ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi Hukuk İşleri Müdürlüğü tarafından yürütülen davalarda önemli eksiklikler tespit etmiştir. Mahkemelerde devam eden davalarda ara karar taleplerine zamanında yanıt verilmemesi ve gerekli bilgi ile belgelerin mahkemeye iletilmemesi, müdürlüğün takip etmesi gereken davaların olumsuz sonuçlanmasına sebep olmuştur. Özellikle, 2024 yılı içinde açılan çeşitli davalarda, mahkemelerin talep ettiği belgelerin zamanında sunulmaması nedeniyle, belediye aleyhine yürütmenin durdurulması kararları verilmiştir.

Hukuk İşleri Müdürlüğü’nün görevleri arasında, ilgili mevzuata uygun olarak hizmetlerin etkin bir şekilde yürütülmesi ve personelin görevlerini yerine getirmesini sağlamak yer almaktadır. Ancak, yapılan denetimlerde, müdürlüğün bu yükümlülüklerini yerine getirmediği ve gerekli önlemleri almadığı gözlemlenmiştir. Örneğin, Ankara 2. İdare Mahkemesi’nde açılan bir davada, ara karar istemine savunma verilmemesi ve istenen belgelerin sunulmaması, mahkemece yürütmenin durdurulmasına yol açmıştır.

Sonuç olarak, belediyenin taraf olduğu davalarda, takipsizlik ve ihmal nedeniyle olumsuz sonuçların yaşanmaması için, ara karar taleplerine zamanında yanıt verilmesi ve gerekli belgelerin mahkemeye süresi içinde iletilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu durum, Hukuk İşleri Müdürlüğü’nün etkinliğini artırmak ve belediyenin hukuki süreçlerini sağlıklı bir şekilde yürütmek açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır.

BULGU: Belediye Hukuk İşleri Müdürlüğünce Takipsizlik ve İhmal Nedeniyle Kaybedilen Davalar Bulunması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye Hukuk İşleri Müdürlüğünce 2024 yılı içinde mahkemelerde görülmekte olan davalarda ara karar istemine savunma verilmemesi, istenen bilgi ve belgelerin gerek süresi içerisinde gerekse süresi geçtikten sonra mahkemeye gönderilmemesi nedenleriyle, Müdürlükçe takip edilmesi gereken davaların Belediye aleyhine sonuçlandığı görülmüştür.

Hukuk İşleri Müdürlüğü Kuruluş, Görev, Yetki, Sorumluluk ve Çalışma Esasları Yönetmeliğinin “Müdürün Görevleri” başlıklı 12’nci maddenin 1’inci fıkrasında,

(a) bendinde; “Bu Yönetmelikte açıklanan müdürlüğün görev alanına giren tüm hizmetlerin ilgili mevzuata etik kurallara uygun, etkili, verimli ve ekonomik yürütülmesini sağlamak,”

(d) bendinde; “Başkanlık onayı ile müdürlükte kurulan birimlerin görev, yetki, sorumluluk ve iş bölümlerini yapmak,

(h) bendinde; “Disiplin amiri olarak, müdürlük personelinin görevlerini, mevzuat ve bu yönetmelik hükümlerine uygun olarak yerine getirmesini sağlamak ve düzeltici önlemler almak,” hükmü yer almakta olup,

“Müdürün yetkileri” başlıklı 13’üncü maddesinin (p) bendinde ise;

“Müdür tarafından bir davada birden fazla avukatın görevlendirilmesi yahut bir dosyanın takip eden avukattan alınarak, diğerine verilmesi konularında yetkileri kullanmak ve Başkanı bu konularda düzenli olarak bilgilendirmek,” denilmektedir.

Belediye Hukuk İşleri Müdürlüğünün görev alanında bulunan ve takibi yapılması gereken aşağıda belirtilen davalarda;

05.04.2024 tarihinde Ankara 2. İdare Mahkemesinde 2024/635 dosya numarası ile açılan, yapı tatil zaptının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemli davaya ilişkin; 24.04.2024 tarihli ara karar istemine savunma gönderilmemiştir. İstenen bilgi ve belgeler gerek süresi içerisinde gerekse süresi geçtikten sonra mahkemeye gönderilmemiştir. Bunun üzerine mahkemece 27.09.2024 tarihli ara karar ile tekraren bilgi ve belge istenmiştir. İdarece cevap verilmemesi üzerine 07.11.2024 tarihli ara karar ile Belediye aleyhine yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

17.04.2024 tarihinde Ankara 4. İdare Mahkemesinde 2024/693 dosya numarası ile açılan, imar plan değişikliği ve plan notlarındaki hukuka aykırılık gerekçesiyle yürütmenin durdurulması istemli davaya ilişkin; 27.06.2024 tarihli ara karar istemine savunma gönderilmemiştir. İstenen bilgi ve belgeler gerek süresi içerisinde gerekse süresi geçtikten sonra mahkemeye gönderilmemiştir. Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığınca savunma yapılmış olup Belediye aleyhine yürütmeyi durdurmanın reddine karar verilmiştir.

09.05.2024 tarihinde Ankara 4. İdare Mahkemesinde 2024/819 dosya numarası ile açılan, imar plan değişikliği ve plan notlarındaki hukuka aykırılık gerekçesiyle yürütmenin durdurulması istemli davaya ilişkin; 24.07.2024 tarihli ara karar istemine savunma verilmediği gibi istenen bilgi ve belgeler gerek süresi içerisinde gerekse süresi geçtikten sonra mahkemeye gönderilmemiştir. Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığınca savunma yapılmış olup Belediye aleyhine yürütmeyi durdurmanın reddine karar verilmiştir.

09.07.2024 tarihinde Ankara 19. İdare Mahkemesinde 2024/932 dosya numarası ile açılan, yapı tatil zaptının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemli davaya ilişkin; 11.07.2024 tarihli ara karar istemine savunma verilmediği gibi istenen bilgi ve belgeler gerek süresi içerisinde gerekse süresi geçtikten sonra mahkemeye gönderilmemiştir. Bunun üzerine mahkemece 20.09.2024 tarihli karar ile yürütmenin durdurulmasına ve 28.11.2024 tarihli karar ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

18.07.2024 tarihinde Ankara 16. İdare Mahkemesinde 2024/1216 dosya numarası ile açılan, yapı tatil zaptının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemli davaya ilişkin; 25.07.2024 tarihli ara karar istemine savunma verilmediği gibi istenen bilgi ve belgeler gerek süresi içerisinde gerekse süresi geçtikten sonra mahkemeye gönderilmemiştir. Bunun üzerine mahkemece 21.10.2024 tarihli ara karar ve 15.11.2024 tarihli ara karar ile bilgi ve belge istendiği, bilgi ve belge gönderilmemesi üzerine mahkemece dosyada yer alan veriler çerçevesinde 12.12.2024 tarihinde Belediye aleyhine yürütmenin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.

Kamu İdaresi göndermiş olduğu cevapta; Mevcut avukat kadrosu ile dava dosyalarının takibi konusunda azami özenin gösterileceğini belirtmiştir.

Mahkemelerde görülmekte olan Belediyenin taraf olduğu davalarda takipsizlik, ihmal ve tedbirsizlik sonucu davaların Belediye aleyhine sonuçlanmaması için, ara karar istemine savunma verilmesi, istenen bilgi ve belgelerin süresi içerisinde mahkemeye gönderilmesi gerekmektedir.