ÖZET: İdarenin mülkiyetindeki varlıkların amortisman ve tükenme payları Amortisman ve Tükenme Payları konulu 47 Sıra Numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği hükümlerine uygun olarak ayrılması gerekmektedir. Maddi duran varlıklardan kayıtlı değerinden fazla amortisman ayrılmış varlıklar listelenmiştir. Bu listede; otoparklar, mezarlıklar, ilköğretim okulları, hastaneler, düğün ve tören salonları, spor salonları, oteller, içmece ve kaplıca tesisleri, kamu konutları, diğer binalar, dükkan ve işyeri, tarım ve ormancılık makineleri, atölye makineleri ve aletleri, güç elektronikliği ve basınçlı makineler ile aletleri, etiketleme ve numaralama makineleri, ayırma ve sınıflandırma makineleri, matbaacılığa kullanılan makine ve aletler, kurtarma amaçlı cihaz ve aletler, yolcu taşıma araçları, arazi taşıtları, döşeme demirbaşları, koruyucu giysi ve malzemeler, seyahat, muhafaza ve taşıma amaçlı demirbaş niteliğindeki taşınmazlar, bilgisayar çevresi birimlери, misafirhane konaklama ve barınma amaçlı mobilyalar, bebek ve çocuk mobilyası ve aksesuarları, basılı yayınlar, duvardaki sergilenen süs eşyası listelenmiştir.

BULGU: Birikmiş Amortisman Tutarlarının Duran Varlığın Kayıtlı Değerinden Yüksek Olması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Maddi duran varlıklar hesap grubunda bazı duran varlık hesapların birikmiş amortisman tutarlarının ilgili duran varlığın kayıtlı değerinden yüksek olduğu görülmüştür.
27.05.2016 tarihli ve 29724 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı ile ilgili 202’nci maddesinde; “Bu hesap, maddi duran varlık bedellerinin ekonomik ömrü içerisinde giderleştirilmesi ve hesaben yok edilmesini izlemek için kullanılır.” ifadesi yer almaktadır.
Yukarıdaki mevzuat hükmüne göre, bir yıldan fazla kullanılabilen ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz kalan maddi duran varlıklar için amortisman ayrılması gerekmekte olup, duran varlıklar tamamen amorti edilene kadar amortisman ayrılması gerekmektedir. Bu nedenle duran varlıklar için ayrılan birikmiş amortisman tutarı, maddi duran varlıkların kayıtlı değerlerinden fazla olmamalıdır.
Aşağıdaki tabloda maddi duran varlıklardan kayıtlı değerinden daha fazla amortisman ayrılanlar listelenmiştir:
Tablo 9: Hatalı Amortisman Ayrılan Varlıkların Listesi

Hesa p Kodu Ekod
1
Ekod
2
Ekod
3
05
Ekod
4
Hesap Kodu Tüm Düzeyler
251.xx.20.05.
Hesap Ad
Otoparklar
Varlıkları n Toplam Değeri
(TL)
Amortismanları n Toplam Değeri (TL) Fark (TL)
251 Ekod
2
Ekod
3
05
Ekod
4
Hesap Kodu Tüm Düzeyler
251.xx.20.05.
Hesap Ad
Otoparklar
0,00 385.680,00 -385.680,00
251 Ekod
2
07 251.xx.20.07. Genel
Mezarlıklar
0,00 39.000,00 -39.000,00
252 01
252 01 xx 02 02 252.xx.xx.02.0
2
İlköğretim
Okulları
0,00 33.006,08 -33.006,08
252 01 xx 03 04 252.xx.xx.03.0
4
Hastaneler 59.000,00 282.300,46 -223.300,46
252 01 xx 03 13 252.xx.xx.04.1
3
Düğün,
Tören ve Konferans Salonları
0,00 1.135.200,00 -1.135.200,00
252 01 xx 05 02 252.xx.xx.05.0
2
Spor
Salonları
0,00 230.000,00 -230.000,00
252 01 xx 06 02 252.xx.xx.06.0
2
Oteller 0,00 2.257.500,00 -2.257.500,00
252 01 xx 06 08 252.xx.xx.06.0
8
İçmece ve Kaplıca Tesisleri 0,00 367.200,00 -367.200,00
252 01 xx 07 01 252.xx.xx.07.0
1
Kamu Konutları 0,00 17.120,00 -17.120,00
252 01 xx 07 99 252.xx.xx.07.9
9
Diğer
Binalar
-45.318,00 1.134.374,76 -1.179.692,76
252 01 xx 09 05 252.xx.xx.09.0
5
Dükkan ve
İşyeri
-57.000,00 1.185.724,42 -1.242.724,42
253 01 99 253.01.99.. Diğer Tesis ve Sistemler 0,00 32.636,82 -32.636,82
253 02 01 253.02.01.. Tarım ve
Ormancılık Makineleri
664.724,52 715.116,46 -50.391,94
253 02 03 253.02.03.. Atölye
Makineleri ve Aletleri
501.009,14 703.480,92 -202.471,78
253 02 05 253.02.05.. Güç Elektroniği ve Basınçlı Makineler ile Aletleri 849.085,56 947.828,12 -98.742,56
253 02 08 253.02.08.. Etiketleme ve Numaralandı rma Makineleri 2.041,40 7.757,32 -5.715,92
253 02 09 253.02.09.. Ayırma, Sınıflandırm a Makineleri 53.458,81 62.040,76 -8.581,95
253 02 10 253.02.10.. Matbaacılıkt a Kullanılan Makine ve Aletler 18.765,47 19.104,80 -339,33
253 02 03 253.03.03.. Kurtarma Amaçlı Cihaz ve Aletler 116,64 139,96 -23,32
253 02 02 254.01.02.. Yolcu Taşıma Araçları 1.967.675,
13
2.596.601,44 -628.926,31
04 254.01.04.. Arazi
Taşıtları
111.811,00 125.404,50 -13.593,50
255 01 01 255.01.01.. Döşeme
Demirbaşları
99.248,00 108.627,84 -9.379,84
255 01 03 255.01.03.. Koruyucu
Giysi ve
Malzemeler
70,80 159,30 -88,50
255 01 04 255.01.04.. Seyahat,
Muhafaza ve
Taşıma
Amaçlı
Demirbaş
Niteliğindeki
Taşınırlar
3.066,30 4.553,06 -1.486,76
255 01 02 255.02.02.. Bilgisayar
Çevre
Birimleri
393.947,44 535.094,37 -141.146,93
255 01 02 255.03.02.. Misafirhane, Konaklama ve Barınma Amaçlı Mobilyalar 252.630,94 255.195,71 -2.564,77
255 01 04 255.03.04.. Bebek ve
Çocuk
Mobilyası ve Aksesuarları
0,00 594,42 -594,42
255 07 02 255.07.02.. Basılı
Yayınlar
21.935,99 24.269,57 -2.333,58
255 11 02 255.11.02.. Duvarda
Sergilenen
Süs Eşyaları
9.550,00 9.893,65 -343,65
255 11 02 255.99.02.. Seyyar Tanklar ve
Tüpler
2.267,80 3.499,24 -1.231,44
255 11 03 255.99.03.. Sergileme ve Tanıtım Amaçlı Taşınırlar 127.838,06 144.744,48 -16.906,42
255 11 TOPLAM TOPLAM TOPLAM TOPLAM TOPLAM 5.035.925 13.363.848,46 -8.327.923,46

Yukarıda ayrıntıları gösterilen maddi duran varlıklardan ayrılan birikmiş amortisman tutarlarının maddi duran varlıkların kayıtlı değerinden toplam 8.327.923,46 TL fazla olduğu tespit edilmiştir.
İdarenin mülkiyetindeki varlıkların amortisman ve tükenme paylarının, Amortisman ve Tükenme Payları konulu 47 Sıra Numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği hükümlerine uygun olarak ayrılması gerekmektedir.