|
ÖZET: Belediyenin kamuoyuna açıklaması gereken bilgi, belge, karar ve raporlarının resmi internet sitesinde yayımlanmadığı tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu çerçevesinde, her birey, yaşadığı yerin belediye hizmetlerine katılma ve bu hizmetler hakkında bilgi edinme hakkına sahiptir. Bu bağlamda, belediye faaliyetlerinin şeffaf bir şekilde kamuoyuna sunulması, hemşehri hukukuna uygun olarak hakların takip edilebilmesi ve yükümlülüklerin yerine getirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, mali saydamlık ilkesini vurgulayarak, kamu idarelerinin yıllık programları, stratejik planları ve bütçeleri ile ilgili bilgilerin kamuya açık ve erişilebilir olmasını zorunlu kılmaktadır. Ancak yapılan incelemelerde, belediyenin mali durum raporları, aylık ve yıllık mali tabloları ile sağlanan yardımlar ve teşviklerin resmi internet sitesinde yer almadığı belirlenmiştir. Belediye yönetimi, internet sitesi üzerinden gerekli belgelerin düzenli ve zamanında yayımlanması için teknik ve kurumsal çalışmaların başlatıldığını ifade etmiştir. Bununla birlikte, yukarıda belirtilen mevzuat gereklilikleri doğrultusunda, ilgili bilgi ve belgelerin kamuoyuna sunulması gerekliliği devam etmektedir. |
BULGU: Belediyenin Kamuoyuna Açıklanması Zorunlu Bilgi, Belge, Karar ve Raporlarının İnternet Sitesinde Yayımlanmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Akdeniz Belediyesinin mevzuat gereği kamuoyuna açıklaması gereken bilgi, belge, karar ve raporlarının resmî internet sitesinde yayımlanmadığı görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu düzenlemeleri çerçevesinde herkes, ikamet ettiği beldenin hemşehrisi olup belediye karar ve hizmetlerine katılma, belediye faaliyetleri hakkında bilgilenme ve belediye idaresinin yardımlarından yararlanma haklarına sahiptir. Kanun’un hemşehri hukukuna ilişkin düzenlemesine göre, belediye sınırları içinde oturan, bulunan veya ilişiği olan her şahıs, belediyenin kanunlara dayanan kararlarına, emirlerine ve duyurularına uymakla ve belediye vergi, resim, harç, katkı ve katılma paylarını ödemekle yükümlü tutulmuştur. Bu nedenle belediye nezdindeki hakların takip edilebilmesi ve yükümlülüklerin tam ve eksiksiz yerine getirilebilmesi için belediye faaliyetleri konusunda uygun şekilde bilgilendirme yapılması son derece önemlidir.
Bunun yanı sıra 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun mali saydamlıkla ilgili düzenlemeleri, idareleri mali yönetim ve kontrol süreçleriyle ilgili olarak kamuoyuna açıklama yapmakla ve bunların ulaşılabilir olmalarını sağlamakla yükümlü tutmaktadır.
Anılan mevzuat hükümleri doğrultusunda, Belediyenin resmî internet sitesi ile ilgili olarak, aşağıda yer alan hususlar değerlendirilmiştir:
A- Kurumsal Mali Durum ve Beklentiler Raporlarının Yayımlanmaması
5018 sayılı Kanun’un “Malî saydamlık” başlıklı 7’nci maddesinin “Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında denetimin sağlanması amacıyla kamuoyu zamanında bilgilendirilir. Bu amaçla; (…) Hükümet politikaları, kalkınma planları, yıllık programlar, stratejik planlar ile bütçelerin hazırlanması, yetkili organlarda görüşülmesi, uygulanması ve uygulama sonuçları ile raporların kamuoyuna açık ve ulaşılabilir olması, (.) zorunludur.” hükmü gereğince kamu idarelerinin yıllık programlarının, stratejik planlar ile bütçelerinin, uygulanması ve uygulama sonuçlarının ve raporlarının kamuoyuna açık ve ulaşılabilir olması gerekmektedir.
B- Mali Tablolarının Yayımlanmaması
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Mali raporlamada süreler” başlıklı 327’nci maddesinin birinci fıkrasında;
“Bilanço, faaliyet sonuçları tablosu ve nakit akış tablosu dışındaki mali tablolar aylık dönemler itibarıyla takip eden ayın sonuna kadar, bilanço, faaliyet sonuçları tablosu ve nakit akış tablosu ise yıllık dönemler itibarıyla takip eden yılın Nisan ayı sonuna kadar hazırlanır ve elektronik ortamda yayımlanır.” hükmü yer almış, Yönetmelik’in 311’inci maddesinde ise; “Kapsama dâhil kamu idarelerinin mali hizmetler birim yöneticileri, mali raporlama kapsamındaki mali tabloların belirlenen standartlara uygun olarak hazırlanmasından; üst yöneticiler de bu hususları gözetmekten ve belirlenen süreler içinde yayımlanmasından sorumludur.” denilerek mali raporlama kapsamındaki mali tabloların yayımlanmasından üst yöneticinin sorumlu olduğu belirtilmiştir.
C- Yapılan Yardımların, Sağlanan Teşvik ve Desteklemelerin Yayımlanmaması
5018 sayılı Kanun’un “Malî saydamlık” başlıklı 7’nci maddesinin “Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri tarafından sağlanan teşvik ve desteklemelerin bir yılı geçmemek üzere belirli dönemler itibarıyla kamuoyuna açıklanması, (…) zorunludur.” hükmü gereğince kamu idareleri tarafından sağlanan yardımların, teşvik ve desteklemelerin kamuoyuna açıklanması gerekmektedir.
Yapılan incelemede;
– Belediye Bütçesi ile Kurumsal Mali Durum ve Beklentiler Raporunun,
– Aylık ve yıllık dönemler itibariyle mali tabloların,
– Belediye tarafından yapılan yardımların, sağlanan teşvik ve desteklerin,
Belediyenin resmî internet sitesinde yer almadığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresinin cevabında, Belediyenin internet sitesi üzerinden, Meclis karar özetleri, stratejik planlar ve faaliyet raporları, mali tablolar ve bütçe bilgileri ile kamuya açıklanması gereken diğer belgelerin düzenli ve zamanında yayımlanması için gerekli teknik ve kurumsal çalışmaların başlatıldığı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, bahse konu bilgi, belge, karar ve raporların, yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri doğrultusunda, Belediyenin resmî internet sitesinde yayımlanması ve kamuoyunun bilgisine sunulması gerekmektedir.