ÖZET: Belediye Meclisi kararlarıyla tahsis edilen taşınmazların iptal edilmesi ve daha sonrasında ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına kullandırılmaya devam edilmesi hali soruşturulmaktadır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 47’nci maddesindeki “taşınmaz tahsisi” başlığı altında yer alan düzenlemeye göre, kamu idareleri taşınmazları bedelsiz olarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis edebilir. Ancak, tahsin edilen taşınmaz amaç dışı kullanılamaz. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 75’inci maddesindeki düzenleme ile belediyeler bağlı kuruluşları ve şirketlerince devir veya tahsis edilen taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Bu taşınmazların tahsis amacı dışında kullanılması halinde, tahsis işlemi iptal edilir. Yaptırımlar uygulamaya geçirilerek geçmişe yönelik ecrimisil tahakkuk ettirilmesi ve taşınmazlar için 25 yılı geçmemek üzere yeni tahsis işleminin gerçekleştirilmesi gerektiği tespit edilmiştir.

BULGU: Belediye Meclisi Kararıyla Tahsisi İptal Edilen Taşınmazların Kullandırılmaya Devam Edilmesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdare tarafından diğer kamu kurum ve kuruluşlarına süresiz tahsis edilen taşınmazların daha sonrasında Belediye Meclisi tarafından tahsisi kaldırılmasına rağmen aynı kamu kurum ve kuruluşlarına kullandırılmaya devam edildiği görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Taşınmaz tahsisi” başlıklı 47’inci maddesinde;
“Kamu idareleri, kanunlarında belirtilen kamu hizmetlerini yerine getirebilmek için mülkiyetlerindeki taşınmazlarla Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerleri, birbirlerine ve köy tüzel kişiliklerine bedelsiz olarak tahsis edebilirler. Tahsis edilen taşınmaz, amaç dışı kullanılamaz”
hükmü yer almaktadır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer Kuruluşlarla İlişkiler” başlıklı 75’inci maddesinde ise;
“Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda;
(…)
d) Kendilerine ait taşınmazları, asli görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahalli idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına devredebilir veya süresi yirmibeş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Bu taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Bu taşınmazların, tahsis amacı dışında kullanılması hâlinde, tahsis işlemi iptal edilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür.
Kamu kurum ve kuruluşlarına belediyeler, bağlı kuruluşları ve belediye şirketlerince devir veya tahsis edilen taşınmazlar, kamu konutu ve sosyal tesis olarak kullanılamaz.
düzenlemesi mevcuttur.
Yapılan inceleme neticesinde, İdarenin 2012 ve 2017 yılları arasında muhtelif Belediye Meclisi kararlarıyla diğer kamu kurum ve kuruluşlarına süresiz tahsis ettiği 9 adet taşınmazla ilgili tahsislerin, 2020 yılı Sayıştay Raporu’na istinaden 02.08.2021 tarihli ve 75 sayılı Belediye Meclis Kararıyla iptal edilmiş olmasına rağmen söz konusu taşınmazların ilgili kurumlara kullandırılmaya devam edildiği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre tahsis işlemi iptal edilen taşınmaz üzerinde işgalci konumda olan ilgili kurumlara yönelik gerekli yaptırımların uygulamaya geçirilerek geçmişe yönelik ecrimisil tahakkuk ettirilmesi ve taşınmazlar için tahsis işlemi yapılmak isteniyorsa Belediye Meclisi kararlarıyla yirmibeş yılı geçmemek üzere tahsis işleminin gerçekleştirilmesi gerekmektedir.