|
ÖZET: Bursa Büyükşehir Belediyesi, mülkiyetinde bulunmayan bir taşınmaz üzerinde bütçesinden harcama yaptığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesi, yapım işlerine ilişkin ihale süreçlerinin arsa temin edilmeden başlatılamayacağını belirtmektedir. Bu durumda, belediyenin yalnızca hukuken tanınmış haklara dayanan taşınmazlar üzerinde işlem yapma yetkisi bulunmaktadır. Dolayısıyla, mülkiyetinde bulunmayan taşınmazlar üzerinde gerçekleştirilen işlemler hukuken geçerli değildir.
Belediyeler, sahip oldukları taşınmazlar üzerinde yasal olarak yetkilendirildikleri işlemleri, hukuka uygun ve verimli bir şekilde gerçekleştirme hakkına sahiptir. Ayrıca, diğer kamu idarelerinin mülkiyetindeki taşınmazlar, belirli koşullar altında belediyelere tahsis edilebilir. Ancak, yapılan incelemelerde, Bursa Çekirge Teras Sosyal ve Kültürel Tesis Binası ile ilgili harcamaların, ilgili kamu idaresi ile herhangi bir tahsis protokolü olmaksızın gerçekleştirildiği görülmüştür. Bu durum, tahsisi yapılmamış bir taşınmaz üzerinde yapılan harcamaların kanuna aykırı olduğunu ortaya koymaktadır. |
BULGU: Belediyenin Mülkiyetinde ve Tasarrufunda Bulunmayan Taşınmaz İçin Harcamada Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Tahsisi Bursa Büyükşehir Belediyesine ait olmayan taşınmaz üzerinde belediye bütçesinden harcama yapıldığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin (c) bendinde;
“c)(Değişik: 18/4/2007-5625/5 md.) Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamaz.”
Denilmektedir.
Belediye sadece hukuken tanınmış bir hakka istinaden tasarrufunda bulunan taşınmazlar üzerinde kanunlarda öngörülen işlemleri tesis etmeye yetkilidir. Dolayısıyla İdarenin bu yetkisini aşarak tasarrufunda bulunmayan taşınmazlar üzerinde tesis ettiği işlemlerin hukuken geçerliliği bulunmamaktadır.
En geniş tasarruf yetkisi tanıyan hak mülkiyet hakkı olup, belediyeler malik olduğu taşınmazlar üzerinde kanunlarla yetkilendirildiği işlemleri hukuka uygunluk ile etkili, ekonomik ve verimlilik ilkelerine uygun olarak tesis etmeye tam yetkilidir.
Bunun yanı sıra başka kamu idarelerinin mülkiyetindeki taşınmazların da farklı kanun hükümlerine istinaden belirli şartlar dâhilinde belediyelerin kısıtlı tasarrufuna veya kullanımına bırakılması imkân dâhilindedir. Bu kapsamda en yangın kullanılan usullerden biri olan tahsis, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 47’nci maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre diğer kamu idareleri mülkiyetlerindeki taşınmazları, kanunlarda sayılan hizmetleri ifa etmesi amacıyla belediyeye tahsis edebilmektedir.
Ancak yapılan incelemelerde ilgili kamu idaresi ile belediye arasında tahsise ilişkin hiçbir protokol yapılmadığı halde, ekte yer alan tabloda görüleceği üzere Bursa Çekirge Teras Sosyal ve Kültürel Tesis Binası Yapım İşine ilişkin harcamalar yapıldığı tespit edilmiştir.
Sonuç olarak; yukarıda açıklanan nedenlerle tahsisi yapılmayan taşınmaz üzerinde belediye bütçesinden yapılan harcama kanuna aykırılık teşkil etmektedir.