Belediye meclis kararlarına karşı iptal davası açabilecek kişiler ve kurumlar 5393 sayılı Belediye Kanunu, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde belirlenmiştir.
- İçişleri Bakanlığı ve Vali
- 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 11. maddesine göre, belediye meclis kararları hukuka aykırı bulunduğu takdirde vali veya İçişleri Bakanlığı, 10 gün içinde idari yargıya başvurarak iptal davası açabilir.
- Belediye Başkanı
- 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 23. maddesi gereği, belediye başkanı hukuka aykırı gördüğü meclis kararlarını 5 gün içinde gerekçesiyle birlikte tekrar görüşülmek üzere meclise geri gönderebilir. Meclis, kararında ısrar ederse başkan bu kez idari yargıya başvurarak iptal davası açabilir.
- Belediye Meclis Üyeleri
- Belediye meclisinin üyeleri, alınan bir kararın hukuka aykırı olduğunu düşünüyorsa idari yargıya başvurarak iptal davası açabilir.
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2. maddesi gereği, menfaat ihlali söz konusu olması halinde iptal davası açma hakkı doğar.
- Mahalle Muhtarları ve Vatandaşlar
- Doğrudan kendisini ilgilendiren bir belediye meclisi kararı nedeniyle menfaati ihlal edilen gerçek ve tüzel kişiler iptal davası açabilir.
- Örneğin: Bir mahallede imar değişikliği yapılarak bir yeşil alanın ticari alana dönüştürülmesi kararına karşı, o mahallede yaşayan bir vatandaş veya mahalle muhtarı dava açabilir.
- Sivil Toplum Kuruluşları ve Meslek Odaları
- Eğer belediye meclisi kararı, çevreyi, tarihi eserleri veya kamu yararını ilgilendiriyorsa, çevre dernekleri, meslek odaları (örneğin TMMOB, Mimarlar Odası) gibi sivil toplum kuruluşları idari yargıya başvurabilir.
İptal Davası Açma Süresi
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 7. maddesine göre, dava açma süresi kararın ilanından veya öğrenilmesinden itibaren 60 gündür.
- Vali ve İçişleri Bakanlığı için ise bu süre 10 gündür.