BULGU: Belediye Sınırları İçindeki Bazı İşletmelerin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı Olmadan Faaliyette Bulunması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Onikişubat Belediyesi veri tabanının incelenmesi sırasında; işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan ve bu ruhsata esas işyeri açma izni harcını ödemeden faaliyet gösteren işletmelerin olduğu tespit edilmiştir.
10.08.2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik uyarınca sıhhî ve gayrisıhhî işyerleri ile umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde faaliyet göstermesi için ilgili belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatının olması gerekmektedir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “İşyeri açma izni harcı” başlıklı 81 inci maddesinde, “Belediye sınırları veya mücavir alanlar içinde bir işyerinin açılması işyeri açma izni harcına tabidir” hükmü yer almakta;
Aynı Kanun’un “4. Çevre temizlik vergisi” başlıklı mükerrer 44′ üncü maddesinin birinci fıkrasında ise, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu ifade edilmektedir.
Mali Hizmetler Müdürlüğünden alınan verilerden, idarenin yetki ve görev sınırları içinde faaliyetine devam eden 5840 adet işyeri için ruhsatlandırma yapıldığı ve sadece bu işyerlerinden işyeri açma ve çalışma ruhsatı harcı tahsil edildiği anlaşılmasına karşın; halihazırda, çevre temizlik vergisine tabi 9337 aktif işletmenin bulunduğu tespit edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” başlıklı 38 inci maddesinde, kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanların, ilgili kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumlu bulundukları ifade edilmektedir.
Belediye tarafından verilen cevapta; işyerlerine işyeri açma ve çalışma ruhsat verme yetkisinin belediyede olmadığı, mevzuatında belirtilen kurumlarca ruhsatlandırıldığı, çevre temizlik vergisi kayıtları ile ruhsat kayıtları arasında oluşan farkın ise yukarıda belirtilen ve Belediyece verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatından muaf tutulan işyerlerinden (1347 adet) kaynaklandığı, Belediyece saha denetimlerinin artırılarak ve mevcut kayıtların mukayese edilmesi de yapılarak ruhsatlandırma işlemlerine devam edildiği belirtilmiştir.
Belediye tarafından gönderilen cevap değerlendirildiğinde; Belediyece bulguda yer alan hususlarla ilgili gerekli denetim ve ruhsatlandırma çalışmalarının yapılmaya başlandığı anlaşılmaktadır.
Sonuç olarak, ruhsatsız faaliyet gösterdiği tespit edilen işyerlerinden kaynaklanan gelir kaybının telafisi için, ilgili birimlerce; mevzuatında öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerine başlanması gerekmektedir.
| ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Onikişubat Belediyesi sınırları içinde işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan faaliyet gösteren işletmeler tespit edilmiştir. İlgili mevzuat gereği, bu işletmelerin ruhsat alması ve işyeri açma izni harcını ödemesi gerekmektedir. Belediye, ruhsat verme yetkisinin kendisinde olmadığını, ruhsatlandırmanın belirli kurumlarca yapıldığını belirtmiş, ruhsatsız işletmelerin denetimlerinin artırılacağını ifade etmiştir. Ruhsatsız faaliyetler nedeniyle oluşan gelir kaybının telafisi için gerekli işlemlerin başlatılması gerektiği vurgulanmaktadır. |