|
ÖZET: Belediyelere ait bazı taşınmazların, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu çerçevesinde ihale yapılmaksızın ecrimisil karşılığında kullanıldığı tespit edilmiştir. Kanunun “Kapsam” başlıklı 1. maddesi, belediyelerin tüm alım, satım, hizmet ve kiralama işlemlerinin belirtilen hükümlere uygun olarak yürütülmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Ayrıca, “Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75. madde, devlet mülkiyetindeki taşınmazların işgali durumunda ecrimisil talep edilebileceğini ve bu süreçte işgalin tespitinin belirli bir komisyon tarafından yapılacağını ifade etmektedir.
Ecrimisil, kamuya ait taşınmazların işgali sonucunda talep edilen bir tazminat olarak tanımlanmakta olup, kiralama yöntemi olarak değerlendirilmemelidir. İşgalin devam etmesi durumunda, kira sözleşmesinin hükümleri doğrultusunda hareket edilmesi veya aksi halde ecrimisil talep edilmesi gerekmektedir. İdare, işgal edilen taşınmazın tahliyesi için mülkiye amirine başvuruda bulunmalı ve taşınmazın en geç 15 gün içinde tahliye edilmesi sağlanmalıdır. Sonuç olarak, taşınmazların ecrimisil karşılığında kullanılması, 2886 sayılı Kanun’un ihale yoluyla kiralama gerekliliğine aykırıdır. Bu nedenle, söz konusu taşınmazların ihale ile kiraya verilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Belediye Taşınmazlarının İhale Yapılmaksızın Ecrimisil Karşılığında Kullandırılması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyeye ait bazı taşınmazların 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında ihale ile kiraya verilmeyip ecrimisil karşılığında kullandırıldığı tespit edilmiştir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1′ inci maddesinde;
“… belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işleri bu Kanun’da yazılı hükümlere göre yürütülür.” denilmektedir.
“Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75′ inci maddesi ise;
“Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz.
Kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren, işgalin devam etmesi halinde, sözleşmede hüküm varsa ona göre hareket edilir. Aksi halde ecrimisil alınır.
İşgal edilen taşınmaz mal, idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edilir… ” şeklinde düzenlenmiştir.
Söz konusu mevzuattan da anlaşılacağı üzere, ecrimisil bir kiralama yöntemi değil, kamuya ait taşınmaz malların işgali ve bu işgalin tespiti sonucunda önceki kullanıma dair bir tazminattır.
Maddenin dördüncü fıkrasında da belirtildiği üzere işgal edilen taşınmaz mal için idare tarafından mülkiye amirine talepte bulunulması ve mülkiye amirince söz konusu taşınmazın 15 gün içinde tahliye ettirilmesi esastır. Aksi bir durum, yani işgal eden kişinin ödemesi için tespit edilen ecrimisil bedelinin kira ödemesi gibi esas alınarak ileriye doğru devam ettirilmesi, 2886 sayılı Kanun’un her türlü satış ve kiralama gibi hususlarda ihale yoluna gidilmesi gerektiğini ifade eden amir hükümlerine aykırı olacaktır.
Belirtilen hükümler neticesinde söz konusu taşınmazlar 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında ihale yolu ile kiraya verilmelidir.