bir şekilde işletilmesi ve hukuki prosedürlerin kanunlarda belirtilen süreler içinde uygulanması ile ilgili olarak İdare Üst Yöneticisi ve ilgili birimlerce gerekli tedbirler alınmalıdır.