BULGU: Belediye Tarafından Yap İşlet Devret Kapsamında Yaptırılan Maddi Duran Varlıkların Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediye tarafından yap işlet devret sözleşmesi çerçevesinde yaptırılan enerji üretim tesisinin muhasebe kayıtlarına alınmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 256 Hizmet İmtiyaz Varlıkları Hesabının niteliğini açıklayan 200’üncü maddesinde;
“(1) Hizmet imtiyaz varlıkları hesabı, hizmet imtiyaz sözleşmesine konu maddi duran varlıkların izlenmesi için kullanılır.”,
“Hesabın İşleyişi” başlıklı 201’inci maddesinde;
“(1) Hizmet imtiyaz varlıkları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:
a) Borç
1) Mahalli idarelere ait maddi duran varlıklardan hizmet imtiyaz sözleşmesine konu edilenler işletme süresinin başladığı tarihte bu hesaba borç, ilgili maddi duran varlık hesabına alacak kaydedilir. Diğer taraftan, ayrılmış amortisman tutarları 257-Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç ve alacak kaydedilir.
1) İşletmeciye ait olan maddi duran varlıklardan hizmet imtiyaz sözleşmesine konu edilenler işletme süresinin başladığı tarihte bu hesaba borç, sonraki aylarda tahakkuk ettirilmesi gereken kısmı 380- Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabına, içinde bulunulan faaliyet dönemini takip eden dönemlerde tahakkuk ettirilmesi gerekenler 480- Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.
2) Hizmet imtiyaz varlıkları hesabında kayıtlı tutarların yılsonunda enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu varlığın değerinde ortaya çıkan artışlar bu hesaba borç, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına alacak kaydedilir.
b) Alacak
1) Hizmet imtiyaz sözleşmesi sona erdiğinde hizmet imtiyaz varlıkları kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedilir. Diğer taraftan, ayrılmış amortisman tutarları 257-Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç ve alacak kaydedilir.”
denilmektedir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre; yap-işlet-devret modeli kapsamında hizmet imtiyaz sözleşmesi ile yapılan maddi duran varlığın sözleşme süresince 256 Hizmet İmtiyaz Varlıkları Hesabına, bu maddi duran varlıklara ait amortismanların da 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. Bu kapsamdaki duran varlıkların işletme süresinin başladığı tarihte ise 380/480 Gelecek Aylara/Yıllara Ait Gelirler Hesaplarının kullanılması gerekir. Hizmet imtiyaz sözleşmesi sona erdiğinde, yap işlet devret modeli ile inşa edilen yapılar kayıtlı değerleri üzerinden ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmalıdır.
Çorum Belediyesi tarafından yap işlet devret modeli ile yaptırılan; enerji üretim tesisinin muhasebe kayıtlarında takip edilmediği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerin istinaden yap işlet devret modeli kapsamında yaptırılan maddi duran varlıkların muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Çorum Belediyesi tarafından yap işlet devret modeliyle inşa edilen enerji üretim tesisinin muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, hizmet imtiyaz sözleşmesine konu olan maddi duran varlıkların 256 Hizmet İmtiyaz Varlıkları Hesabı’na kaydedilmesi ve ilgili amortismanların 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’na aktarılması gerekmektedir. Bu durum, mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir. |