Belediye meclislerinin, Belediye Başkanlarının yasal yetkilerini kısıtlayacak karar alamayacakları (Danıştay)

……. Belediye Meclisinin 19.2.1987 günlü ve 16/2 sayılı kararına karşı, Belediye Başkanı ……. tarafından 1580 sayılı Belediye Kanununun 73 üncü maddesine dayanılarak yapılan itiraza ilişkin 23.2.1987 günlü dilekçesiyle, bu konudaki Valilik görüşü, İçişleri Bakanlığının 2.4.1987 günlü ve Mah. İd. Gn. Md. 521.87.12.8/23165 sayılı yazısıyla Danıştay Başkanlığına gönderilip Dairemize havale edilmiş olmakla incelendi.

23.2.1987 günlü itiraz dilekçesinde aynen:

“Belediyemiz meclisi 29.2.1987 günü yaptığı toplantıda, Belediyemizin ortağı bulunduğu ……. Fabrikası ve ……. Fabrikası Yönetim Kurulları nezdinde Belediyeyi temsilen Belediye Meclis üyelerinden ……. ve ……. ”nin temsil edilmesine karar verilmiştir.

Malumlarınız olduğu üzere, 1580 sayılı Belediyeler Kanununun 100. maddesinde “Belediye Mümessili sıfatıyla” Belediye Başkanına;

A- Belediye Emvalini idareye,

B- Varidat ve matlubatını takip ve tahsil görevini vermiştir.

Meclisin müzakere edeceği konulan belirleyen 1580 sayılı Belediyeler Kanununun 70. maddesinde, bu tip Yönetim Kurulları nezdinde, Belediyeyi temsilen Meclis üyeleri arasında üye belirlenmesi hakkında bir açıklık yoktur.

Ortağı bulunduğumuz ……. – ……. Tuğla Fabrikaları Yönetim Kurulları nezdinde Belediye Başkanının temsil edilebilmesi için usulen Belediye Encümenince de karar alınmıştır.

Belediye Başkanının yetkisi dahilinde olan ilgili Fabrikaların Yönetim Kurulları nezdinde, Belediye Meclis üyelerinden herhangi bir üyenin temsil edilmesi Kanunen mümkün olmadığı kanaatinde olduğumdan, ilişikte sunduğum 19.2.1987 gün ve 16/2 sayılı meclis kararına 1580 sayılı Belediyeler Kanununun 73. maddesi uyarınca itiraz ediyorum.

Bilgi ve gereğini müsaadelerinize arz ederim.” denilmektedir.

……. Valiliğinin 13.3.1987 günlü ve Özel İdare Müdürlüğü Mah. İd. 1-A/208 sayılı yazısında aynen:

“İlimiz Merkez belediyesinin ortağı bulunduğu ……. Fabrikası ile ……. Fabrikası yönetim kurullarına, belediyeyi temsilen, belediye Meclisi 19.2.1987 gün ve 16/2 sayılı kararıyla iki meclis üyesini seçmiştir.

Belediye Başkanı”nın anılan Meclis kararına itirazı hakkındaki 23.2.1987 gün ve 02-1-4/40 sayılı yazısı ile konu hakkındaki kararın fotokopileri ilişikte sunulmuştur.

1580 Sayılı Kanunun 100. maddesi ve kanunun diğer ilgili hükümleri gereğince belediye başkanı belediyeyi temsile yetkili bulunmaktadır.

Ayrıca belediye meclis üyeleri seçimle geldikleri ve memur olmadıkları göz önüne alındığında belediyenin iştiraki bulunduğu şirketlerde, belediye meclis üyelerinin yönetim ve denetim kurullarında görev almayacakları düşünülmektedir.

Kaldı ki belediye meclisinin görevlerini düzenleyen 1580 sayılı Kanunun 70. maddesinde belediye meclisinin bu konuda herhangi bir karar verme yetkisi bulunmamaktadır.

Bu bakımdan, belediye başkanının söz konusu meclis kararına itirazı Valiliğince uygun mütalâa edilmektedir.

Bilgilerinize arz ederim” denilmektedir. Gereği görüşülüp düşünüldü:

Belediye Meclisinin görev ve yetkileri 1580 sayılı Belediye Kanununun 70 inci maddesinde sayılmıştır. Bunlar arasında belediye başkanlarının yasal yetkilerinin kısılabileceğine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır.

Belediye Başkanı, belediye idaresinin yürütme organı, temsilci ve örgütlerinin âmiri durumundadır. 158 sayılı Yasanın 100 üncü maddesinde, belediye idaresi tüzel kişiliğinin temsilcisi sıfatıyla Belediye Başkanının, belediye mallarını yönetmeye, gelirlerini ve alacaklarını takip ve tahsile yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.

Durum böyle olunca, belediyenin ortağı bulunduğu ……. Fabrikası ve Fabrikası yönetim kurulları nezdinde belediyeyi temsil etmek ya da başka birisini temsilci olarak görevlendirmek konusunda Belediye Başkanına tanınmış olan yetkinin belediyenin diğer organları tarafından kullanılması mümkün bulunmadığından, ……. Belediye Meclisinin, belediyenin ortağı bulunduğu adı geçen iki fabrikanın yönetim kurullarında, belediyeyi temsilen iki meclis üyesinin görevlendirilmesine ilişkin kararının iptaline ve dosyanın Danıştay Başkanlığına sunulmasına 13.4.1987 gününde oybirliğiyle karar verildi.