ÖZET: Belediye taşıt kayıtları ile Noterler Birliği trafik tescil kayıtları arasında uyumsuzluk tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belediye adına tescil edilmiş araçların, fiilen kullanılanlarla örtüşmediğini ortaya koymaktadır. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, kamu kaynaklarının etkin ve hukuka uygun şekilde yönetilmesini zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, Devlet Memurları Kanunu ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, kamu malının korunması ve izlenmesi konularında belirli yükümlülükler getirmektedir.

Yapılan incelemeler sonucunda, belediye adına tescilli 10 aracın envanter kayıtlarında yer almadığı ve bu araçların durumu hakkında bilgi bulunmadığı belirlenmiştir. Belediye, Noterler Birliği ile kayıtlarındaki farkı kabul etmiş ve bazı araçların eski modeller olduğunu, ayrıca Bolu Belediyesi ile yazışmalar yapmayı planladığını ifade etmiştir. Bu durum, araçların akıbetinin netleştirilmesi ve kayıtların güncellenmesi gerektiğini göstermektedir.

Sonuç olarak, belediyenin taşıt envanteri ile Noterler Birliği kayıtlarının uyumlu hale getirilmesi için gerekli araştırmaların yapılması ve tespitlerin mevzuata uygun olarak kayıtlara geçirilmesi önem arz etmektedir. Bu adımlar, belediyenin muhasebe kayıtlarının doğruluğunu artıracak ve kamu kaynaklarının etkin yönetimini sağlayacaktır.

BULGU: Belediye Taşıt Kayıtlarının Noterler Birliği Trafik Tescil Kayıtlarıyla Uyumlu Olmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Belediyenin taşıtlarına ilişkin envanter kayıtları ile Noterler Birliği trafik tescil kayıtlarının karşılaştırılması sonucu, Belediye adına tescil edilmiş taşıtlar ile fiilen kullanılan taşıtlar arasında uyumsuzluk olduğu görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Kanun’un 48’inci maddesinde ise; kamu idarelerine ait malları edinme, kiralama, tahsis, yönetim, kullanma ve elden çıkarma işlemlerinin, mevzuatında öngörülen kurallar dahilinde hizmetin amacına uygun olarak verimlilik ve tutumluluk ilkesine göre yapılacağı ve bu ilkeye aykırı eylem ve işlemlerden doğacak zararlardan, malların yönetimi veya kullanılması hususunda yetki verilenlerin sorumlu olacağı hükmü yer almaktadır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Kişisel sorumluluk ve zarar” başlıklı 12’nci maddesinin birinci fıkrasında; Devlet memurlarının, görevlerini dikkat ve itina ile yerine getirmek ve kendilerine teslim edilen Devlet malını korumak ve her an hizmete hazır halde bulundurmak için gerekli tedbirleri almak zorunda oldukları ifade edilmektedir.

27.05.2016 tarihli ve 29724 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 254 Taşıtlar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 196’ıncı maddesinde; kurumlara ait taşıtların izlenmesi için bu hesabın kullanılacağı belirtilmiş, “Hesabın işleyişi” başlıklı 197’nci maddesinde; edinilen taşıtlar ve elden çıkarılan taşıtlara ilişkin yapılması gereken muhasebe kayıtları ayrıntılı olarak yer almıştır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri gereği; belediyenin sahip olduğu araçların trafik tescili yapılmalı ve bu taşıtlar, taşınır kayıtları yapılmak suretiyle kurum envanterinde takip edilmelidir. Muhasebe kayıtlarının gerçek durumu yansıtması için taşıtlarla ilgili alış, satış veya hurdaya ayırma işlemleri mevzuat hükümlerine uygun şekilde yapılarak kayıtlara alınmalıdır.

Belediyenin taşıt envanteri ile Noterler Birliği kayıtlarında belediye adına kayıtlı araç listesinin karşılaştırılması sonucunda, Belediye adına tescilli 10 aracın Belediye kayıtlarında bulunmadığı, taşıtların akıbeti hakkında bir bilginin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Belediye cevabında; Belediye ile Noterler Birliği kayıtları arasında 10 adet araç farkı olduğu, bu araçların modellerinin çok eski olduğu, bazı araçların Bolu (14) plakalı olduğu, söz konusu araçların Bolu Belediyesi envanterinde olma ihtimali nedeniyle Bolu Belediye Başkanlığı ile ilgili yazışmaların yapılacağı, bazı araç plakalarının ise 81 olduğu ve kurum içi envanter çalışmalarının yapılmasının planlandığı, yazışma ve çalışmalar sonucunda elde edilen sonuçlara istinaden işlem tesis edileceği belirtilmiş ve bulguya iştirak edilmiştir.

Belediye adına tescilli bulunan ancak envanterinde bulunmayan araçların akıbeti hakkında araştırma yapılması, tespitlerin ilgili mevzuatına göre kayıtlara alınması ve böylece Belediye muhasebe kayıtları ile trafik tescillerinin gerçeği yansıtacak hale getirilmesi gerekmektedir.