|
ÖZET: Belediye şirketinde personel alım sürecinde güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmadığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, personel çalıştırılmasına dayalı hizmetlerin yürütülmesi, 4734 sayılı Kanun’un ilgili maddelerine tabi olmaksızın doğrudan hizmet alımı yoluyla gerçekleştirilmektedir. Bu durum, mahalli idareler ve bağlı kuruluşlar için belirlenen usul ve esaslara aykırılık teşkil etmektedir.
Mevzuat gereği, belediye ve bağlı kuruluşlarda çalışacak personelin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması zorunludur. 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nda belirtilen şartlar, personel alımında dikkate alınmalıdır. Bu kanun, devletin güvenliğine karşı suçlardan mahkum olmama ve güvenlik soruşturması yapılmış olma şartlarını içermektedir. İdare, bu bulguyu kabul ederek, gelecekte ilgili mevzuat hükümlerine uygun hareket edeceğini belirtmiştir. Dolayısıyla, belediye şirketlerinde personel alım süreçlerinin yasal çerçeveye uygun şekilde yürütülmesi için güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması gerekmektedir. |
BULGU: Belediye Şirketinde Personel Alımı Aşamasında Güvenlik Soruşturması ve/veya Arşiv Araştırması Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye Şirketinde personel alımı aşamasında güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmadığı görülmüştür.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmetleri 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesindeki limit ve şartlar ile 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendindeki sınırlamalara tabi olmaksızın doğrudan hizmet alımı suretiyle birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası bu idarelere ait ve halen bu kapsamda hizmet alımı yaptığı mevcut şirketlerinden birine, bu nitelikte herhangi bir şirketi bulunmuyorsa münhasıran bu amaçla kuracakları bir şirkete gördürebilir.
Mevzuat uyarınca, kapsama dahil mahalli idare, bağlı idare ve şirketlerde personel şirketi üzerinden çalıştırılacak işçi personel için 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin Ek 20’nci maddesinin üçüncü fıkrasına dayanılarak çıkarılan İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar uygulanacaktır.
Söz konusu Usul ve Esaslar’ın “Şirket personelinde aranacak şartlar” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının 3 numaralı bendinde affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlardan, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlardan mahkûm olmamak, 6 numaralı bendinde ise güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olmak şartı aranmaktadır.
7315 sayılı Kanun 17/04/2021 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe konulduğu, Kanun’un 13’üncü maddesinin sekizinci fıkrası ile 4045 sayılı Kanun’un yürürlükten kaldırıldığı ve 14 üncü maddesiyle, 4045 sayılı Kanun’a yapılan atıfların bu Kanun’a yapılmış sayılacağı dikkate alındığında, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nda öngörülen temel ilkelere, usul ve esaslara uygun olarak şirket personeli hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması ile ilgili olarak bir değerlendirme yapılmalıdır.
İdare tarafından bulgu konusu husus yerinde bulunarak, ilerleyen süreçlerde ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde işlem tesis edileceği ifade edilmiştir.
7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nda yer alan hükümler doğrultusunda şirket personeli hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması gerekmektedir.