| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Üniversite Döner Sermayesi Müdürlüğü tarafından satın alınan yazılım ve programlar, 260 Haklar Hesabına kaydedilmeden doğrudan giderleştirilmiştir. Toplam 2.069.025,00 TL tutarındaki bu harcamaların, ilgili mevzuat gereği Haklar Hesabında izlenmesi ve yıl sonunda amortisman ayrılması gerektiği belirtilmiştir. Kamu İdaresi, bu tespitlere katıldığını ve gerekli düzeltmelerin yapılacağını bildirmiştir. |
BULGU: Bilgisayar Yazılımı Satın Alınması İçin Yapılan Harcamaların Doğrudan Gider Kaydedilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünce satın alınan yazılım ve programların 260 Haklar Hesabına kaydedilmeyerek doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 260 Haklar Hesabının niteliğini açıklayan 222’nci maddesinde bu hesabın, bedeli karşılığı edinilen imtiyaz, patent, lisans, ticari marka ve unvan gibi hukuk tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağı hükmü bulunmaktadır.
Aynı Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 223’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a)-1 bendinde; hakların maliyet bedeli ile bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği hükmüne yer verilmiştir.
Yapılan incelemede; Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü tarafından 2022 yılı içerisinde toplam 2.069.025,00 TL tutarındaki yazılım ve lisans programı alımlarının Haklar Hesabına kaydedilmeden 770 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı kullanılmak suretiyle doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Yapılan yazılım ve program alımlarına ilişkin ayrıntılı tablo aşağıda yer almaktadır.
ablo 1: Doğrudan Gider Kaydedilen , Bilgisayar Yazılım ve Program Alımları
| Tarih | Yevmiy e No | Kaydedilen Hesap | Tutar (TL) | İşlem |
| 24.02.2022 | 1114 | 770 | 42.000,00 | Yazılım Alımı |
| 04.03.2022 | 1384 | 770 | 205.000,00 | Yazılım Alımı |
| 20.04.2022 | 2600 | 770 | 159.000,00 | Yazılım Alımı |
| 29.04.2022 | 2822 | 770 | 10.280,00 | Lisans Programı Alımı |
| 15.06.2022 | 3814 | 770 | 11.250,00 | Yazılım Alımı |
| 23.06.2022 | 4025 | 770 | 216.000,00 | Yazılım Alımı |
| 29.07.2022 | 4659 | 770 | 52.500,00 | Yazılım Alımı |
| 10.08.2022 | 4934 | 770 | 194.900,00 | Yazılım Alımı |
| 18.11.2022 | 7396 | 770 | 214.300,00 | Yazılım Alımı |
| 22.12.2022 | 8341 | 770 | 214.300,00 | Yazılım Alımı |
| 27.12.2022 | 8472 | 770 | 749.495,00 | Yazılım Alımı |
| Toplam | 2.069.025,00 |
Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin (Sıra No:47) “Amortisman ve Tükenme Payı Süre ve Oranları” başlıklı 6’ncı maddesinin 2’nci fıkrasında; tutarına bakılmaksızın Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar hesap gruplarında izlenen varlıklar için amortisman oranının %100 olarak belirlendiği, diğer bir ifadeyle varlıkların hesaplara alındığı yılın sonunda tamamen amorti edileceği belirtilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen yazılım ve lisans alımlarının 260 Haklar Hesabında takip edilmesi ve yıl sonunda bu hesaptaki tutarın tamamına amortisman ayrılması gerekmektedir.
Kamu İdaresi tarafından bulguda yer alan tespitlere katılınmış, satın alınan yazılım ve programların 260 No.lu hesabın borcunda izlenmeye başlanıldığı, yıl sonunda amortisman kayıtlarının yapılacağı bilgisi verilmiştir.
Sonuç olarak; İşletmenin 2022 yılı bilançosunda 260 Haklar Hesabı ve 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı 2.069.025,00 TL tutarında eksiklik içermektedir.