Belediye tarafından kamulaştırma ile elde edilen taşınmazların muhasebeleştirilmesi (Sayıştay)

Erzincan Belediyesinin 2012 ve 2013 yıllarında yapmış olduğu kamulaştırmalar ile elde edilen taşınmazların maddi duran varlık hesaplarında gösterilmediği tespit edilmiştir. Bu nedenle kamulaştırma nedeniyle elde edilen taşınmazların toplam bedeli kadar ilgili oldukları ‘250 Arazi Arsalar’ ve ‘252 Binalar’  hesap kodlarına eksik kayıt söz konusudur.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği”nin 164. ve 165. Maddelerinde aynen;

“250 Arazi ve Arsalar Hesabı   

MADDE 164 – (1) Bu hesap, kurumun her türlü arazi ve arsalarının izlenmesi için kullanılır.

Hesabın işleyişi 

     M ADDE 165 – (1) Arazi ve arsalar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir.

1. a) Borç

• – Bütçeye gider kaydedilmek suretiyle edinilen arsa ve araziler, maliyet bedeli üzerinden bir taraftan bu hesaba borç, kesintiler ilgili hesaplara, ödenmesi gereken tutar 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.
• – Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce mevcut olan arsa ve arazilerden envanteri yapılanların tespit edilen değerleri bu hesaba borç, 500-Net Değer/Sermaye Hesabına alacak kaydedilir….”

Aynı yönetmeliğin 168. Maddesinde elde edilen binaların muhasebe kayıtlarına alınmasıyla ilgili olarak aynen; 

“252 Binalar Hesabı

MADDE 168 – (1) Bu hesap, her türlü binalar ile bunların ayrılmaz parçalarının izlenmesi için kullanılır. 

Hesabın işleyişi

MADDE 169 – (1) Binalar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir.

1. a) Borç

1 – Bütçeye gider kaydıyla satın alınan binaların maliyet bedeli bir taraftan buhesaba borç, kesintiler ilgili hesaplara, ödenmesi gereken tutar 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.” Denilmektedir.

Yukarıda açıklanan madde hükümleri doğrultusunda 2012 ve 2013 yıllarında kamulaştırma ile edinilen taşınmaz varlıkların ilgili hesap kodunda gösterilmemesi nedeniyle 250 ve 252 nolu maddi duran varlık hesap kodlarında 2013 yıl sonu itibariyle   kamulaştırma bedelleri kadar  eksiklik söz konusudur.

Kamu idaresi cevabında: Erzincan Belediyesi,  2013 yılı Denetim Raporuna istinaden,

Başkan Cemalettin BAŞSOY tarafından imzalı Belediye Mali Hizmetler Müdürlüğü çıkışlı

26.05.2014 tarihli 320 sayılı üst yazıda; “Bahse konu maddeyle alakalı olarak, ekli (ek-8) 18.04.2014 tarih ve 3185 yevmiye nolu Ödeme Emri Belgesinde görüleceği üzere kamulaştırmadan elde edilen taşınmazın maddi duran varlık hesaplarına   “250- Arsalar Hesabına” kaydı yapılan gerçekleştirilmiştir.  Hesapların bu şekilde kullanımına devam edilecektir.” Demektedirler. 

Sonuç olarak: İdarenin söz konusu üst yazısı ve eklerine göre, denetim raporunda yer alan mevzuat hükümleri uyarınca gerekli işlemlerin yapılacağına ilişkin verilen bilgiler çerçevesinde, söz konusu uygulamaların, gelecek yıl denetimlerinde, Sayıştay Denetim Rehberinde yer alan izleme çalışmaları kapsamında, yerinde izlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.