|
ÖZET: Belediyeye ait bazı taşınmazların, ihale yapılmadan belediye şirketlerine devredildiği tespit edilmiştir. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 26. maddesi çerçevesinde, yalnızca belirli işletmelerin, yani hafriyat sahaları, toplu ulaşım hizmetleri, sosyal tesisler, büfe, otopark ve çay bahçeleri gibi alanların, belediye meclisi kararı ile süreli ve bedelli olarak devredilmesi mümkündür. Ancak, bu kapsamda yer almayan reklam alanları ve diğer taşınmazların ihale sürecine tabi olması gerekmektedir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 1. maddesi, genel bütçeye dahil daireler ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira gibi işlemlerinin bu kanuna uygun olarak yürütülmesi gerektiğini belirtmektedir. Bu bağlamda, Büyükşehir Belediye Meclisi’nin 29.03.2023, 28.11.2018 ve 23.06.2020 tarihli kararları ile reklam alanları ve tarla niteliğindeki taşınmazların ihalesiz olarak devredilmesi, mevzuat hükümleriyle çelişmektedir. Sonuç olarak, 5216 sayılı Kanun’un 26. maddesinde belirtilen alanlar dışında kalan taşınmazların, ihale sürecine tabi olmadan belediye şirketlerine devredilmesi hukuken mümkün değildir. Bu durum, belediyenin mülkiyetindeki taşınmazların yönetimi ve işletilmesi açısından önemli bir denetim gerekliliğini ortaya koymaktadır. |
BULGU: Belediyeye Ait Bir Kısım Taşınmazın İhalesiz Olarak Belediye Şirketlerine Verilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Belediyenin mülkiyeti ve tasarrufunda bulunan ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 26’ncı maddesi kapsamına girmeyen reklam alanlarının ve taşınmazların ihale yapılmaksızın belediye şirketlerine bu madde kapsamında süreli ve bedelli olarak işletilmesinin devredildiği görülmüştür.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde; “Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işleri bu Kanunda yazılı hükümlere göre yürütülür.” denilmektedir.
5216 sayılı Kanun’un “Şirket kurulması” başlıklı 26’ncı maddesinde; Büyükşehir Belediyesinin mülkiyeti veya tasarrufundaki hafriyat sahalarını, toplu ulaşım hizmetlerini, sosyal tesisler, büfe, otopark ve çay bahçelerini işletebileceği ya da bu yerlerin belediye veya bağlı kuruluşlarının % 50’sinden fazlasına ortak olduğu şirketler ile bu şirketlerin % 50’sinden fazlasına ortak olduğu şirketlere 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na tabi olmaksızın belediye meclisi kararı ile süreli ve bedelli olarak işletilmesinin devredilebileceği hüküm altına alınmıştır.
Mevzuat hükümlerinden; hafriyat sahaları, toplu ulaşım hizmetleri, sosyal tesisler, büfe, otopark ve çay bahçeleri dışında yer alan işletmelerin 2886 sayılı Kanun uyarınca ihale yapılmak suretiyle işletilmesinin devredilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Büyükşehir Belediye Meclisinin 29.03.2023 tarih ve 469 sayılı, 28.11.2018 tarih ve 2860 sayılı, 23.06.2020 tarih ve 840 sayılı kararları ile Belediyenin mülkiyetinde veya tasarrufunda bulunan reklam alanlarının ve tarla niteliğindeki bazı taşınmazların ihale yapılmaksızın 5216 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesi uyarınca belediye şirketlerine süreli ve bedelli olarak işletilmesinin devredildiği tespit edilmiştir.
Bu itibarla, 5216 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesi uyarınca belediye şirketine meclis kararı ile süreli ve bedelli olarak devredilebilecek yerler ilgili maddede sayılmış olup madde kapsamında sayılan yerlerin mahiyetinde olmayan taşınmazların, reklam alanlarının işletilmesinin belediye şirketlerine meclis kararı ile ihalesiz olarak devredilmesinin mümkün olmadığı değerlendirilmektedir.