|
ÖZET: Belediyenin iştirak ettiği şirkete yapılan hakediş ödemelerinde, vergi ve sigorta prim borçlarının sorgulanmadığı tespit edilmiştir. 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borçların olup olmadığına dair herhangi bir kontrol yapılmadan bu ödemelerin gerçekleştirildiği görülmüştür. 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22/A maddesi, kamu ihale kanunu kapsamındaki ödemelerde bu tür belgelerin aranmasını zorunlu kılmaktadır.
Ayrıca, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 90. maddesi gereğince, hakediş ödemeleri öncesinde işverenin ve varsa alt işverenlerinin Sosyal Güvenlik Kurumu’na olan borçlarının sorgulanması gerekmektedir. Bu düzenlemeler doğrultusunda, 5.000 TL üzerindeki ödemelerde Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerinden vadesi geçmiş borç belgesi talep edilmesi, hakediş ödemelerinde ise Sosyal Güvenlik Kurumu’na olan borçların kontrol edilmesi zorunludur. Sonuç olarak, belediyenin iştirak ettiği şirkete yapılacak hakediş ödemelerinde, yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine uygun hareket edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu süreçlerin titizlikle yürütülmesi, yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Belediyenin İştiraki Olan Şirkete Yapılan Hakediş Ödemelerinde Vergi ve Sigorta Prim Borcu Sorgulaması Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin iştiraki olan şirkete hizmet alımı kapsamında yapılan hakedişlerde Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ve Sosyal Güvenlik Kurumuna idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının bulunup bulunmadığına ilişkin sorgulama yapılmadan hakediş ödemelerinin gerçekleştirildiği görülmüştür.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22/A maddesinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan alımlarla ilgili yapılacak ödemelerde Hazine ve Maliye Bakanlığının kendisine bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belge aranılması zorunluluğu getirmeye yetkili olduğu düzenlenmiştir. Bu kapsamda Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından 1 sıra nolu Tahsilat Genel Tebliği ile yapılan düzenlemede 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamına giren kurumların bu Kanun kapsamında yapılan alımlar neticesinde hak sahiplerine 5.000 TL’nin üzerinde yapacakları ödemeler sırasında Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belge aranılması zorunluluğu getirilmiştir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 90’ıncı maddesinde ve bu maddeye dayanılarak yürürlüğe konulan Sosyal Güvenlik Kurumu Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hakedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesi hükümlerinde hakediş ödemesi yapılmadan önce işverenin ve varsa alt işverenlerinin Kuruma idari para cezası, prim ve prime ilişkin gecikme cezası, gecikme zammı ve diğer ferilerinden oluşan borçlarının olup olmadığının sorgulanması ve Kuruma idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olmaması kaydıyla ödemenin yapılması gerektiği düzenlenmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan alımlar nedeniyle hak sahiplerine yapılacak 5.000 TL üzerindeki ödemelerde Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belge aranılması, ihale neticesinde gerçekleşen hakediş ödemelerinde ise ödeme tutarına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumuna idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olup olmadığının sorgulanması gerekmektedir.
İdarenin iştiraki olan şirkete yapacağı hakediş ödemelerinde, mezkur paragraftaki hususların sorgulanması ve adı geçen mevzuat hükümleri çerçevesinde hareket edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.