|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin Binalar Hesabı’nda bazı harcamaların yanlış bir şekilde muhasebeleştirildiğini ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen 630 Giderler Hesabı, Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenen uluslararası muhasebe ilkelerine göre her türlü giderin izlenmesi için kullanılmalıdır. Buna karşın, 252 Binalar Hesabı yalnızca kamu idarelerine ait binaların izlenmesi amacıyla düzenlenmiştir.
Yapılan incelemelerde, kiralanan alanlara ait kira ödemeleri ve belediyenin envanterinde bulunmayan binalara yönelik bakım ve malzeme alım giderlerinin 252 Binalar Hesabı’nda kaydedildiği tespit edilmiştir. Bu tür harcamalar, 252 no’lu hesabın kapsamına girmemekte olup, 630 Giderler Hesabı’nda yer alması gerekmektedir. Kamu İdaresi, bu bulgulara ilişkin olarak 252 Binalar Hesabı’nın gelecekte mevzuata uygun bir şekilde muhasebeleştirileceğini bildirmiştir. Sonuç olarak, 2024 yılı mali tablolarında 252 Binalar Hesabı 1.765.181,79 TL fazla görünmekte, buna karşılık 630 Giderler Hesabı aynı tutar kadar eksik kaydedilmektedir. Bu durum, muhasebe işlemlerinin doğru bir şekilde yürütülmesi açısından önem taşımaktadır. |
BULGU: Binalar Hesabının Gerçeği Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Binalar Hesabının konusuna girmeyen harcamaların bu hesapta muhasebeleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 372’nci maddesinde; 630 Giderler Hesabının, bütçe ile ilgili olsun veya olmasın Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenen uluslararası genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine göre tahakkuk ettirilen her türlü giderin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in 252 Binalar Hesabının niteliğinin düzenlendiği 192’nci maddesinde; bu hesabın, eklenti ve bütünleyici parçaları dâhil olmak üzere, kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunan binalar ile bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiş olup 193’üncü maddesinde hesabın işleyişi detaylı olarak ifade edilmiştir.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne dayanılarak hazırlanan ve 04.11.2015 tarih ve 29522 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Amortisman ve Tükenme Paylarına İlişkin 47 sıra numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinde; taşınmaz hesaplarında kayıtlı duran varlıklar için yapılan harcamalardan 34.000 TL’lik limiti aşanların değer artırıcı harcama olarak kabul edileceği ve henüz amortisman ayırma süresini tamamlamamış olan duran varlıklar için yapılan değer artırıcı harcamaların, varlığın maliyet bedeline eklenerek kalan amortisman süresince eşit olarak amortisman ayrılacağı hüküm altına alınmıştır. Söz konusu Tebliğ’de belirtilen limitler Hazine ve Maliye Bakanlığının 07.11.2023 tarihli Kararı ile güncellenerek taşınmazların her biri için 114.000 TL’ye çıkarılmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; 252 Binalar Hesabına, kamu idarelerinin mülkiyetinde ve tahsise konu edilen binalar ile bu binalar için yapılan ve tutarı 114.000 TL’yi aşan değer artırıcı harcamaların kaydedilebileceği anlaşılmaktadır.
Konuyla ilgili olarak yapılan incelemelerde; kiralanan yerlere ait kira ödemelerinin (Örneğin; 21, 522 ve 1145 no.lu yevmiyeler) ve Belediyenin envanterinde olmayan binalara ait bakım-onarım ile malzeme alımı giderlerinin (Örneğin; 6, 441 ve 1224 no.lu yevmiyeler) yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine aykırı olarak 252 no.lu hesapta muhasebeleştirildiği görülmüştür. Söz konusu harcamalar niteliği itibarıyla 252 no.lu hesabın konusuna girmemekte olup 630 Giderler Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
Kamu İdaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup bundan böyle 252 Binalar Hesabının muhasebeleştirilmesinin mevzuata uygun yapılacağı bildirilmiştir.
Sonuç olarak; İdarenin 2024 yılı mali tablolarında 252 Binalar Hesabı 1.765.181,79 TL fazla, 630 Giderler Hesabı ise aynı tutar kadar eksik görünmektedir.