ÖZET: Belediyeye tahsis edilen taşınmazların muhasebe kayıtlarının eksikliği, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda dikkat çekici bir bulgu olarak öne çıkmaktadır. Denetim sonucunda, tahsis edilen binalara ilişkin muhasebe işlemlerinin yapılmadığı ve bu varlıkların yardımcı hesaplarda takip edilmediği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187. maddesi, tahsisli taşınmazların izlenmesi gerektiğini belirtirken, 252. madde ise bu taşınmazların muhasebe kayıtlarının nasıl yapılması gerektiğini düzenlemektedir.

Yönetmelik gereğince, tahsis edilen binaların kayıtlı değerinin 252 Binalar Hesabına alacak, net değerinin ise 500 Net Değer Hesabına borç kaydedilmesi zorunludur. Ayrıca, ayrılmış amortisman tutarlarının da ilgili hesaplara kaydedilmesi gerekmektedir. Ancak, bu işlemlerin yerine getirilmemesi, mali tablolarda hatalara yol açmıştır. Kamu İdaresi, bu eksikliklerin giderilmesi için gerekli adımların atıldığını bildirmiştir.

Sonuç olarak, taşınmazların mülkiyet ve kullanım durumları hakkında doğru bilgi sunulabilmesi için, tahsis işlemlerinin Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile Hesap Planı çerçevesinde muhasebeleştirilmesi ve izlenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu süreç, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından kritik bir rol oynamaktadır.

BULGU: Belediyeye Tahsis Edilen Taşınmazların Muhasebe Kayıtlarının Yapılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyeye tahsis edilmiş binanın tahsis işlemlerine ilişkin muhasebe kayıtlarının yapılmadığı ve ilgili yardımcı hesaplarda takip edilmediği görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin Maddi Duran Varlıklar Hesap Grubuna ilişkin işlemlerin düzenlendiği 187’nci maddesinde; tahsisli kullanılan taşınmazların yardımcı hesaplar itibariyle izleneceği ifade edilmiştir.

Aynı Yönetmelik’in 252 Binalar Hesabına ilişkin 193’üncü maddesinde; tahsise konu edilen binaların tahsis eden kurum tarafından binaların kayıtlı değeri üzerinden 252 Binalar Hesabına alacak, 500 Net Değer Hesabına borç kaydedileceği; ayrıca binalara ilişkin ayrılmış amortisman tutarının 500 Net Değer Hesabına alacak, 257 Birikmiş Amortisman Hesabına borç kaydedilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planında ise Belediyeye tahsis edilen taşınmazlar için Yönetmelik gereği yapılacak kayıtlarda kullanılacak hesaplar 252.02 Kamu İdaresinin Tahsis Ettiği Taşınmazlar Hesapları ile 500.11 Tahsis Edilen Taşınmazlar Hesabı ve 500.13 Tahsis Edilen Taşınmazlar İçin Ayrılmış Amortisman Tutarları Hesabı olarak belirlenmiştir.

Belediyeye tahsis edilen taşınmazlara ilişkin tahsis işlemlerinin muhasebeleştirilmemesi nedeniyle mali tablolarda yer alan; 252 Binalar ve 500 Net Değer Hesaplarında hataya sebep olunmuştur.

Kamu İdaresi cevabında gerekli kontroller ve işlemlerin yapılmaya başlanıldığı ifade edilmiştir.

Mali tabloların taşınmazların mülkiyet ve kullanım durumları hakkında doğru ve güvenilir bilgi sunması açısından, tahsis işlemlerinin Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile Mahalli İdareler Hesap Planına uygun olarak muhasebeleştirilmesi ve taşınmazların yardımcı hesap kodları itibariyle izlenmesi gerekmektedir.