BULGU: Belediye Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Belediye Şirketine İhale Yapılmaksızın Kullandırılması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediyenin mülkiyetinde bulunan bazı taşınmazların belediye ait şirkete mevzuat hükümlerine aykırı olarak kullandırıldığı görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Meclisin görev ve yetkileri” başlıklı 18’inci maddesinin (e) bendinde; taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine veya tahsisli bir taşınmazın kamu hizmetinde ihtiyaç duyulmaması hâlinde tahsisin kaldırılmasına; üç yıldan fazla kiralanmasına ve süresi otuz yılı geçmemek kaydıyla bunlar üzerinde sınırlı aynî hak tesisine karar vermenin belediye meclisinin görev ve yetkisinde olduğu belirtilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Taşınmaz tahsisi” başlıklı 47’nci maddesinde; kamu idarelerinin, kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen kamu hizmetlerini yerine getirebilmek için mülkiyetlerindeki taşınmazlarla Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerleri, birbirlerine ve köy tüzel kişiliklerine bedelsiz olarak tahsis edebileceği ve tahsis edilen bu taşınmazların amaçları dışında kullanılamayacağı belirtilmiştir.
Maddenin ikinci fıkrasında; hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlarla Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler dışındaki diğer taşınmazları tahsis etmeye ve tahsisini kaldırmaya maliki olan kamu idaresinin yetkili olduğu belirtilmiştir. Ayrıca maddenin uygulanmasına ilişkin esas ve usullerin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği belirtilmiştir. Mezkur Yönetmelik ise Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Tahsis ve Devri Hakkında Yönetmelik’tir.
Ancak yukarıda bahsedilen mevzuat hükümleri çerçevesinde konu değerlendirildiğinde; tahsis işleminin ancak kamu idareleri arasında olabileceği, yani tahsis işlemine konu taşınmazın ancak bir kamu idaresi tarafından başka bir kamu idaresine yapılabileceği anlaşılmaktadır. Belediyelere ait şirketler hukuki statüleri itibariyle Türk Ticaret Kanunu’na göre kurulmuş özel hukuk tüzel kişileridir.
Yapılan incelemede, Belediyeye ait 6 adet taşınmazın Belediye şirketine ihale yapılmaksızın bedelsiz olarak kullandırıldığı, bu tür kullanımın tahsis niteliğinde olması nedeniyle yapılan işlemin hatalı olduğu tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalara göre, Belediyeye ait taşınmazların, belediye şirketine ihale yapılmaksızın ve bedel tahsil edilmeksizin kullandırılması mevzuat hükümlerine aykırıdır.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bir il belediyesine ait taşınmazların, mevzuat hükümlerine aykırı olarak belediye şirketine ihale yapılmaksızın kullandırıldığı tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu çerçevesinde, taşınmaz tahsisinin yalnızca kamu idareleri arasında yapılabileceği belirtilmektedir. İnceleme sonucunda, belediyeye ait altı taşınmazın bedelsiz olarak belediye şirketine kullandırılmasının hatalı olduğu ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu ortaya konulmuştur. |