Belediye ile TOKİ’nin ortak projesi kapsamında müşterek banka hesabı kullanılması (Sayıştay)

Ankara Büyükşehir Belediyesi ile Toplu Konut İdaresi Başkanlığının ortak çalışması olan Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesine ait müşterek banka hesabının açılmadığı tespit edilmiştir.

5104 sayılı Kuzey Ankara Girişi Kentsel Dönüşüm Projesi Kanununun Finansman ve gelirler başlıklı 7‟nci maddesinde;

“Proje için gerekli malî kaynak, ilgili yıl bütçe kanunlarında gösterilen miktarda

İdare ve Belediye bütçesinin özel tertiplerine intikal ettirilecek ödenekler ile Belediye ve İdarenin kendi kaynaklarından ayıracağı ödenekler ve satış gelirleri dahil her türlü Proje geliriyle sağlanır. Bu ödenekler ve Proje gelirleri İdare ve Belediye tarafından açılacak müşterek banka hesabına aktarılır ve Projeye dair her türlü harcama bu hesaptan yapılır. Hesapla ilgili işlemler, kamu kurumlarının kaynaklarını banka hesabında toplamalarına dair düzenlemeler uygulanmaksızın özel hukuk hükümlerine göre yürütülür.

İdare, bütçesine aktarılan ödeneklerden veya kendi kaynaklarından, Projedeki konut, sosyal donatı, çevre düzenlemesi ve teknik alt yapı işlerinde kullanılmak üzere, Belediyeye konut kredisi sağlayabilir. Bu kredinin usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.

(Değişik üçüncü fıkra: 5/4/2006-5481/4 md.) Projeden elde edilen gelirler Projenin finansmanında kullanılır. Ancak Projenin devamı süresince İdare ve Belediye tarafından müşterek banka hesabına aktarılan ödenekler, müşterek banka hesabında biriken gelirlerden geri tahsil edilebilir. Projenin tamamlanmasından sonra artan Proje geliri varsa bu gelirin Bakanlık tarafından belirlenecek kısmı İdare, Belediye ile Proje sınırları içerisindeki ilçe ve ilk kademe belediyelerinin bütçelerine, kalan kısmı ise genel bütçeye gelir kaydedilir.” hükmü bulunmaktadır.

14.04.2006 tarih ve 26139 sayılı Resmi Gazete‟de yayımlanan Kuzey Ankara Girişi

Kentsel Dönüşüm Projesi Yönetmeliğinin;

Finansman başlıklı 19‟uncu maddesinde;

“(1) Proje için gerekli mali kaynak ilgili yıl bütçe kanunlarında gösterilen miktarda İdare ve Belediye bütçesinin özel tertiplerine intikal ettirilecek ödenekler ile Belediye ve İdarenin kendi kaynaklarından ayıracağı ödenekler ve satış gelirleri dahil her türlü proje gelirleriyle sağlanır. Bu ödenekler ve proje gelirleri İdare ve Belediye tarafından açılacak müşterek banka hesabına yatırılır ve projeye dahil her türlü harcama bu hesaptan yapılır.

• İdare ve Belediye tarafından yapılan harcamalar, ortak hesaptan İdare ve Belediyeye iade edilir.
• İdare, bütçesine aktarılan ödeneklerden veya kendi kaynaklarından projedeki konut, sosyal donatı, çevre düzenlemesi, teknik altyapı kamulaştırma ve diğer uygulamalarda kullanılmak üzere Belediyeye konut kredisi sağlayabilir. Bu kredinin faizi, vadesi ve ödeme koşulları Belediye ve İdare arasında yapılacak protokolle belirlenir.”,

Gelir Paylaşımı başlıklı 20‟nci maddesinde;

“(1) Projenin tamamlanmasından sonra artan proje geliri varsa; bu gelirin Bakanlıkça belirlenecek kısmı İdare, Belediye, ilçe belediyeleri ve proje alan sınırları içerisinde alanı bulunan diğer belediyelerin bütçesine, kalan kısmı ise genel bütçeye gelir kaydedilir.” denilmektedir.

Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi kapsamında, harcamaların yapılması ve elde edilecek gelirlerin tahsilinde söz konusu ortak banka hesabının kullanılması gerekmektedir. Ancak, Ankara Büyükşehir Belediyesi ile TOKİ tarafından proje işlemlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla mevzuatta belirtilen müşterek banka hesabının oluşturulmadığı, tarafların proje kapsamındaki gelir ve giderleri kendi açmış oldukları banka hesaplarında takip ettikleri anlaşılmaktadır.

Ankara Büyükşehir Belediyesinin Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi kapsamındaki giderleri 2007 yılında … Tunalı Hilmi iubesinde açılan hesabın 102-Bankalar Hesabı içerisinde 05-01-41 ayrıntı kodunda takip edildiği görülmüştür. Bu hesaba ilişkin 2007- 2013 yılları toplam borç 557.720.872,13 TL,  alacak 557.682.609,16 TL ve bakiyesinin 38.262,97 TL olduğu görülmüştür.

Belediyenin Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi kapsamında 31.12.2013 tarihi itibariyle yaptığı yaklaşık giderler toplamı 389.030.310,62 TL‟dir.

Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi ile ilgili Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından açılan banka hesabının hareketleri ile tarafımıza sunulan proje gereği yapılan toplam ödemeler tutarları arasında uyuşmazlık olduğu görülmektedir.

Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi ile ilgili gelir ve ödemelerin yapılabilmesi için mevzuat çerçevesinde müşterek banka hesabının oluşturulması gerekmektedir.

Kamu idaresi cevabında: “Belediye ve TOKİ‟nin Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi ile ilgili yapacağı işlemler için müşterek banka hesabı açılmaması;

102 Bankalar Hesabının içerisinde 05.01.41 yardımcı hesap kodunda Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesiyle ilgili TOKİ ile Belediyemiz arasında olan ortak hesabımız olup, arsa ve bina satış gelirlerimizin de sehven bu hesaba yatırıldığı, tespit edilmiş ve bu nedenle TOKİ ile ortak olan bu hesabımızın başka işlemler için kullanılmayacağı konusunda ilgili personel uyarılmıştır.” Denilmiştir. 

Sonuç olarak: Kurum tarafından bulgumuza verilen cevapta, sehven hatalı işlem yapıldığı ve ilgili personelin uyarıldığı belirtilmiştir. 2014 yılı denetimlerinde bu hususların dikkate alınması ve izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.