|
ÖZET: Burdur Belediyesi ve mücavir alan sınırlarında faaliyet gösteren bazı işletmelerin, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44. maddesi kapsamında ödemesi gereken Çevre Temizlik Vergisi’ni ödemediği tespit edilmiştir. Belediye, bu verginin tahakkuk ve tahsilatı için gerekli çalışmaları başlatmış olsa da, bu süreç henüz tamamlanmamıştır. 5018 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri, kamu gelirlerinin zamanında ve eksiksiz bir şekilde toplanmasından yetkili olanların sorumluluklarını belirlemekte; 5393 sayılı Belediye Kanunu ise bu görevlerin Belediye Başkanına ait olduğunu vurgulamaktadır.
2464 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri, belediye sınırları içinde bulunan konut, iş yeri ve diğer yapıların çevre temizlik vergisine tabi olduğunu belirtmektedir. Burdur Belediyesi, çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan tüm işyerlerinden bu verginin tahsil edilmesi gerektiğini ifade etmektedir. Ancak, idarenin daha önceki yönetim sisteminde bu vergi ile ilgili verilerin karşılaştırılması mümkün olmamış; yeni sistemle birlikte saha denetimlerine başlanmış olsa da, tahsilat sürecine dair somut bir ilerleme kaydedilmemiştir. 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporu’nda, bazı işletmelerin Çevre Temizlik Vergisi ödemediği belirtilmiştir. İdare, bu konuda ortak çalışmalar yürütüldüğünü ve ödemeyen işletmelerin tespit edilerek tahakkuk ve tahsilat işlemlerine başlanacağını ifade etse de, 2024 yılı denetiminde bu çalışmaların tamamlanmadığı gözlemlenmiştir. Dolayısıyla, Çevre Temizlik Vergisi ödemeyen işletmelerin tespit edilerek gerekli işlemlerin ivedilikle yapılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçindeki Bazı İşletmelerin Çevre Temizlik Vergisi Ödememesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediye ve mücavir alan sınırları içinde faaliyet gösteren bazı işletmelerin 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44’üncü maddesinde düzenlenen Çevre Temizlik Vergisini ödemediği; Belediye’nin tahakkuk ve tahsilat için çalışma başlatmakla birlikte çalışmaların henüz tamamlanamadığı görülmüştür.
5018 sayılı Kanun’un “Gelirlerin toplanması sorumluluğu” kenar başlıklı 38’inci maddesinde, kamu gelirlerinin tarh, tahakkuk ve tahsiliyle yetkili ve görevli olanların, ilgili kanunlarda, öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yapılmasından sorumlu oldukları belirtilmiş; 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 38’inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde ise belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek Belediye Başkanının görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44’üncü maddesinin birinci fıkrasında, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu belirtilmiş; ikinci fıkrasında vergiden istisna tutulan idare, kurum ve kuruluşlar sayılmış; üçüncü fıkrasında, Verginin mükellefinin, binaları kullananlar olduğu ve mükellefiyetin binanın kullanımı ile başlayacağı hüküm altına alınmış; beşinci fıkrasından sonra ise işyerleri ve diğer şekilde kullanılan binalara ait Çevre Temizlik Vergisinin tarifeye esas grup ve derece tablosuna yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre belediye ve mücavir alan sınırları içinde olan ve belediyenin çevre ve temizlik hizmetlerinden yararlanan tüm işyerleri Çevre Temizlik Vergisine tabi olduğu ve verginin mükellefi işyeri binasını kullananlar olduğu için, Burdur Belediyesi belediye ve mücavir alan sınırları içindeki tüm işyerlerinden Çevre Temizlik Vergisi alınması gerekmektedir.
İdare cevabında, Belediyenin daha önceki dönemde kullanılan belediye yönetim sisteminde modüller arasında Çevre Temizlik Vergisi, katı atık ve İlan Reklam vergileri arasında ilişki olmadığından karşılaştırma ve raporlama imkanı bulunmadığı; yeni kullanıma başlanan belediye yönetim sistemi ile bu modüllerin karşılaştırılması ve raporlanmasının daha sağlıklı yapılabilir duruma getirildiği; ayrıca Mali Hizmetler Müdürlüğü bünyesinde katı atık, çevre temizlik vergisi ve ilan reklam vergisi servisi kurulup, burada görevlendirilen personelle saha denetimlerine başlandığı ve sürecin özenle takip edildiği ifade edilmekteyse de Bulgu konusu Çevre Temizlik Vergisinin tahsilatına başlandığına ilişkin bir açıklama getirilmediği gibi kanıtlayıcı belge de sunulmamıştır.
Burdur Belediyesi 2023 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporunda bazı işletmelerin Çevre Temizlik Vergisi ödemedikleri tespitine yer verilmiş; İdare tarafından verilen cevapta ise Belediye Ruhsat ve Denetim Müdürlüğü, Zabıta Müdürlüğü ve Mali Hizmetler Müdürlüğünce konuya ilişkin olarak ortak çalışma başlatıldığı, Çevre Temizlik Vergisi ödemeyen işletmelerin en kısa zamanda tespit edilerek, tahakkuk ve tahsilat işlemlerine başlanacağı, belirtilmiş olmakla birlikte; İdarenin 2024 yılı denetiminde konu ile ilgili çalışmaların henüz tamamlanmadığı görülmüştür. Bu itibarla Çevre Temizlik Vergisi ödemeyen işyerlerinin tespit işlemlerinin ivedilikle sonuçlandırılarak tahakkuk ve tahsilat işlemlerine başlanması gerektiği değerlendirilmektedir.