|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belediye sınırları içinde faaliyet gösteren bazı tedarikçi firmaların elektrik ve havagazı tüketim vergisi beyannamelerini düzenli olarak vermediğini ortaya koymuştur. İncelemeler, bu firmaların yılın belirli dönemlerinde beyanname sunmadığını göstermektedir. Belediye Gelirleri Kanunu’nun 34. maddesi gereğince, elektrik ve havagazı tüketim vergisi, bu hizmetlerin kullanıldığı alanlarda geçerlidir. Verginin mükellefi, tüketiciler olup, sorumluluğu ise bu hizmetleri sağlayan kuruluşlara aittir.
Kanunun 39. maddesi, elektrik ve havagazı tedarik eden firmaların, tahsil ettikleri vergiyi her ayın 20’sine kadar belediyeye bildirmelerini ve ödemelerini zorunlu kılmaktadır. Ancak, belediyelerin bu süreçleri izleyebilecek bir kontrol mekanizması bulunmamaktadır. Ayrıca, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı nezdinde de benzer bir denetim yapılmadığı için tedarikçi firmaların beyanlarının doğruluğu kontrol edilememektedir. Kamu idaresi, bu sorunun çözümü için Enerji Bakanlığı ve ilgili kurumlarla iş birliği içinde bir sistem kurulmasının önemine vurgu yapmaktadır. Sonuç olarak, elektrik ve havagazı tüketim vergisinin tedarikçi firmalar tarafından zamanında beyan edilmesi ve ödenmesi, belediyelerin gelirlerini etkileyen kritik bir konudur. Bu nedenle, tedarikçi firmaların, tahsil ettikleri vergileri düzenli olarak beyan etmeleri ve ödemeleri için gerekli önlemlerin alınması gerekmektedir. |
BULGU: Belediye Sınırları İçerisinde Faaliyet Gösteren Tedarikçi Firmalardan Bir Kısmının Düzenli Olarak Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisi Beyannamelerini Vermemeleri
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Elektrik ve havagazı tüketim vergisi beyanları ile tahsilatlarına ilişkin yapılan incelemede, belediye sınırları içerisinde elektrik enerjisini tedarik eden firmalardan bir kısmının yılın bazı aylarına ait beyanlarını vermediği tespit edilmiştir.
Belediye Gelirleri Kanunu’nun 34’üncü maddesine göre elektrik ve havagazı tüketim vergisinin konusunu, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde elektrik ve havagazı tüketimi oluşturmaktadır. Kanun’un 35’inci maddesine göre verginin mükellefi, elektrik ve havagazı tüketenler, verginin sorumlusu da elektrik enerjisini tedarik eden ve havagazını dağıtan kuruluşlardır.
Aynı Kanun’un 39’uncu maddesinde, elektrik enerjisini tedarik eden veya havagazını dağıtan kuruluşların tahsil ettikleri vergiyi, tahsil tarihini takip eden ayın 20’nci günü akşamına kadar belediyeye bir beyanname ile bildirmeye ve vergiyi aynı sürede ödemeye mecbur oldukları ifade edilmektedir.
Ancak, belediye sınırları içerisinde hangi tedarikçi firmanın sorumlu sıfatıyla ne kadar elektrik ve havagazı tüketim vergisi tahsil ettiğine ilişkin olarak belediye başkanlıklarının herhangi bir bilgisi bulunmadığı gibi belediyelerde bu süreçleri takip ve kontrol edecek bir mekanizma da bulunmamaktadır.
Ayrıca, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı ile Bakanlığın ilgili ve ilişkili kurum ve kuruluşları nezdinde tedarikçi firmalar tarafından hangi belediye sınırlarında ne kadar elektrik ve havagazı tüketim vergisi tahsil edildiğine ilişkin olarak herhangi bir kontrol mekanizması bulunmaması nedeniyle tedarikçi firmalar tarafından verilen beyannamelerin ve yatırılan tutarların doğruluğu da kontrol edilememektedir.
Kamu idaresi cevabında; tedarikçi firmaların süresinde beyanname vermeleri ve ödeme yapmaları hususunda; belediyelerin kontrol ve takip yapabileceği herhangi bir sistemin bulunmadığı, Enerji Bakanlığı veya Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu nezdinde belediyeler de dahil edilerek oluşturulacak bir sistemin kurulmasının, belediye sınırları içerisinde faaliyet gösteren tedarikçi firmaları, firmaların satışlarını, ödemesi gereken verginin doğruluğunu ve beyannamelerinin takip, kontrol ve tahsili hususlarında belediyeleri etkin kılacağı ve bu sorunu çözeceği ifade edilmiştir.
Elektrik ve havagazı tüketim vergisinin belediyeye ödenmesi tedarikçi firmaların sorumluluğundadır. Verginin mükellefi nihai tüketici olup, vergiyi tahsil eden tedarikçi firmanın beyanname ile belediyeye yatırmaması durumunda vergi tedarikçi firmanın üzerinde kalmaktadır.
Dolayısıyla belediye sınırlarında faaliyet gösteren ve sorumlu sıfatıyla tüketicilerden elektrik ve havagazı tüketim vergisini tahsil eden tedarikçi firmaların beyannamelerini süresinde vermeleri ve tahsil ettikleri vergileri belediyeye süresinde yatırmaları konusunda gerekli dikkat ve özenin gösterilerek, işlemlerin takibinin yapılması önem arz etmektedir.