|
ÖZET: Belediye sınırları içinde faaliyet gösteren bazı işyerlerine yönelik ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin oluşturulmadığı tespit edilmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, bu tür ilan ve reklamların vergilendirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak, Bingöl Belediyesi kayıtlarına göre 2024 yılı itibarıyla aktif mükellef sayısı 4.895 iken, ilan ve reklam vergisi mükellefi sayısı yalnızca 2.277 olarak kaydedilmiştir. Bu durum, belediyenin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetini tesis etmediği işyerlerinin varlığını göstermektedir.
Yapılan incelemeler, ilan ve reklam vergisi gelirlerinin potansiyel olarak daha yüksek olabileceğini ortaya koymaktadır. Bu vergi kaynağının daha etkin kullanımı için belediye bünyesinde bir yoklama servisi kurulması önerilmektedir. Bu servis, ilgili birimlerle iş birliği içinde çalışarak, kayıt dışı vergilerin tespitini sağlayacak ve gelir kaybını önleyecektir. Kamu İdaresi, aktif ticari faaliyet gösteren işyerlerinin tespit edilmesi amacıyla Belediye Gelir Müdürlüğü ve Zabıta Müdürlüğü iş birliğiyle bir yoklama servisi oluşturulacağını bildirmiştir. Bu kapsamda, 15 mahallede gerekli tespitlerin yapılması ve kayıt dışı vergilerin tutanakla kaydedilmesi planlanmaktadır. Bu adımlar, belediyenin gelir kaybını önlemek için önem arz etmektedir. |
BULGU: Belediye Sınırları İçerisinde Faaliyet Gösteren Bazı İşyerlerine İlişkin İlan ve Reklam Vergisi Tahakkuk ve Tahsilatının Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediye sınırları içerisinde faaliyet gösteren bazı işyerlerine ilişkin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin tesis edilmediği görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Konu” başlıklı 12’nci maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın, ilan ve reklam vergisine tabi olduğu; “Tarife ve nispet” başlıklı 15’inci maddesinde, ilan ve reklamı kendi adına yapan veya yaptıran gerçek veya tüzel kişilerin ilan ve reklam vergisinin mükellefi oldukları; “Verginin tarhı ve ödenmesi” başlıklı 16’ncı maddesinde ise ilan ve reklam işinin mükellefçe yapılması halinde ilan veya reklamın yapılmasından önce mükellef tarafından, ilan ve reklam işinin bu işi mutat meslek olarak ifa edenler tarafından yapılması halinde ilan ve reklam işini
yapanlarca ilan veya reklamın yapıldığı ayı takip eden ayın 20’nci günü akşamına kadar verilecek beyanname üzerine tarh ve tahakkuk ettirileceği: vergisinin beyanname verme süresi içinde ödeneceği ancak ilgili vergi tarifesinin 1, 2 ve 4’üncü bentlerinde yazılı yıllık ilan ve reklamlara ait vergilerin belediye meclisince iki eşit taksitte alınmasına karar verilebileceği, hüküm altına alınmıştır.
Yapılan inceleme sonucunda; Bingöl Vergi Dairesi Müdürlüğünden alınan bilgilerde Bingöl Belediyesi sınırları içinde kayıtlı 2024 yılındaki aktif mükellef sayısının 4.895 adet olduğu ayrıca Bingöl Belediyesi kayıtlarına göre 2024 yılında Çevre Temizlik Vergisi ödeyen kayıtlı işyeri sayısının 3.120 adet olduğu tespit edilmiştir. Bingöl Belediyesi sınırları içinde kayıtlı firma sayısı iki ayrı veride bu şekilde olmasına rağmen kayıtlı ilan ve reklam vergisi mükellef sayısı ise 2.277 adettir. Bu farkın olmasından, Belediye tarafından ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edilmesi gerektiği halde edilmeyen işyerlerinin olduğu anlaşılmaktadır.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri uyarınca, ilan ve reklam vergisi gelirlerinin olması gerekenden çok daha yüksek tutarlarda olabileceği ve bu vergi kaynağının daha etkin şekilde kullanılması için belediye bünyesinde yoklama servisinin kurularak ilgili birimlerle koordineli ve iş birliği içinde çalışılması durumunda gelir kaybının önlenebileceği düşünülmektedir.
Kamu İdaresi cevabında, belediye sınırları dâhilinde aktif olarak ticari amaçlı faaliyetlerini sürdürmekte olan ve ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edilmesi gereken işyerlerinin tespiti için Belediye Gelir Müdürlüğü ve Zabıta Müdürlüğünün koordinasyonu ile oluşturulacak Yoklama Servisi ile toplamda 15 mahallenin tümünde tek tek gerekli tespitler yapılarak kayıt dışı vergiler tutanakla kayıt altına alınacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, belediye sınırları içerisinde faaliyet gösteren ve ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edilmesi gereken işyerlerinin tespit edilmesi için belediyenin gelir kaybını engelleyecek gerekli çalışmaları yapması gerekmektedir.