ÖZET: 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na göre Belediyenin yetki ve görev alanı içinde faaliyet gösteren bazı iş yerlerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin bulunmadığı görülmüştür. İdareden alınan çevre ve temizlik vergisi (ÇTV) mükellefleri listesinden çeşitli alanlarda faaliyet gösteren 5.254 adet işyeri örneklem yöntemi ile seçilmiş, örneklem grubunda yer alan işyerlerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti bulunup bulunmadığı taranmıştır.

Bu incelemede, örneklem grubunda yer alan 2.330 tanesinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin bulunmadığı, 2.924 tanesine ise ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edildiği tespit edilmiştir. İdare tarafından, tüm işyerlerinin yoklamaya tabi tutulduğu, adres değiştiren veya yeni işyeri açan ve beyan vermeyen mükelleflerin takibinin yapıldığı, vergi kaybına sebebiyet vermeyecek şekilde tahakkuk işlemleri yapılması ifade edilmiştir.

BULGU: Belediye Sınırları İçerisinde Faaliyet Gösteren İş Yerlerinin Bir Kısmından İlan ve Reklam Vergisi Tahakkuk ve Tahsilatlarının Yapılmaması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediyenin yetki ve görev alanı içinde faaliyet gösteren bazı iş yerlerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetlerinin bulunmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ikinci bölümünde ilan ve reklam vergisi ile ilgili düzenlemelere yer verilmiştir. Kanun’un 12’nci maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın, ilan ve reklam vergisine tabi olduğu; 15’inci maddesinde verginin hangi tarife üzerinden alınacağı düzenlenmiştir.
Aynı Kanun’un 16’ncı maddesinde ise, vergiye tabi ilan ve reklamlarda, ilan ve reklam işinin mükellefçe yapılması halinde, ilan veya reklam işinin yapılmasından önce mükellef tarafından; ilan ve reklam işinin bu işi mutad meslek olarak ifa edenler tarafından yapılması halinde, ilan ve reklam işini yapanlarca ilan veya reklamın yapıldığı ayı takip eden ayın 20’nci günü akşamına kadar verilecek beyanname üzerine, bu verginin tarh ve tahakkuk ettirileceği düzenlenmiştir.
İdareden alınan çevre ve temizlik vergisi (ÇTV) mükellefleri listesinden çeşitli alanlarda faaliyet gösteren işyerleri örneklem yöntemi ile seçilmiş, örneklem grubunda yer alan işyerlerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti bulunup bulunmadığı yine İdare’den alınan ilan ve reklam vergisi mükellefleri listesinde taranmıştır.
Yapılan incelemede örneklem grubunda yer alan 5.254 adet işyerinde 2.330 tanesinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin bulunmadığı, 2.924 tanesine ise ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edildiği tespit edilmiştir.
Tablo 20: Örneklem Olarak Seçilen İşyerlerinin İlan ve Reklam Vergisi Mükellefiyeti Durumu

Örneklem Grubunda Bulunan İş Yerlerinin Faaliyet Alanı Örneklem
Grubundaki İş
Yeri Sayısı
Örneklem Grubunda Bulunan İş Yerlerinde İlan ve Reklam Mükellefiyeti Bulunmayanların
Sayısı
Örneklem Grubunda Bulunan İş Yerlerinde İlan ve Reklam Mükellefiyeti
Bulunanların Sayısı
Ayakkabı Mağazası 256 166 90
Bakkal 373 246 127
Bankacılık 118 31 87
Berber 140 72 68
Beyaz Eşya 38 16 22
Büfe 238 180 58
Büfe Kantin (Fast-Food) 49 30 19
Kafe 340 113 227
Çiğköfteçi 69 20 49
Eczane 144 24 120
Ev Tekstili 93 33 60
Fırın (Un ve Unlu Mamul Satış) 98 44 54
Giyim Mağazası 463 158 305
Gözlükçü 47 16 31
İnternet Kafe 21 12 9
Kırtasiye- Kitapevi 112 50 62
Klinik ( Dişçi-Fizik Tedavi Vb.) 115 35 80
Kuaför Ve Güzellik Salonu 508 227 281
Kuruyemiş 98 45 53
Kuyumcu 102 39 63
Lokanta- Cafe- Restorant 877 353 524
Mali Müşavir 80 69 11
Market 518 184 334
Oyun Salonu 35 19 16
Özel Muayenehane 51 21 30
Pastane 246 109 137
Tekel Bayi 25 18 7
Genel Toplam 5.254 2.330 2.924

Yukarıda yer alan tablodan da görüleceği üzere, ÇTV mükellefiyeti tesis edilmiş ve işyeri olarak kullanılan çok çeşitli faaliyet alanında iştigal eden işyerlerinin bir kısmında ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti bulunmamaktadır.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; belediyenin sorumluluk alanında bulunan tüm işyerlerinin yoklamaya tabi tutulduğu, adres değiştiren veya yeni işyeri açan ve beyan vermeyen mükelleflerin takibinin yapıldığı, beyanı bulunmayan mükellefler hakkında vergi kaybına sebebiyet vermeyecek şekilde tahakkuk işlemleri yapıldığı, bulguda belirtilen tespit ve tavsiyeler ışığında iş ve işlemlerin yürütüleceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, İdarenin, ilan ve reklam vergisinden mahrum kalıp gelir kaybına uğramaması için sorumluluğu altında bulunan tüm alanlarda gerekli çalışma ve kontrolün yapılması kamunun yararına olacaktır.