Belediye meclisi tutanaklarının usulüne uygun tutulmaması (Danıştay)

Temyiz İstemde Bulunan: 1- …….

2- …….

3- …….

4- …….

5- …….

6- …….

7- …….

8- …….

Vekilleri : Av. …….

Karşı Taraf : ……. Belediye Başkanlığı İstemin özeti : ……. İli ……. İlçesi Belediye Meclisinin yasada belirtilen yer dışında toplandığı ve Belediye Meclisine ait işlerin sekteye ve gecikmeye uğratıldığı öne sürülerek …….. Belediye Meclisi hakkında 1580 sayılı Belediye Kanununun 53. maddesi uyarınca gerekli kararın verilmesi istemine ilişkin İçişleri Bakanlığının 7.11.1985 günlü Mah. İd. Gn. Md. 521. 25. 40.-85/27257 sayılı yazısı ve ekleri için açılan dosyada, adı geçen belediye Meclisinin 1580 sayılı yasanın 53. maddesi uyarınca feshine karar veren ……. İdare Mahkemesinin 8.5.1986 günlü E: 1986/38, K: 1986/376 sayılı kararının; uyuşmazlığın 10.6.1985 günlü toplantı tutanağının imzalanmamasından doğduğu, Mahkemenin, meclisin başka bir yerde toplanıp toplanmadığını araştırmadığı, anılan toplantının belediyede yapıldığı, başka bir yerde herhangi bir toplantı yapılmadığı, tutanağın hazırlanması ve imzalanmasının başkan vekili ve kâtiplerin görevi olduğu, kaldı ki her iki tutanak arasında fazla bir fark olmadığı, meclisin verilen görevleri yerine getirmediği veya işleri aksattığı iddiasının gerçekle bağdaşmadığı, üyelerin savunmaları alınmadan karar verildiği, belediye başkanının hem davalı hem de davacı olarak gözüktüğü, Mahkemenin yeterli inceleme yapmadan karar verdiği öne sürülerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : Art niyetli davranışlarla meclis üyelerinin iki yıldan beri çalışmaları sabote ettikleri tutanağın belediye dışında düzenlendiği, işleri geciktiren ve sekteye uğratan meclisin feshinin yasaya uygun olduğu öne sürülerek, usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur.

Danıştay Tetkik Hâkimi : C.Y.

Danıştay Savcısı A.N.Ç.”nin Düşüncesi: ……. Belediye Meclisinin, 1580 sayılı kanunun 53. maddesi uyarınca feshine dair 8.5.1986 gün ve 376 sayılı ……. İdare Mahkemesi kararı; Belediye başkanının şikayeti üzerine düzenlenen dosyanın Belediye Başkanlığının husumeti ile incelenip belediye meclisinin feshine karar verilemeyeceği, belediye meclisinin belediye dışında toplanıp karar vermediği, 10.6.1985 tarihinde yapılan belediye meclisi toplantısı müzakere zabıtalarının belediye başkanının istediği şekilde olmaması ve başkan tarafından düzenlenen zabıtların da gerçekleri yansıtmaması nedeniyle imzalanamadığı, başkanın toplantı zabıtlarını istemesi ve zabıtların yazımı içinde daktilo vermemesi nedeniyle tutanakların haricen yazılarak posta ile belediyeye gönderildiği, 10.6.1985 tarihli belediye meclisi toplantısının ve aldığı kararların geçerli olduğu, nitekim bu toplantıda alınan belediye encümen üyesinin seçimine ilişkin kararın il idare kurulunca iptal edildiği ileri sürülerek belediye meclis üyeleri tarafından temyiz edilmiştir.

1580 sayılı Belediye Kanununun değişik 53. maddesi, belediye meclisinin kanunen belirli olan olağan ve olağanüstü toplantılar dışında toplanması, kanunen belirli olan yerden başka bir yerde toplanması, kanunen kendisine verilen görevleri süresi içinde yapmaktan çekinmesi ve bu durumun belediye meclisine ait işleri sekteye veya gecikmeye uğratması halinde İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay”ın kararı ile fesh olunacağını hükme bağlamıştır.

Dava ve işlem dosyasındaki belge ve bilgilerden, ……. Belediye Meclisinin kanunen belli olan yerden başka bir yerde toplandığına dair bir belge mevcut değilse de, 10.6.1985 günü yapılan Belediye Meclisi toplantısına ait tutanakların 1580 sayılı kanunun 67. maddesine uygun şekilde düzenlenip imza edilmediği, aynı kanunun 56. maddesi uyarınca kırk sekiz saat içinde karar özetlerinin en büyük mülkiye amirine gönderilmediği ve karar özetlerinin bu süre içinde belediye kapısına asılmak suretiyle ilan edilmediği, belediye meclisi toplantısından 24 gün sonra belediye meclisi zabıtlarının belediye dışında tanzim ve imza edilerek belediye başkanına gönderildiği anlaşılmaktadır.

Belediye Meclisi çalışmalarının en açık belgesi olan meclis müzakere zabıtlarının, meclis toplantısı dışında ve 24 gün gibi uzun bir süre sonra düzenlenmiş olması, belediye meclisi çalışmalarının dışarıya taşırıldığını göstermektedir.

Belediye meclisi üyelerinin, kanunen belli yer dışında çalışmalarını sürdürerek meclis müzakere zabıtlarını meclis dışında düzenlemeleri, hariçte düzenledikleri bu zabıtları imza ederek posta ile belediye başkanlığına göndermeleri ve dolayısıyla belediye meclisine ait işleri gecikmeye ve sekteye uğratmaları nedeniyle, belediye meclisinin feshine dair mahkeme kararında, 1580 sayılı kanunun 53. maddesi ile güdülen amaca aykırılık mevcut değildir.

Açıklanan nedenle, 2577 sayılı kanunun 49/1 maddesine uygun bulunmayan temyiz isteğinin reddi gerekeceği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Duruşma yapılmasına gerek görülmeyerek işin esasına geçildi.

Yasada belirlenen yer dışında toplandığı ve meclis işlerini aksatarak geciktirmeye uğrattığı öne sürülen ……. Belediye Meclisi hakkında, 1580 sayılı Yasanın 53. maddesi uyarınca İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine ……. İdare Mahkemesinin, Belediye Meclisine ilişkin 8.5.1986 gün ve 1986/376 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

2575 sayılı Danıştay Yasasının 24. maddesinin 1. fıkrasında Danıştay”ın ilk derece Mahkemesi olarak çözümleyeceği idari davaların neler olduğu belirtildikten sonra, 2. fıkrasında il merkezi belediyeleri ile, il özel idarelerinin seçilmiş organlarının organlık niteliklerini kaybetmelerine ilişkin istemlerin incelenerek karara bağlanacağı öngörülmüştür. Bu kural ile yerel yönetimlerin organlık niteliğini kaybetmelerine ilişkin istemlerin, birinci fıkrada yer alan davalardan ayrı nitelikte bulunması nedeniyle, bu istemlerin karara bağlanması davalara uygulanacak İdari Yargılama Usulü Yasasındaki kurallara bağlı olmadığından, bu gibi istemlerde ilgililerin savunmalarının alınmasında zorunluluk yoktur.

1580 sayılı Belediye Kanununun 53. maddesinin 2 nci fıkrasında “Belediye Meclisi yasayla belirli olan yerden başka bir yerde toplanırsa”, aynı maddenin 2. fıkrasında da “yasa ile kendisine verilen görevleri süresi içinde yapmaktan çekinir ve bu durum belediye meclisine ait işleri aksatır veya gecikmeye uğratırsa İçişleri Bakanlığı Bildirisi üzerine Danıştay”ın kararı ile fesh olunacağı” kuralı bulunmaktadır.

1580 sayılı Yasanın 58. ve 60. maddelerinde Belediye Meclisine, yıllık çalışma raporunun belediye başkanı tarafından okunduğu ve görüşüldüğü toplantı dışında, belediye başkanının başkanlık edeceği, “aynı yasanın 67. maddesinde de” belediye meclisinde görüşmelerin yazıldığı tutanağın, her toplantı sonunda meclis başkanı ve üyeler arasından seçilmiş olan kâtipler tarafından imzalanacağı öngörülmüştür.

Dava dosyasının incelenmesinden 10.6.1985 günü gündemindeki konulan görüşmek üzere toplanan belediye meclisine, 2.6.1986 günü seçilen belediye başkanı yerine, başkan vekilinin başkanlık yaptığı ve görüşmelerden sonra tutanak düzenlenmediği, belediye başkanınca düzenlenen tutanağın, başkan vekili ve katiplerce gerçeği yansıtmadığı öne sürülerek imzalanmadığı, kendilerince düzenlenen tutanağın ise, toplantıdan 24 gün sonra belediyeye gönderildiği, her iki tutanak arasında gündemin 4. maddesini oluşturan belediye encümenine üye seçimi ile ilgili görüşmeler dışında önemli bir fark bulunmadığı anlaşılmış, ayrıca her iki tutanaktaki bilgiler ve dosyadaki belgelerden, belediye meclisinin 10,6.1986 günü belediyede kendisine ayrılan yerde yaptığı toplantı dışında, başka bir yerde toplantı yapmadığı saptanmıştır.

Diğer taraftan meclis çalışmalarına ilişkin tutanakların hemen toplantı sonunda düzenlenmemesi nedeniyle işlemin aksadığı ve gecikmelere yol açtığı bir gerekçe de, bu durumun meclis üyelerinin herhangi bir davranışından değil, meclis yönetimi üstlenen başkan vekili ve kâtiplerin görevlerini zamanında yapmamalarından kaynaklandığı açıktır. Görevini gereği gibi yapmayan başkan vekili ve kâtiplerin davranışından kendilerinin sorumlu olmaları gerekirken, bu kişilerin davranışından bütün meclis üyelerinin sorumlu tutulmasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu durumda 10.6.1986 gününde Belediyede yaptığı toplantı dışında toplantı yapmadığı saptanan ……. Belediye Meclisinin, toplantı tutanaklarının yasanın öngördüğü biçimde düzenlemeyen meclis başkan vekili ve katiplerin davranışlarından sorumlu tutularak meclise ait işlerin geciktirilmesine neden olduğu gerekçesiyle belediye meclisinin fesih isteminin kabulüne ilişkin İdare Mahkemesi kararında yasa kuralı ve hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile aksine verilen ……. İdare Mahkemesinin 8.5.1986 günlü ve 1986/376 sayılı kararının bozulmasına; uyuşmazlığın hukuki niteliği ve dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler işin esası hakkında karar vermeye yeterli görüldüğünden, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 2. fıkrası uyarınca işin esasının incelenmesine geçilerek, ……. Belediye Meclisinin feshine ilişkin yasal dayanağı bulunmayan istemin reddine; kullanılmayan 2250 lira harcın ve 13.500 lira yargılama giderinin, karşı taraftan alınarak temyiz isteminde bulunanlara ödenmesine, diğer yargılama giderlerinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına 19.11.1986 gününde oybirliğiyle karar verildi.