|
ÖZET: Yapılan denetimlerde, 2024 yılı boyunca bir belediye meclis üyesine ait firmalardan doğrudan temin yöntemiyle çeşitli ürün alımları gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 28. maddesi, belediye başkanları ve meclis üyelerinin görev süreleri boyunca ve görevlerinin sona ermesinden sonraki belirli bir süre içinde belediye ve bağlı kuruluşlarla doğrudan veya dolaylı ticari ilişkiye girmelerini yasaklamaktadır. Bu düzenleme, meclis üyelerinin görevleri süresince ve sonrasında belirli bir süre boyunca herhangi bir taahhüt altına girmelerini engellemektedir.
2024 yılı içerisinde, ilgili meclis üyesine ait firmalardan doğrudan temin yoluyla birden fazla mal alımı yapılması, bu düzenlemenin ihlali olarak değerlendirilmektedir. Kamu idaresi, bu tür alımlarda daha dikkatli olunacağını belirtse de, doğrudan temin yönteminin bu yasak kapsamına girdiği açıktır. 5393 sayılı Kanun’un ilgili maddesi, sadece ihaleleri değil, her türlü taahhüdü kapsamaktadır. Dolayısıyla, ihale dışı alım yöntemleri de bu yasak çerçevesinde değerlendirilmelidir. Bu bağlamda, kamu idaresinin mal ve hizmet alımlarında, Belediye Kanunu’nda belirtilen emredici hükümlere uygun tedarikçilerden teklif alarak işlem yapması büyük önem taşımaktadır. Bu, hem yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi hem de şeffaflık açısından kritik bir gerekliliktir. |
BULGU: Belediye Meclis Üyesine Ait Şirketten Doğrudan Teminle Mal Alımı Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Yapılan incelemelerde 2024 yılı zarfında Belediye meclis üyesi olarak bulunan şahıs ile alakalı firmalardan doğrudan temin yöntemiyle muhtelif tutarlarda ürün alımları yapıldığı görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Başkan ve meclis üyelerinin yükümlülükleri” başlıklı 28′ inci maddesinde; “Belediye başkanı görevi süresince ve görevinin sona ermesinden itibaren iki yıl süreyle, meclis üyeleri ise görevleri süresince ve görevlerinin sona ermesinden itibaren bir yıl süreyle, belediye ve bağlı kuruluşlarına karşı doğrudan doğruya veya dolaylı olarak taahhüde giremez, komisyonculuk ve temsilcilik yapamaz.” denilmektedir.
Belirtilen mevzuat hükmünde belediye meclis üyelerin görevleri süresince ve görevlerinin sona ermesinden itibaren bir yıl süreyle belediye ve bağlı kuruluşlarına karşı doğrudan veya dolaylı olarak ticari ilişkiye giremeyeceği açık olarak hüküm altına alınmıştır.
Uygulamada ise 2024 yılı zarfında Belediye Meclis üyesi bir şahıs ile alakalı firmalardan yıl içinde doğrudan temin yöntemiyle müteaddit defalarda muhtelif mahiyette mal alımı yapıldığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında bulgu konusu hususlarda daha dikkatli olunacağını belirtmekle beraber doğrudan temin şeklindeki alımların kapsama girmediğini öne sürmektedir. Ancak 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 28. maddesinde yer alan hüküm, doğrudan temin yöntemiyle yapılan alımları da kapsamaktadır.
Zira Maddede açıkça belirtildiği gibi: .belediye ve bağlı kuruluşlarına karşı doğrudan doğruya veya dolaylı olarak taahhüde giremez.” ifadesi, sadece ihaleleri değil, belediyeye karşı her türlü taahhüdü kapsamaktadır. Bu nedenle, doğrudan temin gibi ihale dışı alım yöntemleri de bu kapsama girmektedir.
İdare tarafından yapılacak mal ve hizmet alımlarında Belediye Kanunu’nun getirdiği emredici hükümlere uygun vasıflardaki tedarikçilerden teklif alınarak işlemde bulunulmasına titizlik gösterilmesi gerekmektedir.